مثبت و منفی؛ توافق‌نامه‌های امنیتی منطقه‌

این دیپلماسی بر پایه رویکرد ایران در جهت درونی کردن امنیت در منطقه با مشارکت فعال کشورهای همسایه استوار است.

ایران بی‌ثباتی در منطقه را دارای منشأ برون منطقه‌ای می‌داند و برهمین اساس همواره ایفاگر نقشی فعال برای حل مسائل و مشکلات امنیتی در عراق و افغانستان بوده است.

در تعامل با همسایگان جنوب نیز جمهوری اسلامی ایران تلاش کرده با این رویکرد، تبلیغات آمریکا و اسرائیل را که می‌کوشند چهره‌ای ترسناک از ایران را نزد کشورهای حاشیه خلیج فارس ترسیم کنند، خنثی کند.

پرونده هسته‌ای ایران که بیش از 4 سال است با فشار آمریکا در دستورکار آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و شورای امنیت قرار دارد، بهانه‌ای شده تا با توسل به آن آمریکا پروژه «ایران هراسی» را در بین کشورهای منطقه پیگیری کند. در مقابل اما ایران تلاش کرده با طرح و پیگیری بحث امضای توافق‌نامه امنیتی و تلاش ‌برای اعتمادسازی متقابل در منطقه‌ای که در طول چند دهه گذشته بی‌اعتمادی محور تعاملات در بین کشورهای منطقه بوده است، این پروژه را خنثی کند.

ایران در همین جهت تلاش کرده تا برخی ظرفیت‌های منطقه‌ای را که مدت‌هاست از آن استفاده نشده، فعال کند.

فعال شدن کانال ارتباطی تهران  قاهره یکی از این ظرفیت‌های غیرفعال است که در صورت فعال شدن می‌تواند، ترسیم‌کننده فضای جدید امنیتی با مشارکت دو کشور قدرتمند و تاثیرگذار در منطقه باشد. از همین رو، افزون بر محمود احمدی‌نژاد به عنوان‌ رئیس جمهور، علی لاریجانی نیز در جهت فعال کردن این کانال ارتباطی گام پیش نهاده است.

به طوری که لاریجانی افزون بر این که در سفری غیررسمی به مصر قبل از تصدی ریاست مجلس، بحث ارتباط و روابط تهران و قاهره را پیگیری کرد، بتازگی نیز نامه‌ای حاوی نحوه بازسازی ارتباطات ایران و مصر، برای مقامات مصری ارسال کرد.

توافق‌نامه بد - توافق‌نامه خوب‌

اگر چه ایران موضعی فعال در انعقاد توافق‌نامه‌های امنیتی با کشورهای منطقه دارد، اما به همان میزان مخالف انعقاد توافق‌نامه‌های امنیتی است که در آن پای یک کشور خارج از منطقه در میان است.

ایران همگام با مردم عراق و شخصیت‌های سیاسی و مذهبی این کشور، مخالف توافق‌نامه امنیتی عراق است. توافق‌نامه‌ای که در واقع، مجوزی دائم برای استقرار آمریکا و نیروهای نظامی این کشور در عراق اشغال شده است. در سفر لاریجانی به بحرین نیز این موضوع از نظر دور نماند.

به گزارش  فارس، رئیس مجلس شورای اسلامی پس از بازگشت از عراق و در جمع خبرنگاران با اشاره به این که توافق‌نامه امنیتی آمریکا علیه مردم عراق است، گفت:‌ بیش از این‌که به میل خود توافق کنیم باید به مصلحت عراق توجه داشته باشیم.

وی افزود: در بندهای مختلف این توافق‌نامه قید شده است که سربازان آمریکایی هر اقدام جنایتکارانه یا تخلفی را انجام بدهند هیچ یک از محاکم عراقی نمی‌توانند آنها را محاکمه کنند و یا آمریکایی‌ها هر قدر امکانات بخواهند می‌توانند فارغ از بازرسی‌های دولت عراق وارد این کشور کنند.

رئیس مجلس شورای اسلامی افزود: در بعضی از بندهای آن چنین آمده است که عراقی‌ها بدون استثنا می‌توانند با همه شرکت‌ها قرارداد‌هایی داشته باشند که به نظر می‌آید نیم نگاهی به این موضوع دارند که عراق را به سمتی هدایت کنند که اولا از سیادت دولت عراق کاملا کاسته شود و ثانیا دولت عراق در یک محظوریت قرار بگیرد تا از نظر ارتباط با برخی کشورهایی که در نظر مسلمین و دولت های اسلامی مطرود هستند، ارتباط برقرار کند.

وی افزود: آنها می‌خواهند با این کار، دولت عراق هیچ آگاهی از نحوه ورود و خروج امکانات و تسهیلات آمریکایی در عراق نداشته باشد. معنای این بند آن است که عملا دولت عراق در اداره کشور درجه دو باشد. اینها اموری است که به واسطه آنها هیچ شخصیت ملی در عراق از این تفاهم‌نامه دفاع نمی‌کند.

رئیس مجلس شورای اسلامی افزود: البته ممکن است گاهی آرای متفاوتی دیده شود اما همه ملاحظاتی در این توافق‌نامه دارند به همین دلیل درک ما از ملت عراق و مصالح دولت عراق این است که این توافق‌نامه چیزی شبیه کاپیتولاسیون است که در گذشته آمریکایی‌ها می‌خواستند به ایران تحمیل کنند.

لاریجانی خاطر نشان کرد: از این جهت ما مذاکراتی با رهبران عراق داشتیم و همه ابعاد این موضوع را باز کردیم و فکر می‌کنیم رهبران عراق که از تیز هوشی و فراست و عرق ملی خوبی برخوردار هستند با این مساله بخوبی برخورد کنند.

رئیس مجلس شورای اسلامی با اشاره به نگرانی‌های چند روز اخیر در خصوص توافق‌نامه امنیتی عراق در بین رهبران این کشور گفت: این نگرانی‌ها نشانگر حساسیت آنها به مساله است و این برای ما غیر طبیعی نبود.

وی افزود: دسیسه‌هایی را در عراق حس می‌کنیم که آمریکایی‌ها می‌خواهند این دور کوتاهی که به انتخابات مانده برای جبران اشتباهات خود به عراق تحمیل کنند و از اعتبار آنها برای امر ناظر مسابقات انتخاباتی استفاده کنند که این هم یک ظلم مضاعفی است تا برای امیال بسیط داخلی بخواهند وجهه یک کشور را مخدوش کنند.