رقابت بزرگان

بنابراین از همین امشب که پخش سریال‌های مناسبتی ماه رمضان آغاز می‌شود، می‌توان شاهد رقابت این 4 کارگردان برای موفقیت در جذب مخاطب بیشتر بود. هر چند برخی می‌گویند که در تلویزیون کشور ما که همه شبکه‌های آن در اختیار رسانه ملی است و تحت نظر یک رئیس اداره می‌شوند، رقابت معنایی ندارد چون همه این سریال‌ها در نهایت باید یک پیام را به مخاطب منتقل کنند. اما با نگاهی به هفته‌های اخیر و پخش همزمان سریال‌های زیر هشت و فاصله‌ها می‌توان به این نتیجه رسید که تنوع سوژه و ساختار سریال‌ها در شبکه‌های مختلف کاملا متفاوت است و مخاطب می‌تواند با استفاده از قدرت انتخاب به دیدن یک سریال بنشیند و در ادامه از تماشای آن احساس رضایت کند. او همچنین می‌تواند یک سریال را ببیند اما انتقاداتی هم به آن داشته باشد و مثلا داستان یا نوع کارگردانی و ساختار آن برایش قابل قبول نباشد. رقابت فاصله‌ها و زیر هشت نشان داد که وقتی در تلویزیون تولید سریال‌های داخلی زیاد باشد و آن تلویزیون آنتن خود را بیشتر با آثار خارجی پر نکند، رقابت سالم هم می‌تواند شکل بگیرد.

به همین دلیل از امشب شاهد رقابت جدیدی خواهیم بود. حسن فتحی سازنده سریال‌هایی مانند مدار صفر درجه، میوه ممنوعه، اشک‌ها و لبخندها و فیلم‌های ازدواج به سبک ایرانی، کیفر و پستچی سه بار در نمی‌زند با سریال «در مسیر زاینده‌رود» به دیدار مخاطبان شبکه یک سیما می‌آید. داستان این سریال به‌نوعی داستان مرگ و زندگی را روایت می‌کند. جوانی در یک حادثه می‌میرد و این مرگ فرصتی را ایجاد می‌کند تا اطرافیان او پندارها و شخصیت اصلی خود را به نمایش بگذارند. مسعود رایگان، حسین محجوب، مهرانه مهین‌ترابی، بهنوش طباطبایی، مهدی باقربیگی و... بازیگرانی هستند که قرار است این آزمون انسانی را از نگاه فتحی به نمایش بگذارند.

فتحی در نمایش این امتحان در سریال میوه ممنوعه آنقدر با اطمینان پیش رفت که اکنون بسیاری از مردم منتظر دیدن در مسیر زاینده‌رود هستند.

عکس‌های سریال «ملکوت» که منتشر شد، کوروش تهامی با گریمی کاملا متفاوت دیده شد و بعد خبر رسید که او قرار است نقش یک فرشته یا مامور الهی را در ملکوت بازی کند. حالا همه می‌دانند که ملکوت سریالی ماورایی است و مامور خداوند قرار است حاج فتاح (محمدرضا شریفی‌نیا) را رستگار کند. او به کما رفته و دنیای کما تاکنون در سریال‌های تلویزیونی دنیای متفاوتی بوده است. آهنج کارگردانی ملکوت را به عهده دارد. او تاکنون در ساخت تله‌فیلم‌ها و سریال‌های اکشن موفق بوده است. همین موفقیت شاید ملکوت را با دیگر آثار ماورایی که تاکنون ساخته شده‌اند، متفاوت کند. آهنج در میان کارگردانان ماه رمضان از بقیه جوان‌تر است که باید با اثر خود شبکه 2 سیما را در رقابت به پیروزی برساند.

از امشب پخش سریال «جراحت» از شبکه 3 آغاز می‌شود. فیلمنامه جراحت را سعید نعمت‌الله نوشته است که مردم تا دو شب پیش شاهد سریال زیر هشت از این نویسنده جوان بودند. این نزدیکی پخش 2 سریال کار را برای جراحت شاید دشوار کند چون مخاطبان تلویزیون با قلم نعمت‌الله آشنا هستند و برخی آن را می‌پسندند و برخی نمی‌توانند با آن ارتباط برقرار کنند. اما در کنار این فیلمنامه‌نویس، کارگردانی مانند محمد مهدی عسگرپور قرار دارد که کارگردانی است که می‌داند معنا را چگونه باید از ورای تصاویر و کلمات به بیننده منتقل کند. شاهد این ادعا فیلم «قدمگاه» است که عسگرپور آن را چند سال پیش ساخت. این فیلم در اکران عمومی بسیار موفق شد و استقبال از قدمگاه باعث شد این فیلم چندین بار از تلویزیون پخش شود. عسگرپور فیلم اقلیما را هم ساخته است؛ فیلمی که از ارتباطات بین انسان‌ها سخن می‌گفت و زیاده‌خواهی آدم‌ها را به نمایش می‌گذاشت. عسگرپور در این فیلم نشان داد که آدمیان باید از عقوبت کارهای خود، آگاه باشند. عسگرپور اهل شعار نیست و می‌داند که دام شعار، یک سریال تلویزیونی را نابود می‌کند. بنابراین باید منتظر بود و دید که این کارگردان، جراحت ارتباط بین آدم‌ها را چگونه التیام می‌بخشد. او برای نمایش این داستان از حضور بازیگرانی مانند امین تارخ، علی عمرانی، آتنه فقیه نصیری، مهوش صبرکن و ثریا قاسمی استفاده کرده است.

فرزاد موتمن در آستانه پخش سریال شبکه تهران در ماه رمضان نام سریال «از پذیرفتن خانواده معذوریم» خود را به «نون و ریحون» تغییر داد و با این کار نشان داد که می‌خواهد اولین سریال تلویزیونی‌اش را همه مردم و بدون هیچ پیشداوری و ذهنیت‌سازی تماشا کنند.

مؤتمن در سینما تجربیات خوبی داشته است؛ از فیلمی مانند شب‌های روشن بگیر تا آخرین فیلمش که کمدی بود و پوپک و مش ماشاء‌الله نام داشت. موتمن آنقدر اصول کارگردانی را خوب می‌شناسد که می‌داند نباید برای همه ژانرها از یک گونه دکوپاژ و ساختار استفاده کرد. کار کمدی دکوپاژ پیچیده‌ای نمی‌خواهد اما موقعیت‌های طنز آن باید کاملا حساب شده باشد. شاید همین شناخت اصول کارگردانی و احاطه بر آنها بود که کارگردانی نون و ریحون را نصیب او کرد.

اکنون با پخش انواع سریال به صورت شبانه همه می‌دانند که همه عوامل سریال از بازیگر، کارگردان و عوامل فنی یک طرف ماجرا هستند و داستان پرکشش و جذاب در طرف دیگر قرار دارد. اگر داستان کم‌مایه باشد، بهترین عوامل هم نمی‌توانند آن را در پخش موفق کنند اما اگر فیلمنامه، درام قوی داشته باشد و شخصیت‌ها و دیالوگ‌ها در جای خود قرار داشته باشند، بقیه عوامل فقط می‌توانند آن را در اذهان ماندگارتر کنند و گرنه موفقیت آن تضمین شده است. حال باید از امشب رقابت را به تماشا نشست و قضاوت را به آینده موکول کرد.