شاخص‌های نجومی با توسعه ظرفیت معدنی ایران

ایران با قرار گرفتن روی رگه‌های ارزشمند منابع معدنی 7 درصد ذخایر معدنی کل جهان را به خود اختصاص داده است.

عملیات شناسایی ذخایر معدنی کشور در پهنه‌ای به گستره صد هزار کیلومتر مربع انجام شده که این تنها 7 درصد پهنه سرزمینی کشور است؛ عملیاتی که منجر به شناسایی 68 ماده معدنی شده و با اکتشافات جدید این تنوع مواد معدنی تا 80 قلم افزایش می‌یابد؛ از مس و روی گرفته تا سنگ‌آهن که شاخص‌ترین ماده معدنی کشور است.

ایران هم‌اکنون پانزدهمین تولیدکننده فولاد و نهمین تولیدکننده سیمان است؛ همچنین رتبه دهم تولید سنگ‌آهن، رتبه بیست و چهارم تولید آلومینیوم، رتبه نهم در تولید مس و دومین تولیدکننده سنگ‌های تزئینی جهان به ایران اختصاص دارد.

قرار است، ظرفیت تولید فولاد کشور در برنامه ششم توسعه به 50میلیون تن، تولید مس کاتد به 400 هزار تن و آلومینیوم به 700 هزار تن افزایش یابد و پیش‌بینی می‌شود، بخشی از برنامه‌های دولت در مسیر اشتغال و توسعه کشور با سرمایه‌گذاری در بخش معدن محقق شود.

ایران در مسیر کمربند مواد معدنی فلزی و غیرفلزی از طلا، مس و ... قرار گرفته است و بیشترین ذخایر معدنی در استان‌های کرمان، یزد، آذربایجان شرقی و غربی و گلستان ثبت شده است.

با وجود این ظرفیت‌ها و توانمندی‌های بالقوه در بخش معدن،‌ هنوز خام فروشی به عنوان برجسته‌ترین نقطه‌ضعف بخش معدن ایران مطرح است؛ پاشنه آشیلی که موجب شده بخش اعظم ارزش افزوده و اشتغال این بخش، براحتی از دسترس اقتصاد ملی کشور خارج شود.

ذخایر معدنی کشف‌شده کشور به 60 میلیارد تن می‌رسد و هنوز بخش مهمی از عرصه‌های معدنی مورد اکتشاف قرار نگرفته و امید است با توجه به جمعیت تحصیلکرده دانشگاهی در حوزه معدن بتوانیم در آینده این بخش را به عنوان پویاترین بخش اقتصاد ملی و بین‌المللی مطرح کنیم که در آن صورت، ایران در تولید ثروت‌های معدنی، رتبه‌های تک‌رقمی خواهد داشت.

اگرچه ایران کشور معدن خیزی محسوب می‌شود، اما هنوز متناسب با رتبه‌های ذخایر معدنی که در جهان تک‌رقمی است، نتوانسته‌ایم در تولید ثروت‌های معدنی هم به این جایگاه برسیم که اگر این فاصله را از بین ببریم و ذخایر معدنی به بستری برای تولید ثروت‌های پایدار در ایران اسلامی تبدیل شود، اقتصاد معدنی به راهبر اقتصاد ملی و بین‌المللی تبدیل خواهد شد.