تو برو یکی دیگه بیاد

البته بودنش در همدان به این معنا نیست که تمام آثار باستانی شهرش را دیده است. او می‌گوید: گنبد علویان در یک دبیرستان به نام علویان قرار داشت که بعدها این دبیرستان جابه‌جا شد، ولی خود گنبد علویان باقی ماند. تا وقتی من در همدان بودم، به چند علت مثل لزوم تهیه بلیت و... امکان بازدید از داخل آن برایم فراهم نشد. مقبره استرومردخای را هم ندیده بودم.

ولی بعدها که از طرف دانشگاه در یک سفر به همدان رفتم، مثل دیگر دانشجویان به عنوان گردشگر برای اولین بار به دیدن این دو محل رفتم. اتفاقا در این سفر یکی از هم‌دانشکده‌ای‌های من با نام ویولت یهودی بود.

من دلم می‌خواست بدانم ویولت در این زیارتگاه یهودی چه کاری انجام می‌دهد. جالب است دیدم او آنجا شمع روشن کرد. بعضی از کارهایی را هم که انجام می‌داد، شبیه رفتار ما مسلمان‌ها در زیارتگاه‌هایمان بود.

و اما شیرسنگی یا به قول رحماندوست سنگ شیر! جایی که آن زمان خارج از شهر قرار داشته و محل دعواها و درس خواندن و دیگر قرارهای رحماندوست با دوستانش بوده است.

رحماندوست می‌گوید: ما اگر در مدرسه دعوا می‌کردیم، حتما پای پدر و مادرمان هم به مدرسه کشیده می‌شد و حسابی به مشکل می‌خوردیم. به‌همین خاطر وقتی می‌خواستیم دعوا کنیم، سر زمانی وعده می‌کردیم که مردانه به سنگ شیر برویم.

کسی هم نبود و تا جایی که می‌شد با هم دعوا می‌کردیم. بعد هم بقیه بچه‌ها دو طرف دعوا را از هم جدا می‌کردند و همه آشتی‌کنان به خانه‌هایمان برمی‌گشتیم. البته چون سنگ شیر جای خلوتی بود برای درس خواندن هم به آنجا می‌رفتیم. بعضی اوقات وسط درس خواندن یک نفر ما را صدا می‌کرد تا دست دخترانی را که روی سنگ شیر نشسته‌اند، بگیریم و آنها را پایین بیاوریم.

جریان سنگ شیر و دختران دم بخت و ما پسربچه‌ها هم شنیدنی است. دختران دم بخت که دلشان می‌خواست ازدواج کنند، ترکیبی از شیره و روغن درست می‌کردند. قاعده بر این بود که آن را روی سر سنگ شیر می‌مالیدند و خودشان روی سنگ شیر می‌نشستند. بعد باید پسری نابالغ سنگ کوچکی را پیدا می‌کرد و آن را روی ترکیب شیره و روغن می‌گذاشت.

اگر سنگ روی آن ترکیب می‌ماند، یعنی این پسر پاک بود و می‌توانست دست دختر را بگیرد و او را از سنگ شیر پایین بیاورد. مردم هم معتقد بودند این دختر به آرزویش می‌رسد و اگر سنگ می‌افتاد، به او می‌گفتند: «پسر، تو برو. یکی دیگه بیاد.» همیشه پیدا کردن راهی که بتوانیم سنگ را روی سر شیر قرار دهیم برای خودش جریانی داشت. یکی می‌گفت سنگ را باید سفت فشار دهیم، یکی می‌گفت باید سنگ را شل بگذاریم و... خلاصه حکایتی بود.