انقلاب اسلامی و دفاع از حقوق زن

زنان مظلوم و تحت ستم ایران به صف انقلاب پیوستند، چون از ظلم واستضعاف وحقارت به تنگ آمده بودند. آری زنان آمدند و همسران و فرزندان‌شان را هم آوردند. وقتی زنان مصمم می‌شوند تغییر زندگی قطعی است. این قدرت آفریدن و زایش، جامعه‌سازی و انسان‌سازی را خلقت به زنان سپرده است. اما چرا زنان آمدند؟ یعنی داستان دردمندی زنان چه بود که انقلاب را یاری کرده و امام راحل را پیروی کردند؟

پاسخ این سوال همین دستاوردهای انقلاب برای زنان است. در یک کلام پیش از انقلاب، استفاده از زنان ابزاری بود و قاطبه زنان عقب نگه داشته شده بودند. می‌پرسید زن تحصیلکرده یا زن وزیر یا سناتور یا پزشک یا کارمند یا دانشجو نداشتیم؟

پاسخ این است: چرا؛ نمونه‌های نادری وجود داشت اما عموم بانوان بی‌سواد یا کم‌سواد بودند. تحصیلات عالیه، اشتغال سیاست کالاهای لوکس برای دختران خانواده‌های خاص یا اشرافی یا درباری بود. حضور پررنگ زنان در هنر مثل بازیگری یا سینما یا تئاتر غالبا براساس جاذبه‌های بصری برای ارضای نیازهای غریزی و چرخش تجارت گیشه‌ای بود و بر مبنای تحصیل آکادمیک و آموزش‌های علمی نبود. حضور زنان در نشست‌های بلندپایه سیاسی مجلس‌آرایی و بزم‌گردانی بود. نقش‌آفرینی سیاسی - اجتماعی مبتنی بر تخصص جایی نداشت.

توده‌های زنان فاصله‌ای بسیار از حقوق فردی و اجتماعی از جمله آزادی، کرامت، سواد، تحصیل، تخصص، مهارت‌ورزی و نقش‌آفرینی‌های سیاسی و اجتماعی داشتند. پا به پای انقلاب؛ زنان انقلابی محکم و استوار در مبارزه و ایثارگری و دفاع در جنگ تحمیلی ماندند و بتدریج رشد کردند و مطالبات آنان افزایش یافت واکنون در قله‌های رفیع تعالی رشد و احیای همه‌جانبه شخصیتش ایستاده است. زنان در دوران مبارزه یاد گرفتند همه نقش‌ها را با هم ایفا کنند. درس بخوانند، مبارزه کنند و دسترسی به حقوق و منزلت مادری و همسری را با قناعت و مهربانی و مشارکت در تامین معاش خانواده با هم تمرین کردند.

انقلاب و فقه پویای شیعه

امام خمینی(ره)، رهبر معظم انقلاب و در کل، فقه پویای شیعه، مسیرهای حمایت و گشایش را برای زنان باز کردند و موانع نگرشی یا سلیقه‌ای را با نصایح و روشنگری‌ها و بعضا اوامر و نواهی قانونی برداشتند. زنان نیز ثابت کردند با صبر و حوصله می‌توانند سخت‌ترین جایگاه‌های سیاسی و اجتماعی را دریابند.

وجود ده‌ها قانون و مقرره در حمایت از زنان سرپرست خانوار، زنان شاغل، پایش سلامت زنان باردار و شیرده و معلول حمایت از حجاب و عفاف زنان، شروط ضمن عقد نکاح و مانند آن نشان از نگاهی انسانی به شخصیت زنان داشت.

صدها زن شاعره، محقق، استاد، نویسنده، دانشمند، طبیب، قاضی و وکیل بدون این که به توصیه‌ها یا خانواده یا طبقه اجتماعی خاصی تعلق داشته باشند، استعدادهای انسانی خود را پرورش داده و حقوق خود را باز یافته‌اند. این همه با خودشناسی، خودباوری و خداخواهی که در سایه انقلاب تحول انسانی به وجود آورد میسر شد. ارزش‌هایی که در طول حیات نباید فراموش شود والا انحطاط زن و جامعه را به دنبال می‌آورد.

دکتر فاطمه بداغی / حقوقدان