تلاش بارزانی و العراقیه برای کنار زدن المالکی ناموفق ماند

العراقیه و بارزانی هفته گذشته تلاش‌های خود برای به انزوا کشاندن نوری المالکی را شدت بخشیدند و برای عملی شدن این نقشه حتی پای برخی کشورهای عربی منطقه را به میدان اختلافات داخلی عراق کشاندند.

بارزانی و علاوی به بهانه اجرا نشدن مفاد توافق‌نامه اربیل و دخالت المالکی در امور قضایی، تلاش کردند نخست‌وزیرعراق را تحت فشار قرار دهند. به همین دلیل، تبلیغات منفی علیه وی را شدت بخشیده و تا متهم کردن المالکی به دیکتاتوری پیش رفتند.تحلیلگران سیاسی در عراق بر این باورند که این فشارها واکنشی به موفقیت دولت المالکی در برگزاری اجلاس اتحادیه عرب در بغداد، مواضع عراق در قبال حوادث منطقه خصوصا اوضاع سوریه و مقابله با زیاده‌خواهی‌های این دوگروه در قضیه طارق الهاشمی، معاون فراری رئیس‌جمهور و قاچاق نفت از کردستان عراق است.

به گفته تحلیلگران عراقی، علاوی از موفقیت‌های المالکی نگران است و به نوعی این نگرانی را در گفت‌وگو با رسانه‌های عربی هم مطرح کرده است.در حالی که عراقی‌ها و محافل منطقه‌ای و بین‌المللی از تقویت جایگاه عراق بعد از برگزاری اجلاس سران عرب در بغداد سخن می‌گویند و بغداد خود را برای برگزاری نشست 5+1 در مورد برنامه هسته‌ای ایران آماده می‌کند، علاوی موفقیت‌آمیز نبودن اجلاس اتحادیه عرب را دلیل شرکت نکردن خود در آن عنوان می‌کند؛ دیدگاهی که در جهت مواضع 2 کشور عربستان و قطر است که در پایین‌ترین سطح در نشست بغداد شرکت کردند و از حامیان علاوی محسوب می‌شوند.

بارزانی نیز ناراضی از عملکرد المالکی در چرخه سیاسی کشور و تقویت جایگاه وی در هفته‌های گذشته اظهارنظرهایی علیه وی داشت که برای بیشتر ناظران سیاسی عراقی دور از انتظار بود. بارزانی که عضو ائتلاف تشکیل‌دهنده دولت از فهرست کردهاست برخلاف دیگر احزاب کرد این بار به نام مذهب و حمایت از اهل سنت به مخالفت با المالکی پرداخته است.اما به نظر می‌رسد بارزانی بدون هماهنگی با جلال طالبانی، رئیس‌جمهور عراق سخن رانده و اظهارنظرهای تندی علیه المالکی دارد که این مساله از طرفی نشان‌دهنده تندروی وی در به‌عهده گرفتن رهبری کردها و از طرف دیگر هراس از کمرنگ شدن نقش او در آینده سیاسی عراق با قدرت گرفتن دیگر گروه‌های کرد است.

مواضع علاوی و بارزانی با مخالفت شدید جلال طالبانی و فهرست اتحاد ملی مواجه شده است.طالبانی در تازه‌ترین اظهارنظر برخلاف بارزانی به حمایت از المالکی پرداخت و دیکتاتور نامیدن وی را رد کرد.رئیس‌جمهور عراق همچنین بر لزوم حفظ وحدت و یکپارچگی عراق تاکید کرد و از جوانان کرد عراق خواست اندیشه جدایی از عراق را به ذهن خود راه ندهند و دستیابی به حقوقشان را در مسیر فدرالیته عراق جستجو کنند.

ابراز نگرانی و ناخرسندی طالبانی از اظهارات اخیر بارزانی به رسانه‌ها کشیده شد و روزنامه الدستور نوشت: بارزانی در هیچ موردی که به آینده کردها بستگی دارد، با وی (طالبانی) مشورت نکرده است و اظهارنظرهای اخیر او علیه دولت المالکی و طرح موضوعاتی نظیر این که شاید کردها بخواهند به طور مستقل سرنوشت خود را رقم بزنند، نه تنها با او بلکه حتی با دیگر سران کرد مطرح نشده است. الدستور به نقل از طالبانی اضافه کرد: این اظهارات موجی از نگرانی را حتی در میان برخی سران حزب دموکرات کردستان به ریاست بارزانی درپی داشته است و در صورت ادامه یافتن این روند، به احتمال زیاد همبستگی میان گروه‌های کرد عراق را با مشکل مواجه خواهد کرد.

اما تکرار اظهارات بارزانی گویای آن است که این اظهارات نمی‌تواند وی را از مسیری که در پیش گرفته است، بازدارد و حتی با وجود شنیدن جواب رد از آمریکا در سفر اخیر به این کشور، به همراهی ترکیه و برخی کشورهای عربی دل بسته است.بارزانی صراحتا گفته است: مدل فدرالیته را برای عراق نمی‌خواهد و برای استقلال کردستان از عراق از هیچ اقدامی دریغ نخواهد کرد، حتی اگر در این راه خون‌ها ریخته شود؛اظهاراتی که بوی خوشی از آن به مشام نمی‌رسد و ایده تغییر در نقشه سیاسی عراق به اذهان خطور می‌کند.

به همین دلیل کارشناسان معتقدند،فهرست کردها درانتخابات آینده یکدست نخواهد بود و احتمال دارد 2 حزب اتحادیه میهنی کردستان عراق به ریاست طالبانی و حزب دموکرات کردستان به ریاست بارزانی به صورت متحد در انتخابات شرکت نکنند.به گفته کارشناسان، بارزانی با سوء استفاده از فرصت پیش آمده و دل بستن به حمایت بعضی کشورهای عربی با برخی گروه‌های اهل سنت همسو خواهد شد تا بتواند به زیاده خواهی‌های خود جامه عمل بپوشاند، که پیوستن کرکوک به نقشه سیاسی کردستان عراق بخشی از آن است.این در حالی است که اعراب اهل سنت کرکوک هم در روزهای گذشته با صدور بیانیه‌های مختلفی نسبت به همبستگی العراقیه با کردها و نادیده گرفتن موضوع حاکمیت کرکوک هشدار داده‌اند.اعراب اهل سنت کرکوک معتقدند: همکاری بارزانی با طارق الهاشمی و العراقیه تنها با هدف خارج کردن کرکوک از دست اهل سنت است تا کرکوک نفتخیز به کردستان عراق افزوده شود؛ رویایی که بارزانی سال‌هاست در سر می‌پروراند. در این شرایط فهرست اتحاد ملی به ریاست ابراهیم جعفری نیز که عمق خطر را احساس کرده است به رایزنی پرداخت و بر ادامه حمایت از المالکی تاکید کرد.

فهرست اتحاد ملی برخلاف پیش‌بینی العراقیه موضعی یکپارچه گرفت و همه گروه‌های سیاسی آن از نخست‌وزیری المالکی حمایت کردند.العراقیه هم که کشتی توطئه‌اش را به گل نشسته می‌دید، به انتقاد از موضع فهرست اتحاد ملی پرداخت و آن را یک نوع دیکتاتوری جدید خواند.

در مجموع، به نظر می‌رسد تلاش العراقیه و بارزانی برای ایجاد رخنه در فهرست اتحاد ملی و تضعیف جایگاه المالکی به نتیجه نرسیده است و این دو در تکمیل کردن سناریویی مشابه سناریوی سال 2006 که در آن ابراهیم جعفری از نخست‌وزیری کنار گذاشته شد، تاکنون ناموفق بوده‌اند.