گفتگو با حبیبالله مازندرانی مدیرکل صدای امور استانها
همه جای ایران سرای من است
معاونت امور شهرستانها، با انگیزه نظارت و پشتیبانی فعالیتهای صدا و سیمای مراکز طراحی شده. در این چارچوب تلاش بر آن بوده، برنامهسازان در جهت سیاستهای راهبردی سازمان، حمایت و هدایت شوند. توجه به نیازها و مشکلات و خردهفرهنگهای هریک از مناطق میهن اسلامی، از اصلیترین اهدافی است که از طریق اداره کلهای صدا و سیمای معاونت امور شهرستانها پیگیری میشود.
گفتگو با حبیبالله مازندرانی، مدیرکل صدای امور استانها، از این رو صورت گرفته است که دورنمایی کلی از وظایف و تلاشهای این اداره کل را پیش روی شما قرار دهیم.
وجه تمایز و تشابه رادیوهای ملی و استانی چیست؟
وجه تشابه رادیوهای ملی و استانی در سختافزار آنها و بهرهمندی از عناصر پایه رادیو تحت عنوان موسیقی، کلام و افکت است. رادیوهای ملی و استانی سیاستهای کلان و هدفهای عمده را دنبال میکنند و همه در راستای تحقق اصول قانون اساسی مرتبط با سازمان هستند اما در شیوههای ارائه و همچنین رویکردهای مصداقی متفاوت عمل میکنند. بیهیچ تردید شبکههای استانی صفات ویژهای را میطلبند، گرچه در ذات رسانه بودن با شبکههای ملی تفاوت ندارند.
رادیوهای استانی خیلی شبیه هم نیستند؟
خیر، هر استانی اقتضائات کلامی، محتوایی و حتی موسیقایی خاص خود را دارد، علاوه بر آنکه جغرافیای هر استان مسائل، فرصتها و تهدیدهای خاصی دارد. این اقتضائات وجه ممیزه رادیوهای استانی است. بگذریم که تمامی تلاشهای ما در صدای استانها رسیدن به این مختصات است و اگر شباهتی به نظر میرسد این هدف هنوز کاملا محقق نشده است.
شما چقدر این رادیوها را گوش میکنید؟
من به جهت وظیفه محول شده مامور به شنیدن هستم. لازم به یادآوری است که در مرزهای مشترک زبانی ما با سایر کشورها رادیوهای ما طرفداران غیرایرانی هم دارند.
اگر امکان دارد چند برنامه شاخص از چند استان را نام ببرید.
«بقبند» از خراسان جنوبی، فیدوس از آبادان، گلبانگ ساحل مازندران، برنامههای صبحگاهی در 30 استان که چهره همه برنامهسازان آن را همین الان از خاطر گذراندم. کندمیز و تمامی برنامههای مخصوص روستائیان سراسر کشور که طعم سادگی و روانی آنها را میشناسم، عصرهای جوانی، ساعتهای جوانی و کودکانهها، خانوادهها و...
نام بردن تمامی برنامههایی که به یاد دارم واقعا در این مجال نمیگنجد.
چرا استانها برای شبکههای ملی برنامه ثابت نمیسازند؟
میسازند، ساختهاند و حتما خواهند ساخت. شبکههای سراسری موظف هستند 2 درصد از تعهدات خود را به تولیدات مراکز اختصاص دهند و مراکز استانها نیز به جهت قابلیت بینظیرشان محل توجه رادیوهای استانی هستند. ما در تمامی قالبهای برنامهسازی برای شبکههای سراسری برنامهسازی کردهایم و هماکنون در رادیو سلامت، معارف، ورزشی، جوان و تجارت برنامه مستقل و روتین داریم. شبکه فرهنگ و رادیو ایران نیز نگاه ویژهای به مراکز استانها دارند. نکته قابل ذکر نوبت کاری صبحهای جمعه رادیو 10/14 پیام است که توسط مراکز تهیه و پخش میشود.
با توجه به توسعه شبکههای رادیویی چرا شبکه ملی برای پخش برنامههای محلی نداریم؟
این ایده با توجه به افق رسانه و توسعه کمی شبکههای رادیویی مدتهاست که مد نظر است. ایده رادیو تلویزیونی برای پخش برنامههای تولیدی با توجه به تامل کیفی در توسعه فعلا در مرحله کارشناسی است.
برای پخش اینترنتی که مشکلی وجود ندارد، چرا رادیوهای استانی از روی اینترنت پخش نمیشوند؟
اتفاقا فناوری دیجیتال از رادیوهای استانی شروع شده. الان نزدیک به 20 شبکه رادیویی استانی به صورت ماهوارهای پخش میشود. تعدادی از این رادیوها در فضای وب قرار دارند و به صورت زنده برنامه پخش میکنند.
چرا پادکست ندارید؟
شاید بتوان گفت دغدغه بیوقفه تولید برنامه و دوره سخت گذار از آنالوگ به دیجیتال فرصتی برای باروری محتوای اینترنتی برای برنامهسازان نگذاشته است، گرچه بسیاری از برنامهسازان به شکلی شخصی از این امکان استفاده کردهاند اما برای استفاده فراگیر ما احتیاج به سیاستهای کلان ستادی و فراهم کردن فضای خاص مقرراتی داریم.
جایگاه فناوری دیجیتال در رادیوی استانها کجاست؟
ما چند سالی است که از دنیای آنالوگ کوچ کردهایم. شکل اجرایی مراکز بسیار پیشرو هستند، هم در تولید و استفاده از قالبهای جدید و هم در نرمافزارهای صوتی، اما در بحث فرستندهها هم تا آنجایی که من مطلع هستم اقداماتی انجام شده است.
رادیوی سنتی با تجهیزات مدرن چطور میشود؟
فرهنگ سازمانی دیجیتال، فرهنگ خاصی است. توسعه سختافزار ضرورتا به منزله توسعه نگرش دیجیتال نیست. صدای شنیده شده از رادیو وقتی با کارکردهای دیجیتال عجین میشود که نگاه به رادیو و کارکردهای آن تغییر کند و البته برنامهسازان به شکل مستمر آموزش ببینند و سرعت خود را با سرعت تکنولوژی هماهنگ کنند. در کنار همه اینها آستانه خطرپذیری مدیران باید افزایش پیدا کند. چرا که اگر بپذیریم رادیو رسانه فرداست نمیتوان با آموختههای گذشته آینده را مدیریت کرد.
مثلا چه قالبهای مدرن برنامهسازی در استانها داریم؟
اتفاقات خوبی در استانها میافتد، به عنوان مثال الان همکاران در استانها روی آوردند به تولید قالبهای مستند گزارشی یا برنامهای را از مرکز کرمانشاه شنیدیم که به صورت پادکست توسط همکاری تهیه شده بود که نشان داده شده بود میشود از طریق چت و اینترنت روی سایر ملل جهان تاثیر گذاشت و از این گونه اتفاقات در استانها زیاد داریم.
لطفا راجع به کم و کیف رادیو شهری توضیحاتی بفرمائید؟
رادیوهای شهری منظر جدید ما به سمت دارا بودن رادیوهای کاملا محلی است و اکنون 6 رادیوی شهری در دل شبکههای استانی فعالیت میکنند. سرعت، لازمه اطلاعرسانی است و رادیو شهری لازمه سرعت.
سهم جمعیت روستایی کجا رعایت میشود؟
عمده مخاطبان در استانهایی که محوریت با کشاورزی است در دست جمعیت روستایی است و در تمامی برنامهها ملاحظات آنها در نظر گرفته میشود، مضاف بر این که در تمامی استانها برنامههای ویژه روستاییان با شدت و حدت خاصی دنبال میشود.
تا کی از تقسیمبندی سنی و صنفی و موضوعی در تولید برنامهها تبعیت میکنید، مثل کودک و نوجوان یا کارگران و کشاورزان و...؟
ببینید، در شبکههای سراسری این مشکل با تخصصی شدن شبکهها تا حدودی مرتفع شده ولی از آنجا که شبکههای استانی باید همه نیازهای مردم استان را در شبکههای خود ببینند، لذا ناگزیر از تبعیت موضوعی در برنامهها هستند.
برای کسب اطلاعات محلی چه ساز و کاری دارید؟
شبکههای استانی اساسا چون فعالیتشان در حوزه جغرافیایی استان خودشان است اشراف کامل دارند، از طرفی هم مراکز در همه شهرستانها خبرنگاران آزاد و خبرنگاران محلی دارند و بسیاری از ادارات و نهادها اطلاعات خودشان را به وسیله فاکس و تلفن با همکاران در میان میگذارند.
جایگاه تحقیق و پژوهش در استانها کجاست؟
تلاش ما این است که تمام تولیدات همراه با تحقیق و پژوهش باشد اما با توجه به حجم بالای تولیدات و کمبود نیروی انسانی شاید تا ایدهآل فاصله داشته باشیم.
دنیای امروز دنیای تعامل است و سرعت، شما این شکلی هستید؟ یعنی برنامههای شما سرشار از اطلاعات آنی و فضای تعاملی است؟
ایدهآل ما هم این طور است ولی تلاش میکنیم در برنامههای زنده از طریق تلفن، پیامک، حضور گزارشگر و برگزاری مسابقه این فضای تعاملی بیشتر شود.
سرنوشت گزارش و مستند و رپرتاژ در رادیو چه خواهد شد؟
جنابعالی سه ژانر را در سوالتان مطرح فرمودید. گزارش، مستند و رپرتاژ سه مقوله متفاوت در رسانه هستند. مثلا گزارش خودش به چند نوع گزارش توصیفی، خبری و... یا مستند به مستند گزارشی، مستند علمی و مستند بازسازی تقسیم میشود و رپرت کردن شرح رویدادی است که در حال وقوع است و همین رویداد وقتی رخ داد تبدیل به خبر میشود. در اداره کل صدای استانها ما به همه مراکز گفتیم که تولید برنامههای مستند و گزارشی را در دستور کار قرار بدهند. برنامهسازی را از استودیوها به مکانهای مختلف شهر ببرند تا برنامهسازی در محیط و چهره به چهره انجام شود. الان یکی از شاخصهای ما برای ارزیابی صدای مراکز همین موضوع است.
چرا همه مدیران شما محلی نیستند؟
چون همه جای ایران سرای من است. رادیو رسانهای است که نیازهای تخصصی متفاوتی دارد، ممکن است یک استان خاص فاقد یک تخصص باشد، در این صورت چه اشکالی دارد از سایر همکاران استفاده شود.
آنها مدیران فرهنگی هستند یا رسانهای؟
مدیران رسانه، مدیران فرهنگی هستند. هرچند باید سیاست، اقتصاد، اجتماع و... نیز بدانند.
آیا گنجینه آمایش مناطق ایران را در اختیار دارید؟
آمایش مناطق همان سند چشمانداز توسعه استان است که هر منطقه براساس آن و براساس چشمانداز 20 ساله و چشمانداز افق رسانه حرکت میکند.
چقدر نتایج مطالعات راهبردی در اختیار مراکز هست؟
راهبرد مراکز همان سند افق رسانه و سند چشمانداز توسعه استان است. ضمن این که تمامی مراکز مسائل مهم و راهبردی خودشان را در اتاقهای فکر و شوراهای طرح و برنامه مطرح میکنند و برخی از راهبردها از ستاد ارسال میگردد.
امسال با جشنواره چه خواهید کرد؟
تاکنون چند جلسه درخصوص جشنواره داشتیم و شرط حضور برنامهها را در جشنواره بالا بردیم، چرا که اعتقاد داریم پس از برگزاری 16 جشنواره باید شاهد کارهای فاخرتر مراکز باشیم.
آیا توسعه استانها متوازن بوده؟
بله اما این توسعه و توازن به چند عامل بستگی دارد: قدمت مراکز، همکاری مسوولان استان، قابلیت و توانمندیهای همکاران و... لذا مراکزی که از هریک از این امتیازات برخوردار باشند توسعهیافتهتر هستند.
برنامههای شما برای مناسبتهای ملی چیست؟
شبکههای استانی در مناسبتهای ملی حضوری پررنگ دارند ولی این حضور در مناسبتهای مختلف در شبکههای سراسری متفاوت است. با توجه به تاکید ریاست محترم سازمان جهت حضور شایسته مراکز در مناسبتهای مختلف در شبکههای سراسری برنامهریزی خوبی شده که این حضور نظاممند شود.
فکر میکنید بتوانید حق سیامین سالگرد انقلاب را ادا کنید؟
همکاران ما در مراکز استانها با تمام توان به میدان آمدهاند امیدواریم شرمنده خون شهیدان نباشیم.
کار جدیدی صورت خواهید داد یا همان شیوههای موسوم و آشنا؟
همکاران ما در طرح و برنامه صدای استانها با جلسات متعدد همگرایی و همافزایی زیبایی برای بزرگداشت سیامین سالگشت انقلاب اسلامی ایجاد کردهاند. تلاش برای تفاوت و تمایز محسوس و طراحی برای تجلی غرور آکنده از شادی در سطح وسیع انجام شده است.
رویکردهای خاص محتوایی و قالبهای خلاق اجرایی تدارک دیده شده است، مضاف بر این که در تدارک ایجاد یک موج ملی فراگیر هستیم. موج ملی عنوان یک موج عمومی رسانهای است که با همکاری شبکه جوان پخش خواهد شد. بر این اساس از 26 دیماه تا 26 بهمن هر روز شبکه جوان میزبان یک استان خواهد بود تا دستاوردهای معنوی و مادی سراسر کشور را برشمارند. جوان 30 ساله انقلاب اسلامی در شبکه جوان خواهد درخشید.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
