شگون‌زدن شیرازی‌ها در جمعه آخر رمضان

همسر مناسب برای دوشیزگان، برکت و افزایش رزق و روزی، مسکن، فرزند و سفر حج از جمله آرزوها و خواسته‌های اصلی غالب حاضران و حاجتمندان است. در این آیین دوشیزگان شیرازی روی منبر چوبی و تاریخی مسجد، گردو می‌شکنند سپس مغز گردوها را همراه با آجیل خیرات می‌کنند و پوست گردوها را در آب روان می‌ریزند؛ بنا به باور قدیمی‌ها حتی انتخاب گردو هم برای خودش فلسفه‌ای دارتد.

به گفته حاجیه خانم رمضانی بانوی سالخورده‌ای که برای طلب زیارت خانه خدا به نیابت از خود و 50 نفر از بستگان و دوستانش (از نقاط مختلف کشور و خارج از ایران) به مسجد جامع آمده، انتخاب گردو (و نه مغز و دانه دیگری) به آن دلیل است که گردو، درختی تنومند، قوی و پرثمر است. دختران برای شروع زندگی خود گردو می‌شکنند و سپس مغز آن را که مورد علاقه‌ حضرت رسول اکرم ( ص) بوده است در آجیل مشکل‌گشا ریخته و پوست آن را در آب که مظهر روشنایی، پاکی، آبادانی، صداقت و پیام رسانی است می‌ریزند تا به این‌گونه، «آب» پیام آنها را با خود به مزارع و کشتزاران پر خیر و برکت برساند، همانجایی که خداوند بخشی از برکتهایش را نصیب بنده‌هایش می‌کند. (این رسم ریشه در باورهای بسیار کهن ایرانیان «به‌دین» دارد)

دختران پس از شکستن گردو، سه مرتبه از پله‌های منبر قدیمی مسجد بالا می‌روند و پایین می‌آیند تا خود را برای افت و خیزهای زندگی آینده آماده کنند. آنها سپس هفت بار اطراف بنایی مشهور به «خدای‌خانه» که در حیاط مسجد جامع عتیق است می‌چرخند بعد 2 رکعت نماز حاجت در شبستان واقع در کنار محراب مسجد بجای می‌آورند.

در این آیین افرادی که به نیت طلب خانه آمده‌اند برای خانه‌های خود پرده می‌دوزند، یا با ساخت وسایل آشپزخانه، یا وسیله‌ تزیینی منزل به گونه‌ای خواسته‌های خود را از خدا می‌خواهند که انگار حاجاتشان بر آورده شده است.

بانوانی که جهت طلب فرزند آمده‌اند با دوخت لباس نوزاد یا ساخت عروسک و اسباب بازی، از خداوند فرزند طلب می‌کنند.

گروهی هم که اکثرا بانوان بالای 40 سال هستند با دوخت چادر یا لباس احرام برای خود یا همسرانشان در این مکان مقدس، از خداوند سفر معنوی حج می‌خواهند.

او می‌گوید هیچ‌کس تاکنون از در خانه خدا ناامید برنگشته است و من در 20 سالی که همیشه آخرین جمعه ماه رمضان به این محل می‌آیم، هنوز کسی را ندیده‌ام که حاجتش را نگرفته یا آرزویش برآورده نشده باشد.

برخی هم کیسه‌هایی ویژه جهت خیر و برکت می‌دوزند که در آن حبوبات برنج و مواد غذایی می‌ریزند و نگهداری می‌کنند آنها معتقدند کیسه‌هایی که در این محل دوخته می‌شود، موجب خیر و برکت می‌شود. خانم رمضانی می‌گوید در گذشته‌ها حدود 50 سال پیش من یاد دارم که بانوان در نمازهای ظهر روز جمعه در این مسجد کیسه‌ها و کیف‌های پول‌شان را جهت خیر و برکت در این مسجد می‌دوختند.

یکی از بانوان مشغول دوختن کیسه‌های کوچک است او لیستی را به من نشان می‌دهد و می‌گوید اینها همه دوستان و آشنایانی هستند که از من خواسته‌اند در این مسجد به نیت انها این کار را انجام دهم.

خانمی در کنار «خدای خانه» با سنگ‌ریزه‌ها شکل خانه‌ای می‌سازد و این‌گونه آرزویش را از خداوند می‌خواهد.