نخ خودکفایی

اما تقویم تاریخ را که ورق می‌زنیم و به زمان صفویان می‌رسیم، می‌بینیم چادر به عنوان حجاب از این زمان در کشورمان رواج پیدا کرد، همان‌طور که در این دوران تشیع، مذهب رسمی مردم ما شد.

چادر در تمام این سال‌ها در رنگ‌های مختلف از سفید و بنفش گرفته تا آبی، همراه همیشگی زنان ایرانی بود تا همین روزها که عددهای نشسته روی تن تقویم، مرداد97 را نشان می‌دهد و هنوز تعداد زیادی از این جمعیت 39‌میلیون نفری، چادر مشکی را که به تعبیر رهبر انقلاب یک «نشانه ملی» است به عنوان اولویت اول خود در حجاب انتخاب می‌کنند، پوششی که باوجود ایرانی‌ بودنش، بیشتر وقت‌ها از کشورهای دیگر به داخل وارد شده است. از روزگاری که سوئیسی‌ها با چادر کلوکه نبض بازار ایران را در دست گرفتند تا همین حالا که ژاپنی‌ها و چینی‌ها با بلک چادر (چادر مشکی) سلیقه زنان ایرانی را در پوشش بیشتر از هرکس دیگری شناخته‌اند و نبض بازار واردات پارچه چادر مشکی را دردست دارند.

این اتفاق اما می‌تواند تغییر کند اگر نگاه‌ها به شعار سال و شرایط حساس کنونی اقتصاد کشور باشد، نقشه راهی که می‌تواند اینجا هم مسیر را نشان بدهد و جمعیت عظیم زنان ایرانی را به سمت تولیدات داخلی راهنمایی کند، تولیداتی که کم از همتاهای خارجی شان ندارند و در هیاهوی تولیدات آن طرف آبی و مافیایی که سود سرشار از این واردات می‌برد در وطن خود غریب مانده‌اند، آن هم در حالی که طبق آمارها، مصرف سالانه چادر مشکی در کشور صد میلیون متر مربع است، عدد و رقمی که اگر به خودکفایی نزدیک شود، می‌تواند دست تولید کننده‌های داخلی را بگیرد و روزگار خوش‌تری را برایشان به ارمغان آورد. روزگاری که ارمغانش، حرکت چرخ صنعت است و اشتغال جوانانی که خود در دامان همین خانواده‌ها پرورش یافته‌اند و حالا بیکاری‌شان دغدغه همان‌هاست؛ دغدغه‌ای که به یک آمار تلخ می‌رسد و نرخ بیکاری 12‌درصدی.

حرف ساده است؛ برای بیکار نماندن این جماعت پر تعداد، برای متروکه نشدن کارخانه‌ها و کارگاه‌های تولیدی در کشورمان، جنس ایرانی باید باب میل خانواده ایرانی شود و در این خانواده، زن نقشی محوری دارد و می‌تواند روی ذائقه بقیه اعضای خانواده هم اثر بگذارد و کالای مصرفی ایرانی را در اولویت قرار دهد، نهضتی که می‌تواند از چاردیواری خانه‌ها شروع شود، از همین فضای کوچک خودمانی و به کوچه و خیابان‌های شهر برسد و سدی شود که جلوی موج هجوم کالاهای وارداتی را می‌گیرد.

سرنخ اینجاست

آمارها هم این داستان را تائید می‌کنند، آن طور که حمید قبادی، دبیر کارگروه ساماندهی مد و لباس برایمان می‌گوید: در سال حدود 150 میلیون قطعه روسری در کشور خرید و فروش یا به عبارتی مصرف می‌شود که حجم قابل توجهی تراکنش ارزی و ریالی را در بر می‌گیرد و البته باید تاثیرگذاری فرهنگی آن را هم در نظر گرفت.

دبیر کارگروه ساماندهی مد و لباس کشور باور دارد در این حوزه می‌توان به خودکفایی رسید. او یک مساله مهم را یادآوری می‌کند،‌ ارتباط بین دانشگاه و بازار. قبادی نبود نگاه تجاری را در میان طراحان و دانش‌آموختگان این عرصه آسیبی بزرگ می‌داند، او می‌گوید: در دانشگاه‌ها به دانشجویان بحث طراحی را بیشتر از نگاه هنری می‌آموزند تا تجاری، مقصر دانشجو نیست، بلکه این ارتباط بین تولیدکنندگان و دانشگاه باید ایجاد شود و در سرفصل‌های دروس دانشگاهی هم شاهد اعمال آن باشیم. مساله دیگری که از نگاه قبادی وجود دارد، تولید نخ است. او‌توضیح می‌دهد: اکنون امکان تولید نخ به میزان مورد نیاز در بازار ایران وجود ندارد، یکی از مهم‌ترین اقدامات، تقویت و ظرفیت‌سازی در تولید نخ است و سپس می‌توان از تولیدکننده انتظار داشت که تولیدی کاملا ایرانی را با کیفیت مناسب به بازار عرضه کند. آمارهایی که در اینفوگرافیک این صفحه ملاحظه می‌کنید هم توسط حمید قبادی تائید و در اختیار چاردیواری قرار داده شده است.

ایران، بزرگ‌ترین مصرف‌کننده شال و روسری

ما دست‌کم 40 سال است که بزرگ‌ترین مصرف‌کننده شال و روسری در جهان هستیم. تا چه اندازه دغدغه دولت تولید در این عرصه بوده است؟ این پرسشی است که سیدمحمود لاجوردی، مدیرعامل شرکت پارسان که از تولیدکنندگان و پخش‌کنندگان بزرگ البسه است، مطرح می‌کند و می‌گوید: بعد از چهار دهه هنوز نتوانستیم تولید داخلی را در پوشش‌های مرتبط با حجاب گسترش دهیم. البته این روزها از ممنوعیت واردات برخی کالاها مثل پوشاک خوشحالم. او هم مثل قبادی تاکید دارد در حوزه چادر، روسری و شال، دو بخش صنعتی و هنر همزمان درگیر هستند و متأسفانه نوع آموزش در دانشگاه‌ها چندان با شرایط بازار منطبق نیست. از طرفی به باور او برخی از خانم‌ها ناآگاهانه در برابر کالاهای ایرانی دافعه دارند و اگر بگوییم ایرانی است، ممکن است آن را نخرند. به باور لاجوردی، ما در این حوزه تبلیغات و برندسازی حرفه‌ای هم انجام نداده‌ایم، البته در شرایط فعلی نسبت به گذشته که اغلب اجناس از کشور چین وارد می‌شد و پارچه‌ها و تولیدات چینی و ژاپنی و ترک بودند، خوشبختانه شرایط بهبود پیدا کرده و می‌توانم بگویم حدود 80 درصد کالاهای شال و روسری اکنون تولید داخلی است.

مینا مولایی