تن‌پوشی از گیسوی یار

ناگفته نماند که این شغل ویژه اهالی کویر، یعنی کسانی بوده که بخشی از زندگی آنها بر پایه پرورش شتر و بز تامین می‌شد‌ و در شهرهایی رونق داشته که در مسیر جاده ابریشم قرار گرفته‌اند. در این میان شهرهای یزد، کرمان و کاشان رونق بیشتری به این هنر داده‌اند. تفاوت ویژه شعربافی در کاشان با شهرهای یزد و کرمان به نوع پارچه برمی‌گردد، به‌طوری که بافتن شعر پشمی در یزد و اصفهان و شعر ابریشمی در کاشان رواج داشت.‌ شعر به فتحه به معنای موی انسان یا حیوان است و به پارچه‌های سیاهی گفته می‌شود که گاهی از جنس ابریشم هستند و در آنها به صورت راه راه از رنگ‌های دیگر استفاده شده است. شعر هم در یزد بافته می‌شود و هم در کاشان. تاریخ دقیق استفاده از نخستین دستگاه بافندگی در این حرفه معلوم نیست. اگر گردشگران کاشان مایل به دیدن‌ شعربافی باشند اکنون حدود 50 دستگاه شعربافی در محله‌ها و کارگاه‌های قدیمی شهر کاشان فعال است. این نوع پارچه زمانی خیلی کاربرد داشته است، ولی امروزه بیشتر کردهای ایران و اعراب مصرف‌کننده آنها هستند. این روزها دیگر جوانان رغبتی به این هنرها ندارند و بافنده‌های فعلی هم مسن هستند.

نساجی ایران در سالیان سال، فراز و نشیب‌های زیادی را پشت‌سر گذاشته است که نگاهی به آن نشان می‌دهد‌ همواره این صنعت در معرض توجه بوده است. شعربافی و ابریشم‌بافی کاشان از زمان رشیدالدین فضل‌الله شروع شد، زمانی که او یک‌سری صنایع را در ربع رشیدی احیا و منسجم کرد. او در این زمان یک سیستم بازرگانی راه‌اندازی کرد که سال‌ها بعد در دوره سلجوقی و ایلخانی به طراز معروف شد. رشیدالدین فضل‌الله، این طراز را با نظارت حکومت و همکاری تجار محلی از شوش و شوشتر گرفته تا کاشان و خوارزم اداره می‌کرد.

به هر حال صنایع دستی ایران بویژه صنایعی مثل شعربافی که خاص است می‌تواند یکی از جاذبه‌های گردشگری شهرهای دارای این صنعت باشند به شرط آن‌که مسئول فرهنگی و گردشگری این شهرها ‌بروشورهای دقیق و خوش‌ساختی از این صنعت ‌به زائران ارائه دهند، ضمن این‌که قبل از این کار باید مکان، دستگاه و ادوات و نوع کار این صنایع را حفظ، ضبط و ثبت کنیم.