عزت ‌نفس، ‌کیمیای‌ کودکان

کد خبر: ۴۱۲۴۹۳

عزت‌نفس صفتی نیست که بتوان آن را در کلمات بیان کرد، بلکه‌از طریق رفتار و شخصیت افراد قابل دیدن است. عزت‌نفس؛ یعنی با خود راحت بودن و فردیت و شخصیت درون خود را پذیرفتن. باید به ویژگی‌های خوب درون خود افتخار کنید و از ویژگی‌های بد درونتان آگاه باشید. عزت‌نفس درباره «خود را دوست داشتن» است. حیرت‌آور است که چگونه یک فرد می‌تواند خود را دوست نداشته باشد؟ فقط چند دقیقه در مورد برخی از افرادی که می‌شناسید فکر کنید، آیا کاملا از خود راضی هستند؟ آنها بعضی از ویژگی‌های خود را دوست نداشته و از داشتن این ویژگی‌ها رضایت ندارند.

برخی از ظاهر خود ناراضی هستند، برخی پول بیشتری می‌خواهند، برخی به دنبال داشتن شغل دیگری هستند، برخی دوست دارند مسیر کاری خود را تغییر دهند در حالی که برخی از افراد نیز از روابط خانوادگی‌شان رضایت ندارند. اینها افرادی با عزت‌نفس پایین هستند.

اما در مورد عزت‌نفس کودکان چطور؟ به عنوان یک والد، موارد اشاره شده را به خاطر بسپارید و مراقب باشید که فرزندتان را به درستی پرورش داده و تربیت کنید. اگر فرزندتان نسبت به دیگر همسالانش از عزت‌نفس پایینی برخوردار است، گناهش به گردن شماست.

کودکی که از عزت‌نفس برخوردار باشد، خلاق، خوشحال، فعال و دارای اعتماد به نفس است. کدامیک از والدین از داشتن چنین فرزندانی لذت نمی‌برند؟ کودکان، اعتماد به نفس را از روشی که با آنها رفتار می‌شود، (بخصوص رفتاری که والدین با آنها دارند) کسب می‌کنند. شما نقشی مهم در ارزش قائل شدن فرزندتان برای خود‌ ایفا می‌کنید.

دوست داشتن کودکان به خاطر‌خودشان

اگر همیشه سعی می‌کنید، اشتباهات فرزندتان را به رویش بیاورید (به رُخش بکشید)، تنها سبب می‌شوید او برای خود ارزشی قائل نباشد. فراموش نکنید که آنها را حتی برای کوچک‌ترین دستاوردهایشان تشویق کنید. از این‌که بیش از حد آنها را سرزنش کنید، دست بردارید؛ هرگز تصور نکنید که چنین کاری آنها را به انسان‌هایی کامل‌تر تبدیل می‌کند.

اگر اشتباهاتشان را گوشزد می‌کنید، به ویژگی‌ها و صفات خوبشان نیز اشاره کنید. درون همه انسان‌ها صفات بد وجود دارد، به فرزندانتان کمک کنید تا بر این صفات بد غلبه کنند. بهترین صفاتشان را کشف نموده و بر ویژگی‌های خوبشان صحّه گذارید. به خاطر نداشتن برخی صفات، سرزنش شان نکنید، بلکه به پرورش صفاتی که از آن برخوردارند بپردازید.

راه‌حل ارائه کنیم

مطمئنا باید اشتباهات کودک را به او گوشزد کرد، اما باید از راه درستش وارد شد. ضروری است اشتباهات را خاطر نشان کرد و دلیل «اشتباه» نامیدنشان را نیز بیان کرد. در بسیاری از اوقات، کاری که از نگاه شما اشتباه به نظر می‌آید، در نگاه کودک کاملا درست و معقول است. به آنها راه درست را نشان دهید. ضمنا، آنها را تشویق کنید تا این فعالیت را دوباره انجام دهند. این کار به آنها فرصت دیگری می‌دهد و بنابراین می‌توانند با درست انجام دادن کار مورد نظر، اعتماد به نفسشان را افزایش دهند.

مقایسه نکنیم

همان‌طور که شما از این‌که با دیگران مقایسه شوید، متنفر هستید، کودکانتان نیز همین‌طور هستند. بیشتر اوقات، مردم فرزندانشان را با همکلاسی‌هایشان، بچه‌های محله یا دوستانشان مقایسه می‌کنند؛ این مقایسه‌ها در مواردی چون نمرات امتحانی، انجام دادن درست تکالیف، عادات کلی و... صورت می‌گیرد. در اینجا باید هشدار داد که این خطرناک‌ترین کاری است که می‌توانید با کودکتان انجام دهید. هر چقدر هم که کوچک باشد، کودک می‌فهمد که این کار اشتباه است و از این‌که این‌گونه او را در مقابل دیگران خوار می‌شمارید، احساس ناخشنودی می‌کند.

درس و مدرسه ، در حد معقول

بسیاری از والدین و معلمان باور دارند که مدرسه تنها امری است که در زندگی کودکان وجود دارد. از این‌که فقط به تکالیف و امتحانات کودک اهمیت دهید، دست بردارید. بسیاری از اوقات، کودکان تکالیف را فقط برای این‌که تمامش کنند، انجام می‌دهند. با کودکان درباره اهمیت تکالیف و انجام دادنش در زمان مناسب، صحبت کنید.

به آنها اجازه دهید خودشان برای زمان مطالعاتشان برنامه‌ریزی کنند. آنها را مجبور نکنید تا بر اساس روالی که شما تعیین می‌کنید، پیش بروند. این کار در رشد کودک اختلال ایجاد می‌کند.

آنها را باور کنیم

کار اشتباهی است که همواره کودکان را با این جمله خطاب کنید: «تو چی می‌دونی، تو فقط یه بچه‌ای.» به حرفشان گوش دهید، یاد بگیرید آنها را درک کنید و همواره وقتی را به آنها اختصاص دهید. همان‌طور که دوست دارید، به علایق و بیزاری‌های شما احترام گذاشته شود، کودکان نیز می‌خواهند به علایق و بیزاری‌هایشان احترام بگذارید. می‌توانید عقیده آنها را درباره موضوعات مختلف‌‌ ـ‌ چه به آنها مربوط باشد و چه نباشد‌‌ ـ‌ جویا شوید. این کار به آنها این احساس را می‌دهد که بخشی از خانواده هستند و به عقاید و انتخاب‌های آنها اهمیت داده می‌شود و برایشان ارزش قائلند.

مجبورشان نکنیم

کودکان شما شاید به دلایل زیادی چون امتحانات، بیماری، کسب موفقیت، دعوا با دوستان و... تحت فشار باشند؛ سعی کنید با صحبت درباره موضوع، از فشار روی دوش شان بکاهید. با آنها حرف بزنید و کاری کنید که احساس راحتی و آرامش کنند؛ در این صورت است که آنها مشکلاتشان را با شما در میان می‌گذارند.

کودکانتان را مجبور کنید در فعالیت‌های گروهی شرکت کنند؛ بازی، ورزش و پیشآهنگی، فعالیتی‌هایی هستند که برای کودکان کمرو و با عزت‌نفس پایین بسیار مناسب است.

اما به علایق کودکتان نیز توجه کنید و بر اساس آنها دست به انتخاب زنید. درک درست کودکان، مسوولیت اصلی شما در ساختن عزت‌نفس در کودکان است.