نقش بر من حاکم نمی‌شود

من تصورم از بازیگری در نمایش رادیو، چیزی در حد دوبله بود. راستش من دوبله را دوست ندارم، نه این که دوبله چیز دوست داشتنی‌ای نباشد، بلکه عقیده دارم در دوبله شما همه توانمندی و انرژی خود را به کار می‌گیرید که یکی دیگر دیده شود.

نمایش رادیویی به نظر من یک نوع تئاتر است، تئاتری که اصل آن صداست. فضایی که برای من ایجاد می‌شود درست مثل بازیگری تئاتر است، تئاتری که مقابل میکروفن اجرا می‌شود.

ابدا، چون صدای من شنیده می‌شود و هیچ تصوری هم غیر از خود من برای شنونده ایجاد نمی‌شود و دقیقا شنونده تصوری را که من دلم می‌خواهد در ذهنش ایجاد می‌شود که من چه شخصیتی هستم.

شاید در دومین روز تمرین متوجه شدم کار در رادیو را دوست دارم و از آن به بعد هم با علاقه ادامه دادم تا به این لحظه، یعنی از سال 74 تا امروز نمایش‌های مختلف رادیویی را تجربه کردم.

طی سال‌های متمادی فعالیت در حوزه هنر یعنی از سال 52 تا امروز هیچ وقت کار در تلویزیون و سینما برایم اولویت نبود. همیشه تئاتر برایم مهم بود. پس از آن که به رادیو آمدم، رادیو شد جزو اولویت‌های کاریم.

من تحت تاثیر هیچ نقشی قرار نمی‌گیرم و فقط بازی می‌کنم و از بازیگری خودم لذت می‌برم. من بازیگرم و قرار نیست تبدیل به نقشی شوم که بازی کرده‌ام من فقط نقش آن آدم را بازی می‌کنم و راستش نمی‌فهمم‌ چرا برخی بازیگران می‌گویند من با نقش زندگی می‌کنم.

شما تصور کنید مثلا من امروز قرار است نقش یک معتاد، فردا نقش یک کوپن‌فروش و یک ماه دیگر هم نقش بیژن شاهنامه را بازی کنم. خب اینها خیلی دور از یکدیگرند و من قرار نیست همه این نقش‌ها را با خودم حمل کنم. پس تکلیف من چه می‌شود؟ بهرام ابراهیمی این وسط کجاست؟ کی خودش را پیدا کند و در قالب نقش دیگری در آید؟ من اعتقاد ندارم که نقش را همراه خودم از محل تمرین به محل فیلمبرداری و محل کار و خانه‌‌ام ببرم. نقشم در محیط فیلمبرداری و استودیوی رادیو هست و من به کمک متن و راهنمایی کارگردان به نقشم نزدیک می‌شوم و وقتی تمام شد، یعنی تمام شد.

به این دلیل که آثار خارجی شسته رفته و جذاب هستند واقعیت این است ما در زمینه نمایشنامه‌نویسی و فیلمنامه‌نویسی کم تجربه هستیم. من نمی‌گویم که پیشینه نمایشی و شبه نمایشی نداریم، اما نمایشنامه‌نویسی چیزی است که مال آنهاست و ما از آنها وام‌ گرفته‌ایم. بله تعزیه ما هم می‌توانست در مراحل بعدی به جاهایی برسد، اما در همان مراحل ابتدایی خودش متوقف شده و فقط در عرض گسترش پیدا کرد و حرکات تاریخی خود را به جلو نداشت. همان طور که تراژدی‌های یونانی چیزی شبیه همین تعزیه‌های ما بود که به آن مرحله رسیدند.

نقش‌هایی را دوست دارم بازی کنم به شرط آن که شرایط کار فراهم شود و نقش‌هایی را هم گذاشته‌ام برای این که آنها را بازی کنم و بعد اعلام بازنشستگی کنم.‌ هر‌چند تصمیم دارم تا 99 سالگی فقط بازی کنم و در 99 سالگی تغییر شغل دهم!

من کاری به ماندگاری و غیرماندگاری ندارم و اصلا به این چیزها فکر نمی‌کنم ، ماندگاری مربوط به بعد می‌شود. فرض بگیرید صدای جاودانه‌ای مثل مرحوم مهدی فتحی وقتی که کار می‌کرد به فکر جاودانگی نبود یا زنده‌یاد احمد آقالو جزو جاودانه‌های صداست. اتفاقا در زمینه دوبله هم کار کرده بود. در کل وقتی بازیگر در حال کار است به ماندگاری‌اش فکر نمی‌کند فقط سعی می‌کند به حال بیندیشد. نتیجه آینده، در روزهای بعدی مشخص می‌شود.

فعالیت ما در زمینه نمایش طی این سال‌ها بیشتر شده است. به دلیل این که شبکه‌های بیشتری درخواست پخش نمایش دارند. تلاش همه همکاران در مرکز این است که از نیرو و تجربه خود بهترین استفاده را کنند. یک سری نیروی جوان هم جذب رادیو می‌شوند که در زمینه‌های مختلف فعالیت می‌کنند و طراوت و تازگی رادیو را حفظ می‌کنند که امیدوارم در گام‌های بعدی با موفقیت پیشرفت کنند.