ورزش مردم سیما

یار دوازدهم تیم ملی فوتبال، لقبی بود که قبل از جام‌جهانی 2006 آلمان به صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران اطلاق شد. متاسفانه بعد از ناکامی تیم ملی فوتبال از صعود به مرحله بعد این بازی‌ها، این لقب نیز تا حدودی فراموش شد. در صورتی که می‌شد نه‌تنها این روند فراموش نشود، بلکه به‌کل ورزش کشور نیز گسترش یابد. اختصاص یافتن بودجه کلان به ورزش، به تنهایی نمی‌تواند مشکل فوتبال و کل ورزش ما را حل کند. به همان نسبت که بودجه ورزش ما افزایش یافته است، باید به همان نسبت صدا و سیما نیز توجه بیشتری به این مقوله داشته باشد. البته در همین دو سال اخیر که ورزش با این ناکامی‌ها روبه‌رو بوده است، صدا و سیما کارهای بزرگی را در این رابطه انجام داده است. این نشان می‌دهد که صدا و سیما در این دو سال کم‌کاری نداشته است و چه بسا توان بیشتری را نیز به کار بسته است. پخش تلویزیونی بازی‌های لیگ برتر فوتبال و نیز جام حذفی یکی از این موارد است. در گذشته تنها تیم‌های استقلال و پرسپولیس بودند که این امتیاز را داشتند که تمام بازی‌های لیگ و نیز جام حذفی‌شان به طور مستقیم پخش شود. اما حالا می‌بینیم اکثر بازی‌های مهم لیگ از تلویزیون به‌طور مستقیم پخش می‌شود. به علاوه پخش بازی‌های جام حذفی و نیز بازی‌های جام باشگاه‌های آسیا که با توجه به حضور 4 نماینده ایران در این بازی‌ها، تلویزیون واقعا توجه فراوانی در این خصوص صورت داده است.

اما این‌ها به تنهایی کافی نیست. تلویزیون وقتی پویا است که هیچ‌گاه از حرکت متوقف نشود. تمام موفقیت‌ها و زحمات در جای خود، اما ورزش ما واقعا به یک همت همگانی و کمک نیاز دارد تا دوباره بتواند غرورآفرین شود. وقتی این اتفاق بیفتد ما شاهد پیشرفت در همه حوزه‌های اجتماعی و فرهنگی‌مان خواهیم شد و شادی و نشاط را به جامعه برمی‌گردانیم. تلویزیون باید به همان نسبت افزایش بودجه ورزش، بودجه برنامه‌های ورزشی خود را نیز افزایش دهد و خود را به عنوان مهم‌ترین حامی ورزش معرفی کند. شاید راه‌اندازی شبکه ورزش (به معنی کاملا اختصاصی آن)، محال و یا بسیار سخت و نیازمند برنامه‌ریزی‌های بلندمدت باشد، اما یادمان نرود که برنامه‌های ورزشی سیما اکنون مخاطبان فراوانی دارند و از این راه نیز می‌توان حامی ورزش شد. البته حمایت، محدود به تعریف و تمجید‌های بی‌جا و نادرست از ورزشکاران و مسوولان ورزشی کشور نمی‌باشد. چه بسا انتقاد و پیگیری‌های موشکافانه این برنامه‌ها بیش از تعریف و تمجید بتواند به ورزش ما کمک کند.

ما اکنون چند برنامه ورزشی معتبر و پربیننده بیشتر نداریم. البته تعداد برنامه‌هایی که به ورزش می‌پردازند زیاد هستند. اما در قیاس با برنامه‌هایی که بیش از یک دهه از فعالیتشان می‌گذرند، چندان حائز اهمیت نیستند. اما اگر بخواهیم به برنامه‌های اساسی ورزشی در تلویزیون اشاره کنیم ابتدا باید آنها را به دو بخش تقسیم کنیم. یک بخش، برنامه‌هایی هستند که به طور خاص به یک ورزش می‌پردازند. مانند برنامه توپ و تور، دایره طلایی، نود و امثالهم. و بخش دیگر برنامه‌هایی که به تمام اتفاقات ورزشی کشور می‌پردازند. برنامه‌های مثل ورزش و مردم و ورزش از نگاه دو.

برنامه ورزش و مردم با مجری‌‌گری بهرام شفیع به عنوان پیشکسوت برنامه‌های ورزشی در سیما شهرت دارد و هر صبح جمعه به روی آنتن می‌رود. برنامه از بخش‌های متعددی تشکیل شده است. از اخبار ورزشی گرفته تا دعوت از ورزشکاران و مسوولان ورزشی کشور. گزارشی از حواشی ورزشی هفته و نیز طبق معمول این نوع برنامه‌ها، تحلیل کمی مفصل‌تر فوتبال روز ایران و جهان. این روند دقیقا در برنامه ورزش از نگاه دو نیز وجود دارد. یعنی مخاطب در طول برنامه شاهد همین روند است.

برنامه‌های تخصصی نظیر دایره طلایی و نیز توپ و تور هم که مدت‌هاست با افت و خیز‌های فراوان و عدم پخش منظم روبه‌رو هستند و بالطبع نتایج عمیقی را با خود به همراه نخواهند داشت. موفق‌ترین برنامه ورزشی تلویزیون، یعنی برنامه90 نیز که تاثیراتش در ورزش فوتبال و بخصوص لیگ برتر ما غیرقابل انکار است هم همواره با شایعاتی پیرامون عدم پخش آن روبه‌رو بوده و همیشه روی لبه تیغ قرار داشته است و بیش از این‌که بخواهد به ورزش بپردازد، باید برای ماندن و جنگیدن تلاش کند.

در این مطلب قرار نیست تمام این زحماتی را که برنامه‌سازان ورزشی در تلویزیون بر عهده داشته‌اند را زیر سوال ببریم. قطعا این برنامه‌ها به اندازه توانشان تاثیرات مثبتی را در ورزش ما گذاشته‌اند. اما نکته اینجاست که با توجه به عقب‌ماندگی نسبی ورزش ما، افزایش توجه به این حوزه (از مجلس و هیات دولت بگیرید تا مردم) و افزایش بودجه ورزش، تلویزیون نیز باید بازنگری لازم را داشته باشد و بیشتر به کمک ورزش بشتابد. ورزش امروز ما، علاوه بر این‌که به کمک همه نهاد‌ها و مردم نیاز دارد، به کمک صدا و سیما بسیار بیش از گذشته نیاز دارد تا بتواند مجددا افتخارآفرین باشد.