ایستگاه آخر

سزای توهین به سید خدا!

آقای رضا سیدحسینی نقل می‌کند که:

 روزی داریوش آشوری به آل احمد بر سر کتاب غربزدگی حمله کرد و به او پرید. این جریان گذشت تا این که یک روز که دوستان در خانه من جمع بودند، اتفاق بامزه‌ای افتاد، آن روز آل احمد کمی زودتر آمده بود و بعد داریوش آشوری آمد که سرش را بسته بود و به خاطر زخم، آن را پانسمان کرده بود.

آل احمد تا این صحنه را دید به آشوری گفت: رئیس چه شده است؟ آشوری جواب داد: «افتادم زمین و سرم خورد به جایی.» بعد آل احمد گفت: این سزای کسی است که به سید خدا توهین کند!

ادب‌نامه روزنامه شرق، ویژه جلال آل احمد، شهریور 84، ص 6

«نبش قبرکن»‌هایی مثل تو!

پس از درگذشت جلال، ایرج افشار در فراق او خاطره زیر را نقل می‌کند:

نویسندگی زندگی او بود. او با این لذت زندگی می‌کرد. در سفر، در خانه، در مدرسه، ... فکر و تخیل خود را به نقش‌سازی و هنرآفرینی مشغول می‌داشت. زندگی برای او دیدن بود، نوشتن بود.

چند بار او را در سفرهای دور و دراز دیدم. همه جا، او را پویا و کنجکاو و بررسی کننده یافتم. چند سال پیش ازین بر ساحل خلیج فارس در دیهی از بندر بوشهر به هم رسیدیم. با فرخ غفاری گشت و گذار می‌کرد. بامدادی که هنوز آفتاب نتابیده بود به او سر زدم. گرم نوشتنش دیدم. پرسیدم چه می‌کنی؟ گفت از آنچه امروز دیده‌ام یادداشت برمی‌دارم و زندگی مردم روزگار خودمان را درین دفتر «مخلد» می‌سازم، تا «نبش قبرکن»‌هایی مثل تو در قرن‌های بعد، از این «اباطیل» نان بخورند!

ایرج افشار، راهنمای کتاب، سال 12، شماره 8 ‌ 7 (مهر  آبان 1348)، ص 333