دریچه‌ای رو به آسمان

با استفاده از یک نقشه شما قادر خواهید بود به آسانی کهکشان‌ها، سحابی‌ها، ستارگان خوشه‌ای، ستارگان و دیگر اجسام سماوی را به درستی شناسایی کنید. بسیاری از این گنجینه‌های عالم هستی با استفاده از چشم غیرمسلح قابل رویت هستند و دیدن برخی دیگر از آنها مستلزم استفاده از دوربین‌های دوچشمی یا تلسکوپ‌های پیشرفته است. برخی بر این باورند که آشنایی آسمان شب برای بسیاری از ما انسان‌ها می‌تواند مفید باشد، اما پیش از این که قدم در این راه بگذارید باید مطمئن باشید که همه آنچه را به آن نیاز دارید در اختیار خواهید داشت. اگرهمه چیز را براساس شرایط تاریکی تنظیم کرده باشید به راحتی می‌توانید در آسمان شب به جستجو بپردازید و قدم در راه شناخت اسرار هستی بردارید. تصویری از سطح ماه یا ستارگان را که با استفاده از تلسکوپ یا دوربین دوچشمی می‌بینید براساس شدت بزرگنمایی متفاوت خواهد بود. اگر شدت بزرگنمایی کم باشد، این تصویر چندان با تصویری که با استفاده از چشم غیرمسلح می‌بینید متفاوت نخواهد بود.

چرخش زمین موجب خواهد شد که تصور کنیم در آسمان شب سیارات و ستارگان از جهت شرق به غرب در حال حرکت هستند. آسمان شب گذرگاه شلوغ و پر رفت و آمدی است. علاوه بر ستارگان و سیارات در آسمان شب ردپایی از ماهواره‌ها، هواپیماها، ستاره‌های دنباله‌دار و سنگ‌های آسمانی را نیز می‌یابید، اما خوشبختانه از آنجایی که شکل ظاهری و چگونگی حرکت آنها در مقایسه با هم متفاوت است، آنها را به آسانی شناسایی خواهید کرد. جهان‌نمای مسطح نقشه‌ای مدور براساس موقعیت ستارگان است که از آن برای تعیین موقعیت اجسام سماوی استفاده می‌شود. اگر بخواهید از این نقشه برای شناسایی و تعیین موقعیت یک جسم سماوی خاص استفاده کنید، می‌توانید از دست‌ها و بدن خود به عنوان مقیاسی برای تعیین جهت و تعیین ارتفاع آن نسبت به خط افق استفاده کنید، اما اگر بخواهید اجسامی که در آسمان شب می‌بینید را شناسایی کنید، باید این نکات را مورد توجه قرار دهید. اغلب سیارات بالای سطح افق و هنگام غروب آفتاب که هوا هنوز خیلی تاریک نشده باشد قابل رویت خواهند بود. البته اگر از سطح زمین نگاهی به آسمان شب بیندازیم، سیاره زهره قابل مشاهده خواهد بود، اما اگر برق ناگهانی را برای مدت زمان کسری از ثانیه در آسمان دیدید به یقین یک شهاب آسمانی است. اجسام نورانی که در مقایسه با ستاره‌ها بزرگ‌تر هستند و عبور آنها از سطح آسمان به کندی انجام می‌شود، ماهواره‌ها هستند. ستاره‌های دنباله‌دار هر یک یا 2 سال یک بار در آسمان دیده می‌شوند. این ستاره‌ها را حتی با چشم غیرمسلح نیز می‌توان دید. معمولا ستاره‌های دنباله‌دار برای مدت زمان چند هفته یا گاهی حتی برای چند ماه قابل رویت خواهند بود.

فرانک فراهانی‌جم

منبع: britanica