ونیز، شهر آبراه‌ها

براساس نوشته‌های تاریخ‌پژوهان، نخستین ساکنان ونیز از شهرهای رومی پادوآ، آکوئیلیا و کانکوردیو به ونیز رفتند. آنها به قصد اشتغال در حرفه ماهیگیری عازم ونیز شدند.

از قرن چهاردهم میلادی ونیز محل استقرار ملوانان حرفه‌ای شد و کم‌کم شهر به علت نیروی دریایی‌اش شهرت یافت. در زمان‌های اضطراری همه مردان 18 تا 60 ساله به خدمت فراخوانده می‌شوند و آموزش‌های نظامی می‌دیدند. مثلا در سال 1338 میلادی 30 هزار نفر از مردان ونیزی آموزش نظامی دیدند و خود را برای دفاع از شهر آماده کردند و البته در نبردهایی که شرکت کردند، بیشترشان کشته شدند. از قرن پانزدهم، ونیز بتدریج به بندری تجاری تبدیل شد و تا سال 1450 بیش از 3000 کشتی بازرگانی متعلق به ونیز بودند یا در آنجا تردد می‌کردند.

تهاجم ارتش ناپلئون

ونیز تا سال 1797 یک جمهوری مستقل بود. اما پس از 1070 سال جمهوری ونیز استقلال خود را از دست داد. زیرا ناپلئون بناپارت در دوازدهم می 1797 ونیز را فتح کرد. در اکتبر همان سال براساس معاهده‌ای که بین ناپلئون و دولت اتریش امضاء شد، کنترل ونیز را اتریشی‌ها در اختیار گرفتند.

اما در سال 1805 با عقد معاهده‌ای دیگر، ونیز دوباره بخشی از پادشاهی ناپلئون در ایتالیا شد. تا این که در سال 1814 به دنبال شکست ناپلئون یک بار دیگر اتریشی‌ها کنترل ونیز را در دست گرفتند.

در سال 1866 پس از 7 هفته جنگ‌های خونین ونیز بخشی از ایتالیا شد. در دوران اشغال شهر، بسیاری از بناها و آثار تاریخی آن ویران شد و شهر در فضایی از یاس و ناامیدی به حیاتش ادامه داد.

در نیمه دوم قرن نوزدهم ونیز دوباره در مسیر شکوفایی قرار گرفت و به بندری جذاب برای گردشگران تبدیل شد. در طول جنگ جهانی دوم، ونیز از معدود شهرهایی بود که از گزند جنگ تقریبا برکنار ماند و بافت خود را حفظ کرد. امروزه آثار هنری و معماری بسیاری متعلق به قرن نوزدهم و نیمه اول قرن بیستم در ونیز باقی مانده است.

شهری بدون خودرو

ونیز در جهان با کانال‌های آبی‌اش مشهور است. حدود 150 کانال یا آبراه، 118 جزیره ونیز را به یکدیگر ارتباط می‌دهند، جالب این که این جزایر را 400 پل به یکدیگر متصل کرده‌اند. در قسمت قدیمی و تاریخی شهر، کانال‌ها نقش خیابان را دارند و در آنها تاکسی‌ها و اتوبوس‌های آبی مسافران را جابجا می‌کنند. ونیز بزرگ‌ترین شهر بدون اتومبیل در اروپاست. قسمت شمالی شهر همان بافت قرن‌های گذشته را حفظ کرده، به طوری که مردم برای رفت و آمد یا از قایق استفاده می‌کنند یا با پای پیاده به مقصد خود می‌روند، ونیز شهری بدون خودرو سواری و کامیون است.

شهر ونیز 25 خط اتوبوسرانی آبی دارد. قایق سنتی و کلاسیک ونیز به نام گوندولا امروزه عمدتا گردشگران را جابه‌جا می‌کند یا از آن برای مراسم عروسی و جشن‌های دیگر استفاده می‌شود. بیشتر ونیزی‌ها برای رفت و آمد اتوبوس آبی سوار می‌شوند.

شهر همچنین شمار زیادی قایق شخصی دارد که همان خودروهای شخصی افرادند.

ونیز یک فرودگاه بین‌المللی به نام مارکوپولو دارد. ونیزی‌ها برای گرامیداشت مارکوپولو شهروند نامدار و جهانگرد خود، نامش را بر فرودگاه شهر گذاشته‌اند.

این فرودگاه 20 کیلومتر با شهر فاصله دارد و دروازه ونیز محسوب می‌شود. کسانی که با خودرو به ونیز می‌روند در نزدیکی شهر خودروهای خود را در 2 پارکینگ بزرگ پارک می‌کنند که البته برای هر روز باید 25 یورو بپردازند.

ترجمه و تالیف: جهانگیر چراتی