مسابقه قرآنی 1446

این سوره با هشدار به کم فروشان آغاز می‏شود و ریشه آن را باور نداشتن روز قیامت برمی‏شمرد. سرگذشت فاجران گنهکار و متجاوز و برخورد آنان با آیات الهی ـ که بیانگر زنگار گرفتگی دل‌های آنهاست ـ بخش دیگری از آیات این سوره را تشکیل می‏دهد. البتّه بیان نعمت‏های جاودان، شادی و سرور بهشتیان، نور امید را در دل مؤمنان روشن می‏سازد و آنان را در برابر نیش و نوش‏های مجرمان دلداری می‏دهد تا بر اثر تحقیر و استهزای آنان اندوهگین نشوند. مال حرام از راه کم‏فروشی، عامل سقوط انسان است‏. لقمه حرام، انسان را تا مرز کفر پیش می‏برد. گناه، انسان را به کفر و انکار حقایق وامی‏دارد. بالاتر از گناه، انس گرفتن با گناه است، به گونه‏ای که کم‌فروشی شغل انسان شود. کم‌فروشی هر صنفی متناسب با خودش است: معلم، کارگر، نویسنده، فروشنده، مهندس، دکتر و دیگر مشاغل، هر کدام در انجام وظیفه خود کوتاهی کنند، کم‌فروشند. کم‏فروش، خود را زرنگ می‏داند، مردم را دوست ندارد، خدا را رازق نمی‏داند و ظلم اقتصادی به جامعه می‏کند. کم‌فروشی از گناهان کبیره است، زیرا وعده عذاب برای آن آمده است‏.

کسانی آیات قرآن را افسانه و اسطوره می‏خوانند که در گرداب گناه و طغیان فرو رفته‏اند. توجیه وحی به افسانه، راهی است برای کافر ماندن. گناه، روح انسان را دگرگون و از درک حق باز می‏دارد. فطرت انسان سالم است، آنچه آن را می‏پوشاند، گناه است‏. اصرار و تداوم بر گناه، سبب زنگار قلب است‏. امام باقر(ع) فرمودند: هیچ بنده‏ای نیست مگر آن‌که قلبش سفید است. با انجام هر گناه، در آن سفیدی، نقطه‌‌ای سیاه پدید می‏آید و اگر توبه کند، آن سیاهی محو می‏شود و اگر اصرار بر گناه کند، سیاهی توسعه یافته و تمام سفیدی قلب را فرامی‏گیرد و دیگر انسان به خیر و سعادت برنمی‏گردد.

بـه دنبال توصیفی که در آیات گذشته درباره «فجار»، نامه اعمال و سرنوشت آنها آمده، سخنی از گروه مقابل آنان، یعنی ابرار و نیکان است که ملاحظه افتخارات و امتیازات آنها در برابر فاجران، موقعیت هر دو را روشن‌تر می‌سازد. ابرار، کسانی هستند که روحی وسیع، همتی بلند و اعتقاد و عملی نیک دارند. وعده‏های الهی در مورد پاداش خوبان قطعی است. در فرهنگ اسلام، دنیا میدان مسابقه و رقابت است، البتّه رقابت برای به دست آوردن نعمت‏های اخروی. پذیرایی در بهشت، مراتب و درجاتی دارد.

سوره مطففین در ادامه به گوشه‌ای از سختی‌ها و زحمات مومنان که در این جهان به خاطر ایمان و تقوا با آن روبه‌رو می‌شوند اشاره می‌کند تا روشن شود که آن پاداش‌های بزرگ بی‌حساب نیست. بدکاران در دنیا پیوسته به مؤمنان می‌خندیدند؛ خنده‌ای تمسخرآمیز و تحقیرکننده، خنده‌ای که از روح طغیان، کبر و غرور و غفلت ناشی می‌شود و همیشه افراد سبک سر و مغرور در برابر مؤمنان باتقوا چنین خنده‌های مستانه داشته‌اند. مؤمنان باید آماده برخوردهای ناروای گنهکاران و مجرمان باشند. خنده، غمزه، نیش و نوش‏های دیگران شما را دلسرد نکند، زیرا خود آنان مجرم هستند. مؤمنان نباید انتظار تائید مخالفان را داشته باشند. تمسخر و تحقیر، روش دیرینه مجرمان است‏. مجرم به گناه خود قانع نیست، پاکان را تحقیر می‏کند و به آنان ضربه روحی می‏زند. کیفر در قیامت با گناه در دنیا تناسب دارد. کیفر خنده‏های تمسخرآمیز در دنیا، مورد خنده قرار گرفتن در آخرت است. در واقع کیفرهای قیامت، بازتاب اعمال خود انسان است.