مراسم چمر در ایلام

این مراسم معمولا در رثای بزرگ خاندان یک قوم و قبیله از سالیان دور در ایلام برگزار می‌شده است و تا حال هم زنده نگاه داشته شده است و جزو ادبیات شفاهی و فولکور و عامه غالب ایلامیان است در شهرها و روستاهای ایلام وقتی قومی دیده از دنیا فرو بندد مردم آن شهر و روستا برای آن شخص تازه متوفی که بزرگ خاندان آن منطقه است مراسم عزاداری و سوگواری با شکوهی به نام چمر برگزار می‌کنند و از طوایف و ایلات مختلف و همجوار دعوت می‌کنند تا در این مراسم شرکت کنند.

در روز مراسم چادرهایی برپا می‌شود و برای مهمانانی که از دور و نزدیک آمده‌اند تدارک ناهار می‌بینند و حلیم نذری می‌دهند و در گرداگرد چادرهایی که از قبل تدارک دیده شده است جمعیت شرکت‌کننده در مراسم «چمری» جمع می‌شوند.

سپس نوحه‌خوان «چمری گو» ابیات زیبا؛ موجز و پرمحتوایی را در رثای بزرگ مرد تازه در گذشته آن طایفه می‌خواند که اغلب این اشعار مثنوی کردی هستند یا بعضا آمیخته با زبان‌های لری و لکی می‌باشد و در کنار مرد «چمری گو» مرد دیگری به وسیله ساز دوزله و جفتان که برخلاف همه سازهای ایرانی که تک‌صدا هستند دوصدایی است و قابلیت همراهی با سازهای چند صدایی را دارد به همراه مردی دیگر با دهل، مرد مرثیه‌خوان یا چمری‌گو را همراهی و همنوایی می‌کنند که شور و هیجان خاصی در جمعیت حاضر به وجود می‌آورد و بزرگان شهر و روستایی که بزرگ خاندان خود را از دست داده‌اند بر سر و سینه می‌زنند و لباس سیاه می‌پوشند و بر پیشانی و شانه‌های خود گل رس می‌زنند و به نشانه عزا اعلام همدردی می‌کنند که این مراسم با همین ویژگی‌ها و تفاسیر عینا برای سرور و سالار شهیدان حضرت امام حسین(ع)‌ در روز عاشورا و اربعین برگزار می‌شود.

طاهر جمشیدزاده / جام‌جم ایلام