زندگی با ریه مصنوعی

در اغلب کشورها افرادی که برای ادامه زندگی خود به یک ریه سالم نیاز دارند باید بیش از یک سال منتظر بمانند تا با اهدای اعضای بدن فردی که دچار مرگ مغزی شده است تحت عمل پیوند ریه قرار گیرند و این در حالی است که اغلب افرادی که نام آنها در فهرست اسامی افرادی که در انتظار پیوند ریه هستند به ثبت رسیده است پیش از این‌که نوبت به آنها برسد دیگر قادر به ادامه زندگی نخواهند بود. اما پیشرفت‌های اخیر بدست آمده در زمینه مهندسی بافت و بازسازی و ترمیم سلول‌های آسیب‌دیده نویدبخش این است که در آینده‌ای نه چندان دور افرادی که از بیماری‌های ریوی رنج می‌برند می‌توانند در مدت زمانی کمتر از یک ماه ریه سالمی به خود اهدا کنند.

کد خبر: ۳۶۱۹۴۸

اگرچه این روش مبتنی بر راهکارهایی است که در زمینه روش‌های احیاکننده سلول‌ها و بافت‌های آسیب‌دیده بدن عمل می‌کند اما ریه یکی از پیچیده‌ترین اندام‌هایی است که با استفاده از این روش ترمیم و جایگزین شده است. اگرچه برای این‌که بتوانیم از این روش به عنوان یک روش درمانی قابل اطمینان برای افراد مبتلا به بیماری‌های ریوی استفاده کنیم راهی طولانی را پیش رو خواهیم داشت اما به نظر می‌رسد اگر بتوانیم از سلول‌های بدن فرد بیمار برای ساخت این ریه مصنوعی استفاده کنیم مشکلات ناشی از واکنش سیستم ایمنی بدن فرد به این عضو جدید به میزان قابل توجهی کاهش خواهد یافت. بدیهی است که ساخت یک ریه مصنوعی از سلول‌های بنیادی بدن بیماران می‌تواند دستاورد مهمی در حوزه پزشکی باشد که طول عمر افرادی که به علت بیماری‌های ریوی با مرگ دست و پنجه نرم می‌کنند را افزایش داده و امید به زندگی را در آنها به حداکثر برساند. این طرح تحقیقاتی در حال حاضر بر روی تعدادی از موش‌ها انجام شده که با نتایج موفقیت‌آمیزی همراه بوده است. بر این اساس در این مرحله از درمان با استفاده از نوعی ماده شیمیایی سلول‌های بافت ریه به طور کامل تخلیه می‌شود و به این ترتیب از ریه تنها چهارچوبی از جنس کلاژن که غیرزنده و بی‌جان است باقی خواهد ماند. پس از این مرحله، این بستر ریوی در محلول غنی از موادغذایی قرار می‌گیرد تا به این ترتیب سلول‌های جدیدی در آن رشد کنند.

در مرحله بعد سلول‌های مخاطی ریه یک نوزاد موش که از ریه او جدا شده است به داخل داربست نای منتقل می‌شود که به تدریج به دیگر مسیرهای موجود برای عبور هوا منتقل خواهد شد. این سلول‌ها به داربست موجود متصل شده و تکثیر می‌شوند تا به این ترتیب نایچه‌ها و حفره‌های ‌کوچک مسیرهای هوایی که وظیفه تبادل اکسیژن و دی‌اکسیدکربن را در خون برعهده دارند شکل گیرند. در مرحله سوم نیز رگ‌ها شکل می‌گیرند. ساخت رگ‌های خونی نیز شبیه به مراحل ساخت نایچه‌ها و حفره‌های هوایی است. با این تفاوت که این بار سلول‌های پوششی درونی بافت ریه نوزاد موش به داربست سرخرگ ریوی منتقل می‌شوند. با رشد سلول‌ها، سرخرگ‌ها، سیاهرگ‌ها و مویرگ‌های ریه ساخته خواهند شد.