کشف تاریخ در دریاچه پریشان

«کشف خمره‌های تاریخی عظیم و پایه‌های نسبتا سالم یک قلعه تاریخی ناشناخته در نزدیکی روستای «قهرن‌جان» در حوالی دریاچه پریشان زمانی رخ داد که یک کشاورز محلی برای گسترش زمین‌های کشاورزی خود حد فاصل کوه و دریاچه را خراشیده بود و با برش تکه‌هایی از کوه به پایه‌های قلعه‌ای تاریخی برخورد کرد.» این شروع گزارش تصویری تشریحی خبرگزاری مهر است که روز گذشته روی خروجی این سایت قرار گرفت. اما سازمان میراث فرهنگی و صنایع دستی و گردشگری بسرعت در واکنش به این خبر جوابیه‌ای روی سایت خود قرار داد. مسوولان سازمان میراث فرهنگی به نوع انعکاس خبر اعتراض داشتند. قضیه تا جایی پیش رفت که حتی مدیرکل روابط عمومی سازمان میراث فرهنگی اظهار کرد: «سازمان اقدامات قضایی در این رابطه را نیز آغاز کرده است و به طور قطع از کسانی که با انجام چنین اطلاع‌رسانی‌ای برای منطقه ایجاد خطر کرده‌اند شکایت قضایی خواهد کرد و تا حصول نتیجه پیگیر این موضوع خواهد بود.»

هرچند سازمان میراث فرهنگی در پاسخ به خبرگزاری مهر از «اقدامات امنیتی گسترده» در این محوطه خبر داده است اما گزارش کشف تاریخی قلعه حکایتی دیگر دارد.

تاریخ ساخت این قلعه احتمالا به دوران ساسانی نزدیک است. البته پیش‌تر تنها بقایایی از آن در ارتفاعات کوه‌های اطراف تالاب پریشان قابل مشاهده بود که این اتفاق ابعاد تازه‌ای از وسعت، قابلیت و همین طور مصالح و ملاط به کار رفته در قلعه تاریخی پریشان را روشن می‌کند. آثار حاشیه تالاب پریشان هنوز در فهرست آثار ملی ثبت نشده است اما سفال تازه کشف شده در پایین‌دست قلعه‌ای تاریخی در تالاب پریشان حکایت تازه‌ای دارد.

نتایج آخرین تحقیقات انجام شده در منطقه دریاچه پریشان که این روزها به باتلاقی خشک تبدیل شده حکایت از حضورهزاران ساله تمدن انسانی در این منطقه و اهمیت نسل‌های گذشته در حفظ این میراث طبیعی دارد؛ امری که ضرورت حفاظت از این منطقه را بیش از پیش مهم جلوه می‌دهد.

این قلعه در فاصله 200 متری از نقش نویافته «پریشو» واقع است که البته نقش‌برجسته پریشو درست در ساحل کوهپایه دریاچه در قسمت شمال غربی دریاچه قرار دارد و نگاه آن به محوطه‌ای است که به آن «خرفت‌خونه» می‌گویند.

طبق سنن محلی هر کسی که در این منطقه دچار نسیان و پیری می‌شده است و به اصطلاح آن زمان از هوش و عقل بی‌بهره بوده و کس و کاری برای مراقبت نداشته اورا به آن محوطه صعب‌العبور می‌بردند تا آنجا بمیرد؛ امری که موجب کشف استخوان‌های متعدد شده است وفعالان محلی وجوداستخوان‌های موجود در این محوطه را به این موضوع نسبت می‌دهند.