دوره فوتبال زیبا تمام شد!

اگر در یک دوره جام جهانی در همان مراحل اول حاشیه‌نشین شوید، بازیکنان ناکام مایلند جام بعدی هر چه سریع‌تر شروع شود تا جبران مافات کنند اما اگر تا فینال پیش بروید، چه برنده و چه بازنده، وضعیتی متفاوت برایتان به وجود می‌آید. در همین راستا برای اولین بازی‌مان بعد از جام جهانی که مسابقه‌ای دوستانه با اکراین بود، مجبور شدم تیم ب را به میدان بفرستم، زیرا نفرات اصلی هنوز خسته بودند و دل و دماغ یک دیدار تازه و به زعم آنها بی‌اثر و فاقد خاصیت را نداشتند. برای 2 دیدار اخیرمان در شروع دور مقدماتی یورو شرایط قدری فرق کرده بود، زیرا احساس کردم قدری از انگیزه‌ها برگشته است و دیدید که تیم اصلی را ـ البته با تعدادی غایب ـ دعوت کردم و حالا همه پذیرفته‌اند که باید با فراموش کردن شکست مقابل اسپانیا در فینال جام جهانی، به سمت یورو به حرکت درآیند و برای فتح آن بکوشند.

یکی از وجوه مهم در فوتبال، قدرت روحی و باور داشتن توان خود است و اگر از آن بی‌بهره باشید، حتی با برترین تکنیک‌ها و تاکتیک‌ها نیز به جایی نخواهید رسید. از همان شروع کارم در تیم ملی هلند به تمام بازیکنان گوشزد کردم قدرت خود را برای فتح جام جهانی جدی بگیرند و با چنین هدفی به میدان بروند. به آنها گفتم این ماموریت ماست و با تمامی توان به سمت آن بروند. هلند در یک تک بازی و در روز خوبش قادر به غلبه بر هر حریفی هست، اما باید در صحنه مسابقات جام جهانی این توان را به یک ماه و در برابر 7 حریف بسط می‌دادیم تا حداقل به فینال برسیم و این اتفاق مهمی بود که در آفریقای جنوبی برای ما روی داد.

معتقدم در یک تیم نباید همه عناصر و افراد با یکدیگر دوست نزدیک باشند. اگر باشند اوضاع بسیار بهتر می‌شود، اما یک اصل و نیاز صددرصد نیست و کافی است نفرات به یکدیگر احترام بگذارند و بتوانند با هم کار کنند و هر یک ویژگی‌های دیگری را کامل کنند. بازیکنان باید به لحاظ کاری با یکدیگر صادق و قادر به همکاری با هم باشند و هیچ عاملی باعث قطع و تضعیف این همکاری نشود و این از قواعد و متدهای اصلی کار من است.

فکر نمی‌کنم این طور باشد. ما در جام جهانی اخیر، چه دور مقدماتی و چه مرحله نهایی آن کم گل نزدیم و شما با دفاع صرف به گلزنی نایل نمی‌شوید. با این حال معترفم که به اصل «خوب دفاع کردن» بسیار معتقدم و به آن بهای زیادی می‌دهم. اولین نیاز و پایه حرکت در فوتبال این است که گل نخورید و این کار را بلد باشید و اصول آن را بشناسید. اگر این کار را بدرستی اجرا کنید، آن گاه می‌توانید در مقطعی از مسابقه سرانجام به گلزنی هم نایل شوید. وقتی کم و سخت گل می‌خورید و رقبای حمله‌ور در برابرتان بارها ناکام می‌شوند، این مساله به شما روحیه‌ای بالا می‌دهد و با اطمینان بیشتری توپ خواهید زد. بنابراین خوب دفاع کردن و گل نخوردن نه یک عیب بلکه حسن و نیاز است که افتخار می‌کنم در تیم هلند نیز آن را اجرا کرده‌ام. این را بدانید که دوره فوتبال همیشه تهاجمی و بازی‌های صرفا زیبا تمام شد و با این روش‌ها، در فوتبال کنونی، اغلب ناکامی در انتظار شما خواهد بود.

بازی آن طور که ما می‌خواستیم پیش می‌رفت و اگر روبن قدر آن فرصت‌ها را می‌دانست، ما در 90 دقیقه می‌بردیم و کار اصلا به وقت اضافی نمی‌کشید. اسپانیایی‌ها بعدا به خود ما گفتند که در نیمه دوم نگران شده بودند و می‌ترسیدند که گلی بخورند و کار تمام شود. همین مساله برای ما یک افتخار و اعتبار بزرگ است و نشان می‌دهد کارمان را بدرستی انجام داده‌ایم. بعد از اخراج یکی از بازیکنانمان بیش از پیش مطمئن شدم که نتیجه مساوی پابرجا می‌ماند و کار به پنالتی می‌کشد، زیرا مثل موارد مشابه «تیم یار از دست داده» (هلند) متحدتر شده بود و مارتین استکلن بورگ دروازه‌بان ما نیز عالی کار می‌کرد. من به اسپانیا احترام می‌گذارم . تیمی تهاجمی و زیبا، اما همان طور که قبلا گفتم، اگر آن تک به تک‌ها را گل می‌کردیم، کار زودتر از اینها تمام می‌شد. جام می‌توانست و باید از آن ما می‌شد.

حتی اگر من این کار را انجام نمی‌دادم، به خودی خود انجام می‌شد زیرا فوتبال و زیرساخت‌ها و چرخه‌های کار آن طی یکی دو دهه اخیر بسیار فرق کرده و معانی تازه‌ای یافته‌اند و شما نمی‌توانید و نباید آن را با ادوات سابق اجرا کنید. تیم‌ها دفاعی‌تر و دونده‌تر شده‌اند و اولین هدفی که دارند، خنثی کردن بازی طرف مقابل است. مجموعه این مسائل باعث می‌شود فضای حرکت و مانور بازیکنان در داخل میدان به حداقل برسد و دائما تحت فشار باشید. در این فوتبال و با چنین مولفه‌هایی شما هم باید چنین بازی کنید و اصولا حرکت روبه جلوی موثر، همیشه میسر نیست. قبل از شروع جام جهانی امسال، ما 3 بازی دستگرمی داشتیم که در آنها 13 گل زدیم و مجری سیستم‌های مختلف بودیم؛ اما تا به دور نهایی جام جهانی پا گذاشتیم، با تیم‌هایی روبه‌رو شدیم که هدف اولشان جلوگیری از تکوین بازی ما بود و همه چیز را معطل و متوقف می‌کردند، با این امید که ما مرتکب اشتباه شویم و آنها گل بزنند. با این توضیحات باید متوجه شوید که تغییرات در سیستم بازی ما و سایرین اجتناب‌ناپذیر بوده است. در سیستم فعلی باید صبر کنید و منتظر لحظه موعود باشید تا ضربه کاری‌تان را وارد کنید. بنابراین تغییرات در سیستم بازی ما که شما به آن اشاره کردید، نه یک چیز دلبخواهی بلکه نوعی اجبار و الزام برای ما بوده است. شما امروزه کمتر تیمی را در سطح جهان می‌یابید که همان طور بازی کند که 20 سال پیش می‌کرد، یعنی حریفان چنین اجازه‌ای را اصلا به شما نمی‌دهند.

بله. چرا ندهیم؟ تداوم در کار و استمرار در ارائه نمایش‌هایی که موفقیت‌ به بار آورده، یک اصل لازم در این ورزش است و گریزی از آن نیست. در بحث کسب نتایج نیز من همیشه به شاگردانم یادآور شده‌ام که به آنچه قبلا به دست آورده‌‌اند، اکتفا نکنند و همیشه چیزی بیشتر و اضافی را بطلبند. شما وقتی می‌بازید که به این تصور غلط برسید که به تمام مقاصد مورد نظر دست یافته‌اید. من در هفته‌های اخیر این تصور غلط را از سر و مغز بازیکنان تیم ملی هلند حذف کرده‌ام. به آنها گفته‌ام که روی ماموریت جدیدمان که درخشش در دوره تازه جام ملت‌های اروپاست، تمرکز کنند و فقط به آن بیندیشند، نه فقط سیاست‌های تاکتیکی و فنی ما تغییری نکرده، بلکه رفتار و نوع نگاه ما به مسائل موجود نیز همانی است که قبلا بود.