بوشهر فوکوشیما نیست

به گزارش فارس ، زلزله 9 ریشتری در سواحل ژاپن بار دیگر ناتوانی انسان را در مقابل تغییرات طبیعی و خشم زمین به نمایش گذاشت.

در حالی که جامعه ژاپن تمام تلاش خود را برای آمادگی درمقابل یک زلزله تمام عیار و استحکام ساختمان ها و بناهای ساخت دست بشر متمرکز کرده بود، ناگهان سونامی و امواج چندین متری سبب غافلگیر شدن ژاپنی ها شد.

این امواج که در اثر حرکت زمین در بستر دریا ایجاد شده بودند ، ناگهان سواحل و شهرهای ساحلی شمال شرق ژاپن را تبدیل به کوهی از آوار و خرابه کردند و تنها در شهر «میاگی» سبب کشته و مفقود شدن ده هزار نفر شدند.

در این میان فاجعه دیگری نیز در راه بود و آن هم اختلال در نیروگاه اتمی فوکوشیما و انفجارهای پیاپی در راکتورهای آن و خطر ذوب شدن میله های سوخت هسته ای و تکرار فاجعه ای همچون واقعه چرنوبیل در اتحاد جماهیر شوروی بود.

البته در این میان تلاش تکنسین های ژاپنی برای جلوگیری از چنین واقعه ای موثر بوده و از ذوب شدن میله های سوخت جلوگیری شده است اما نکته ای در این میان جالب است، تلاش رسانه های بیگانه برای تحت تاثیر قرار دادن برنامه هسته ای ایران و نا امن جلوه دادن تاسیسات هسته ای ایران است.نکته ای که شاید تنها تعبیر شایسته آن گرفتن کره از آب است.

 آیا بوشهر هم مانند فوکوشیما خواهد لرزید

نیروگاه بوشهر و فوکوشیما از لحاظ موقعیت مکانی تقریبا شبیه به یکدیگرند. هر دو نیروگاه در حاشیه دریا احداث شده اند تا برای خنک کردن بخار تولیدی توسط نیروگاه از آب دریا استفاده شود.گرچه دو نیروگاه از لحاظ ساختاری با یکدیگر تفاوت هایی دارند، اما از اصول مشترکی برای کار برخوردار هستند.

در این میان آنچه که سبب ایجاد اختلال در نیروگاه اتمی فوکوشیما را فراهم کرد، نه زلزله نه ریشتری بلکه انهدام تاسیسات خنک کننده نیروگاه توسط سونامی بود.البته نکته اصلی در این میان آن است که آیا استان بوشهر از لحاط لرزه ای قادر به ایجاد زلزله ای با قدرت هشت تا نه ریشتر است تا بتواند سونامی همانند سونامی ژاپن ایجاد کند و نیروگاه اتمی بوشهر را در هم بکوبد.

استان بوشهرتقریبا نواری به نسبت باریک است و در فاصله بین 27 درجه تا 30 درجه عرض شمالی و 50 تا 52 درجه طول شرقی قرار گرفته است.

این استان از شمال به استان خوزستان و قسمتی از استان کهگیلویه وبویر احمد واز شرق به استان فار س و از جنوب شرقی به قسمتی از استان هرمزگان واز جنوب وغرب به خلیج فارس محدود است.

گسل‌های اصلی لرزه ای منطقه بوشهر عبارتند از:

1-گسل کازرون:  این گسل گسلی است تقریباً شمالی -جنوبی با جابجایی امتداد لغز راست گر ودر بخش باختری شهر کازرون گسترش دارد.که در حدود 210 کیلو متر از جنوب کوه دینار در شمال شروع می شود وتا ساحل بوشهر در خلیج فارس ادامه دارد و دارای درازای حدود 120 کیلومتر است.

2-گسل برازجان: این گسل بارها مکان زلزله های مخرب منطقه بوشهر بوده است.

3-گسل کره بس یا زون گسل منگرک: این گسل در 90 کیلومتری شرق منطقه بوشهر قرار دارد.وطول آن 130 کیلومتر است.

4-گسل های زیر تاقدیس ها: گسل های کوچک فشاری وکشش و گسل های تراستی که سبب ایجاد لرزه های کوچک می شوند.

نیروگاه اتمی بوشهر در فواصل 110 کیلومتری از منطقه زلزله خیز کارون و در فاصله 170 کیلومتری از منطقه لرزه خیز فیروز آباد قرار دارد.

به غیر از لرزه های کوچک 4 تا 5 ریشتری زمین لرزه های بزرگ در منطقه محدود به استان فارس، عملا گسل فعالی که لرزه های سنگین در منطقه را ایجاد کند، در نزدیکی نیروگاه بوشهر وجود ندارد.

با این حال حتی اگر ادعاهای رسانه های خارجی را باور کنیم و حتی امکان زمین لرزه هایی که در هر دو قرن اتفاق بیفتد را در نظر بگیریم، امکان به وجود آمدن لرزه هایی با درجه 7 ریشتر در مقیاس درونی زمین را در نظر بگیریم، باز هم چنین لرزه ای برای ایجاد اختلال و یا حتی تخریب یک نیروگاه اتمی ناکافی است.

در ژاپن نیز یک زمین لرزه 9 ریشتری نیروگاه اتمی فوکوشیما را با مشکل مواجه کرد، واقعه ای که در تاریخ لرزه نگاری استان بوشهر طی چند هزار سال گذشته بی سابقه است و این مساله بنا به گفته علی اکبر اعتماد رییس سازمان انرژی اتمی در زمان آغاز ساخت نیروگاه مورد توجه قرار گرفته است.

اما چگونه نیروگاه بوشهر می تواند چنین لرزه ای را تحمل کند؟

برای ایمن سازی نیروگاه اتمی بوشهر در مقابل لرزه های احتمالی تمام سازه بر روی ضربه گیر های لاستیکی ساخته شده است.ضربه گیرهایی که روی پلاستیک هایی به ضخامت 112 اینچ بنیان گذاشته است. این لرزه گیرها امکان مقاومت در مقابل زمین لرزه هایی تا 8 ریشتر را فراهم می کند.

در کنار این نیروگاه بوشهر از سپرهای حفاظتی دیگری نیز بهره می گیرد. این گونه ملاحظات و تمهیدات ایمنی در هیچ صنعتی نظیر صنایع هسته ای رعایت نمی شود. گرچه با تکنولوژی موجود امکان ساخت و بهره برداری صد در صد ایمن نیروگاه های هسته ای وجود ندارد، آسیب پذیری نیروگاه های جدید به مراتب کمتر از آسیب پذیری محتمل در زمینه های دیگر استفاده از تمدن صنعتی است

سایر لایه های حفاظتی نیروگاه بوشهر

در حال حاضر در سراسر دنیا ایمنی نیروگاه های هسته ای از جمله نیروگاه بوشهر بر پایه «دفاع در عمق» بنا نهاده می شود. چنین دیدگاهی طراحان را بر آن وا می دارد تا سلسله ای از حایل های فیزیکی را به صورت پشت سر هم در مسیر انتشار مواد رادیو اکتیو به محیط مدنظر قرار دهند.

وجود چند لایه حایل فیزیکی از رسیدن مواد رادیو اکتیو به پرسنل بهره بردار، محیط پیرامون نیروگاه و مردمی که در اطراف نیروگاه زندگی می کنند، جلوگیری می نماید. این حایل ها به ترتیب عبارتند از: شبه سرامیکی قرص های سوخت، غلاف میله های سوخت، تجهیزات مدار اول، کره فولادی و در نهایت کره بتونی. لازم به ذکر است که بیش از 98% محصولات شکافت (مواد رادیواکتیو) در داخل شبه سرامیکی قرص های سوخت محبوس می گردند.

ساختمان بتنی رآکتور در مقابل برخورد مستقیم هواپیمای غول پیکر بوینگ 747، هواپیماهای جنگی و زلزله ای به شدت 8 ریشتر مقاوم بوده و در صورت بروز چنین سوانحی هیچ صدمه‌ای به تأسیسات راکتور و قلب آن وارد نمی‌شود و سیستم کنترل و حفاظت خودکار نیروگاه به راحتی آن را خاموش و به وضعیت ایمن می‌رساند
جالب اینجا است که نیروگاه اتمی چرنویل در اتحاد جماهیر شوروی که در سال 1986 منفجر شد، فاقد گنبد بتونی محافظ بود و همین مسئله سبب گسترش مواد رادیو اکتیو شد.

در نهایت تمام این گفته ها به این نکنه ختم می شود که تمام نیروگاه ها تحت نظر آژانس بین المللی انرژی اتمی فعالیت می کند.هر نیروگاهی در آغاز فعالیت باید جواز لازم را از آژانس انرژی اتمی را کسب کند.

نیروگاه اتمی بوشهر نیز مانند تمام نیروگاه های اتمی این بازرسی ها را پشت سر گذاشته است و در صورت هرگونه نقص از ادامه کار آن جلوگیری می شود البته این در صورتی است که این رسانه ها آژانس بین المللی انرژی اتمی را قبول داشته باشند و اعتقاد نداشته باشند که آژانس بین المللی انرژی اتمی با ایران همدست شده است.