دومین هماندیشی طنز رادیویی با عنوان «شادیانههای فرهنگ مردم» روز دوشنبه به همت رادیو فرهنگ برگزار شد. معاون صدا با بیان این که پخش برنامههای طنز هم مورد توقع، انتظار و درخواست مردم است، اظهار کرد: با هر تعریفی که از طنز داشته باشیم، طنز اگر باعث انبساط خاطر، تفریح و سرگرمی، ایجاد شادابی و نشاط بشود و همچنین دردهای جامعه را با زبان نشاط آور بیان کند، مورد نیاز جامعه است.
برنامههای طنز نسبت به پارسال دو برابر شدهاند
صوفی طنز مطلوب را طنزی خواند که متکی بر فرهنگ قوی و غنی و دینی و اسلامی بوده و آگاهیبخش و امید آفرین باشد. وی ادامه داد: طنزی مطلوب است که نه تنها باعث تحقیر قوم و ملیتی نشود، بلکه باعث عزت و افتخار آن قوم و ملیت شود.
صوفی، با اشاره به سابقه درخشان و بسیار قدیمی طنز در ادبیات ایران اظهار کرد: به عنوان مثال با مراجعه به آثار شعرایی مثل حافظ و عبید زاکانی رگههایی از طنز را در آنها خواهیم دید. در حال حاضر هنرمندان طنزپرداز در عرصههای مختلف فراوان هستند.وی همچنین به سه سطح برنامههای طنز اشاره کرد و مردم، هنرمندان و رسانه را 3 عنصری دانست که در تولید یک طنز قوی نقش دارند.معاون صدا با اشاره به این که بعد از برگزاری اولین هماندیشی، برنامههای طنز رادیو دو برابر شده است، گفت: الان همه شبکههای رادیویی برنامههای طنز دارند.
در چند روز گذشته نیز شبکه نمایش افتتاح شد که بخشی از برنامههای آن به نمایش طنز اختصاص دارد. سال گذشته همچنین کانون طنز تشکیل شد و موفق تعدادی از هنرمندان طنز را شناسایی کند.صوفی اظهار امیدواری کرد که در سومین هماندیشی طنز روند دو برابر شدن برنامههای طنز ادامه پیدا کند.
معاون صدا با اشاره به اجرای برنامه مشاعره در رادیو تصریح کرد: رادیو این آمادگی را دارد که با حضور شاعران طنز، مشاعره طنز برگزار کند.
مرتضی احمدی: من قدیمیترین فرد سازمان صدا و سیما هستم
تجلیل از مرتضی احمدی از دیگر برنامههای این هماندیشی بود. پیش از آن که او روی سن بیاید، عباس محبی ترانهای را در وصف استادش مرتضی احمدی خواند. داوود فتحعلی بیگی، کارگردان تئاتر و پژوهشگر نیز درباره «بحر طویل» و حضورش در شعرهای مرتضی احمدی سخنانی ایراد کرد. همچنین قطعاتی از پیش پردهخوانی و ضربیخوانی استاد مرتضی احمدی برای حضار پخش شد.
برای تجلیل از این پیشکسوت عرصه صدا محمدعلی کشاورز، مدیر رادیو فرهنگ، معاون صدا، علی معلم دامغانی، عزتالله انتظامی و... روی سن آمدند و هدایایی را به او تقدیم کردند. در این مراسم فیلم مستندی از زندگی احمدی پخش شد که او در آن تمام جزییات زندگیاش را مرور کرد.
مرتضی احمدی به پیشینه فعالیتش در صدا و سیما اشاره کرد و گفت: 87 سال از عمر من میگذرد که 68 سالش را در خدمت صدا و سیما بودهام. کسی در این سازمان از من قدیمیتر نیست. من چند وقتی بود که با رادیو قهر کرده بودم. یک روز یک نفر به من زنگ زد. او محمدحسین صوفی بود که مرا سراغ کامران کاظمزاده، مدیر رادیو فرهنگ فرستاد و او نیز فردی را به عنوان تهیهکننده به من معرفی کرد. من پشت میکروفن نشستم و 44 ساعت برنامه نیم ساعته برای رادیو ضبط کردیم و من در این برنامهها تجربه سالیان سال خود را برای رادیو فرهنگ گفتم.
مرتضی احمدی ادامه داد: میخواهم حرفی که همیشه در قلبم بوده و درباره عزتالله انتظامی است، بگویم. این حرف مدتهاست در دلم مانده است. یک روز جوانی پیشم آمد و از من پرسید چرا هر وقت عزتالله انتظامی را میبینی، میایستی و زیر لب چیزی میگویی. من هم گفتم ما سلام و احوالپرسی میکنیم.
اما باید بگویم عزتالله انتظامی پیشکسوت من است و من برایش احترام قائلم. هرجا که او باشد و من بخواهم روی صحنه بروم اول از او اجازه میگیرم و بعد بالا میروم. عزتالله انتظامی نیز با یادآوری کارنامه درخشان مرتضی احمدی گفت: برگزاری چنین مراسمی برای قدردانی از 60 سال زحمت هنرمندی همچون احمدی خوب است، اما کافی نیست. دومین هماندیشی طنز رادیویی جشن فوقالعادهای بود. برگزاری چنین مراسمی برای هنرمندان خوب است. این مراسم و کارهایی که برای هنرمندان انجام میشود بسیار عالی است. مانند مراسم چهرههای ماندگار که تلویزیون بانی آن است.
وی ادامه داد: برگزاری این گونه مراسم فقط یک اشکال دارد و آن این است که چهره ماندگار پس از معرفی رها میشود و در خانه میماند. بیایید تا در چنین محافلی از چهرههای ماندگار یادی کنیم تا به آنها کمکی شود. قدیمیها به انجام این نوع کارها گلریزان میگفتند. با شرایط فعلی و مشکلاتی که وجود دارد باید از تجار بزرگ برای برخی هنرمندان کمک گرفت.
زرویی: طنز تعریف سازمانی میخواهد
در این هماندیشی ابوالفضل زرویی نصرآباد، طنز پرداز با اشاره به وسعت رسانه ملی گفت: یک لطیفه را با محدودیتهای کمتر میتوان در یک جمع سه نفره تعریف کرد. اما اگر این جمع به 10 نفر افزایش پیدا کند، ملاحظات و محدودیتهای بیشتری را در همان لطیفه باید در نظر گرفت. یک طنزپرداز وقتی میخواهد برای رسانهای با گستردگی صدا و سیما کار کند متوجه فشار کار میشود. تولیدکنندگان طنز رسانهای همیشه فشار زیادی را متحمل میشوند.این طنزپرداز با اشاره به این که هنوز جایگاه سازمانی طنز در سازمان صدا و سیما تعریف شده نیست، تاکید کرد: به عنوان مثال هنوز برنامههای طنز در بخشهای مختلف سازمان پخش هستند؛ یک طنز را گروه فیلم و سریال یا اجتماعی میسازد و یک طنز را بخشهای دیگر تهیه میکند. با وجود جذابیتهایی که حوزه طنز دارد، هنوز این ساماندهی شکل نگرفته است.
او انتظارات زیاد از طنز را مشکل دیگر خواند و گفت: تمام توجهات در یک رسانه ممکن است به طنز معطوف شود؛ مثلا در یک روزنامه مکتوب از طنزپرداز خواسته میشود هر چیزی را که نمیتوان در صفحات داخلی گنجاند در طنز پایانی بیاورد.
این بفرمودهها در کار رسانه اعم از مکتوب یا رسانههای صوتی و تصویری مشکل به وجود میآورد.
در این نشست شهرام شکیبا به عنوان عضو هیات داوران این هماندیشی، گزارشی از عملکرد و آثار رسیده به جشنواره ارائه کرد. در هم اندیشی با موضوع شادیانههای فرهنگ مردم آثار زیادی فرستاده شده بود که برگزیدگان در بخشهای مقالات، تولید برنامه، مراکز استانها و... مورد تقدیر قرار گرفتند.
علی معلم دامغانی، رئیس فرهنگستان هنر نیز از دیگر سخنرانان جلسه هماندیشی بود.
احسان رحیمزاده / گروه رادیو و تلویزیون
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم