باغ‌های ایرانی تجلی‌گاه دانش بومی و کشاورزی

به گزارش میراث آریا، دانشیار دانشکده محیط زیست دانشگاه تهران در این نشست گفت: منظر فرهنگی دارای دو مقوله منظر پویا و غیر پویا است.

هما ایرانی بهبهانی با بیان اینکه منظرهای تاریخی و باستانی جزء منظر غیر پویا است که زندگی آن متوقف شده و به صورت مادی باقی مانده است، افزود: منظر کشاورزی جزء منظر پویا است که زندگی در آن ادامه دارد.

وی از جمله منظر ناملموس به جشن‌ها و آداب و رسوم و فرهنگ‌های مربوط کشاورزی اشاره کرد و گفت: در منظر کشاورزی به بهترین وجه تعامل بین محیط، انسان و بستر طبیعت صورت گرفته است.

ایرانی بهبهانی با بیان اینکه با حفاظت از سرزمین و ساختار زمین از ارزش‌های فرهنگی کشور و تمدن و فرهنگ دیرین خود حفاظت کرده‌ایم، افزود: با حفاظت از منظر کشاورزی تحت عنوان توسعه پایدار در مقابل فرهنگ جهانی از فرهنگ بومی خود حفاظت کنیم.

وی اضافه کرد: منظر سنتی کشاورزی منظری است که از نظر اکولوژیک از زمین در حد توان استفاده شده و تنوع کشت و چرخش محصول که باعث ایجاد چرخش غذایی می‌شود، رعایت شده باشد.

بهبهانی با اشاره به مناظر برنج‌کاری فیلیپین افزود: مناظر برنج‌کاری فیلیپین برای اولین بار به ثبت رسیده است.

وی در ادامه خاطر نشان کرد:‌ ما تاکنون نتوانسته‌ایم در کشور ایران منظر سنتی کشاورزی را شناسایی، مطالعه و به ثبت برسانیم.

وی توسعه اکوتوریسم را در قطعات زمین‌های کشاورزی،‌ نوع کشت، گونه‌های درختی به عنوان مرز زمین، روستاها و معماری بومی و شکل زمین عنوان کرد.

وی با اشاره به ابداع سیستم‌های کنترل آبیاری در دوران هخامنشی بیان داشت: در اواخر قرن 6 قبل از میلاد آبیاری با ساخت آبراه راه‌های سنگ‌فرش شده و سایر سازه‌های آبی در جلگه پاسارگاد (کاخ باغ کوروش) و آبرسانی از رودخانه پلوار به زمین‌ها و باغات کشاورزی دشت وسیع پارسه صورت می‌گرفته است.

وی در پایان یادآور شد: دانش بومی و کشاورزی ما به بهترین وجه در باغ تجلی پیدا می‌کند و فناوری کشاورزی و سیستم آبیاری با ایجاد باغ‌ها به وجود آمده‌اند.