خاورمیانه در انتظار تغییراتی مهم

دیپلماسی جمهوری اسلامی در دهه اخیر همواره بر تنش زدایی با کشورهای جهان و بویژه با کشورهای عربی نظیر مصر ، اردن و عربستان استوار بوده است و بهبود این روابط سند موفقیت دیپلماسی ایران بوده است.

کد خبر: ۵۶۰۹۷

سفرهای پی درپی مقامهای ایرانی و عربستانی به 2 کشور ، ارتقائ روابط اقتصادی - سیاسی با اردن و تلاش برای از سرگیری روابط عادی با مصر همگی نشانه هایی از پیشرفت در روابط ایران و اعراب میانه رو در سالهای اخیر بوده است . اما مدتی است نشانه های منفی از سوی اعراب دریافت می شود که زیان این امر بیشتر متوجه خود آنها خواهد بود. نخستین پیام منفی از سوی مصریها ارسال شد. دادستان دولتی مصر چندی پیش بر مبنای اعترافات یکی از اتباع این کشور ادعا کرد که دولت ایران درصدد نقشه ای برای ترور یک مقام بلندپایه مصری و انفجار در تاسیسات نفتی عربستان بوده است . این در حالی بود که دولت مصر پیش از این نسبت به گشایش سفارت خود در تهران ابراز علاقه می کرد. کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس نیز در ماههای اخیر لحن خود را درباره ادعاهای امارات عربی متحده درباره جزایر سه گانه خلیج فارس تشدید کرده اند و تازه ترین موضع گیری منفی از جانب اردنی ها صورت گرفت و شاه جوان این کشور در حرکتی که ناگهانی به نظر می رسید ، ایران را به تلاش برای تاثیرگذاری در روند انتخابات متهم کرد. در عراق نیز دست نشانده های امریکا در دولت موقت در راستای انتقال ناامنی به خارج از این کشور موضوع دخالت ایران را در امور داخلی عراق مطرح می کنند. برای تحلیل این گونه موضع گیری های خارجی باید به تحلیل وضعیت داخلی این کشورها پرداخت . بسیاری از تحلیلگران و ناظران سیاسی بر این نکته توافق دارند که سال جدید میلادی سال سرنوشت سازی در منطقه عربی است و چه بسا شاهد حوادثی باشد که چهره منطقه را دگرگون و اوضاع سیاسی و اقتصادی آن را براساس معادلات جدید غیرعادی از نو سازماندهی و تنظیم کند. مصر در آستانه انتخابات یا همه پرسی جدید برای تمدید دوران ریاست جمهوری مبارک برای پنجمین دوره قرار دارد. مخالفان مصری دیگر از دایره صلح و آتش بس خارج شده و وارد میدان هجوم شده اند و مخالفت با تمدید ریاست جمهوری وراثتی حکومت برای پسر مبارک چه بسا مقدمه تظاهرات مشابه باشد. اوضاع اقتصادی مصر هم در مرحله بی سابقه ای از وخامت و بحران قرار گرفته است و موافقتنامه های تجارت آزاد با اسرائیل و امریکا تغییری در اوضاع به وجود نیاورده است . رژیم پادشاهی اردن موقعیت به مراتب خطرناک تری میان همنوعان خود در کشورهای عربی دارد و سال جدید چه بسا خطرناک ترین سال تاریخش باشد. زیرا تداوم دخالت اوضاع امنیتی در عراق تاثیری منفی بر اردن و اقتصاد و امنیتش خواهد گذاشت . برگزاری انتخابات در عراق کابوس برای رژیم اردن است زیرا منجر به تشکیل حکومتی شیعه مذهب خواهد شد. برگزار نشدن انتخابات در عراق هم مشکلات بزرگتری را برای اردن خواهد داشت . این نکته را هم باید به یاد داشت که ابومصعب الزرقاوی ، رهبر شبکه القاعده در عراق ، اردنی الاصل است . و اما در عراق ، تصویر تاریکی برای امریکایی ها و هم پیمانانش پیش رو قرار گرفته و نگرانی محافل دست اندرکار طرح امریکا را در پی داشته است ، اما با وجود شدت یافتن ناآرامی ها در عراق ، مردم این کشور این بار مصمم هستند در انتخاباتی سرنوشت ساز سکان کشورشان را به دست گیرند. همانطور که خود امریکایی ها به آن معترفند. با وجود مشکلات امنیتی پیش روی برگزاری انتخابات عراق ، اکثر عراقی ها در آن شرکت خواهند کرد. جوزف لیبرمن ، سناتور امریکایی می گوید ، بادهای تغییر و دگرگونی تاریخی این ماه بر منطقه خاورمیانه وزیدن خواهد گرفت . لیبرمن گفت : بخش گسترده ای از مردم عراق که دوسوم جمعیت این کشور شامل شیعیان و اکراد را تشکیل می دهند ، 30 ژانویه به پای صندوق های رای خواهند رفت و همان گونه که ویلیام اوبیمن ، مدیر اطلاعات خاورمیانه در دانشگاه براون نوشت : اگر افکار دینی نجف در قامت جهان شیعه شکل گیرد ، کلید ثبات در خاورمیانه خواهد بود.