صدقه هم استراتژی است هم تاکتیک

آری:

ناراستی، راه حل نیست؛ و «دروغ»، هیچ کجا و هیچ‌گاه، در معادلات زندگی «صدق» نمی‌کند!

و این است که «صدقه» نیز ـ که جز «صدق» آوردن و «راستی کردن» و «روراستی ورزیدن» و «مهربانی کردن» با خلق خدا، هیچ نیست ـ راه‌حلی هوشمندانه و صمیمانه، در راه رهایی و رشد جامعه انسان‌هاست.

«صدقه»، هر گونه اقدام صادقانه و آگاهانه‌ای است که در راستای بهبود اوضاع «انسان» و «جهان»، می‌تواند به کار گرفته شود. صدقه،‌ از جنس صدق و سرراستی است. صدقه، از جنس عشق و اشتیاق است. صدقه: انحصارها و خودخواهی‌ها را، پشت سر افکندن؛ به چاله‌ها و چالش‌های مردمان، بی‌اعتنا نبودن؛ و به راهکارهای جمعی و اجتماعی انسان و جهان، اندیشیدن و پرداختن است.

ذات صدقه، نه تنها از جنس مصرف‌گرایی و بیکاره‌پروری نیست؛ بل که خود، راهکاری در راستای بازتولید معاش‌ها و معیشت‌های انسانی است.

در اقتصاد شرک و جهان‌بینی کفر، چیزی به نام «صدقه» به هیچ وجه معنا ندارد، و نمی‌تواند هم که داشته باشد.

این تنها در جهان‌بینی الهی ‌/‌ انسانی است، که چشم‌انداز «صدق» و «صدقه»، دیدگان و دیدگاه انسان را می‌تواند تا سرچشمه همه یکتایی‌ها و زیبایی‌ها و شکوفایی‌ها بکشاند و برساند.

صدقه، در نگاه و نگره قرآن، نه تنها، یک مُسکن نیست؛ بل که یک راه‌حل و راهکار راهبردی هم هست. به طوری که هر گونه عملکرد و اقدام صادقانه و مدبرانه و صمیمانه‌ای را می‌تواند در برگیرد. صدقه، هم تاکتیک است، و هم استراتژی؛ و همه زکات‌ها، دهش‌ها، دادها، نیکوکاری‌ها، خیرخواهی‌ها و خیررسانی‌های اقتصادی ‌/‌ اجتماعی را ـ به گونه‌ای بزرگ‌اندیشانه ـ می‌توان، زیرمجموعه فراگیر صدقه، در شمار آورد.

هر جا که فقر و نداری و نابسامانی هست، نمی‌شود گفت که دین و ایمان سامان یافته و درست و درمانی هم هست. از این روی، مولا ـ امام علی (ع) ـ تیزبینانه و منصفانه، می‌گفت:

سُوسوا ایمانکُم بِالصَّدقه [نهج‌البلاغه ‌/‌ حکمت 146]

ایمان‌تان را، ‌با راهبرد و راهبری صدقه ـ از نو ـ سیاستگذاری و مدیریت کنید!

با نگاه‌های کوچک، از عهده حل چالش‌ها و مساله‌های بزرگ، نمی‌شود برآمد. همه ما، در بازنگری و بازنگاری «صدقه» ـ مثل بسیاری از کلید واژه‌های متعالی قرآن بزرگ ـ در نگاهی جهانی، بی‌تعارف، به بازتعریف و بازتولید گسترده و همه‌جانبه‌تری نیازمندیم ... تا بعد!