آسیبشناسی نظام سیاسی رژیم صهیونیستی
رژیم صهیونیستی به عنوان رژیمی اشغالگر که تاریخ تاسیس آن مصادف با تاریخ تهاجم وحشیانه به فلسطین و اشغال این سرزمین است، از نقاط ضعف و آسیبپذیری متعددی برخوردار بوده و از همینرو با اغلب کشورهای خاورمیانه در حال تعارض و درگیری است.
نکته جالب توجه در این رابطه، ریشهیابی اکثر نقاط ضعف این رژیم از پارامترهایی است که روزی نقطه قوت آن به شمار میرفتند. برای نمونه میتوان به عملکرد دو پهلوی پدیده مهاجرت به اسرائیل در طول 5 دهه اخیر اشاره کرد.
وضعیت فوق به شکل مشابهی در مورد پارامترهایی همچون «اشغالگری» به عنوان ابزاری برای تصرف و تخلیه اراضی فلسطینی، «ایدئولوژی صهیونیسم» به عنوان برنامهای برای خروج از تقدیرگرایی مذهبی و تاسیس زودهنگام اسرائیل، «همراهی با نظام بینالمللی سلطه و استثمار» به عنوان پشتوانه خارجی سیاستهای اشغالگرانه و «انگارههای تظلمخواهانه»ای نظیر هولوکاست، آنتیسمیتیسم، آوارگی ملت یهود و ... به عنوان ابزارهای تبلیغاتی این رژیم برای تاثیر بر افکار عمومی جهان و توجیه جنایات خود در فلسطین، قابل مشاهده است.
در همین ارتباط میتوان به تضعیف ایدئولوژی این رژیم در دورههای استقرار صلح و امنیت اشاره کرد. ایدئولوژی مذکور مدتها پیش از اشغال فلسطین، با هدف رهایی یهودیان از انفعال و تقدیرگرایی مذهبی طراحی شده بود و در نظر داشت آرمانهای مذهبی یهود را، با روشهای غیرمذهبی در راستای تاسیس اسرائیل بزرگ بین 2 رود نیل و فرات عملی سازد. در حالیکه در دهههای بعد با جایگزین شدن مطلوبیت «رفاه و آسایش» به جای «دولت و سرزمین»، چالشی تحت عنوان عدول از اهداف و برنامههای آرمانی فراروی کابینههای متاخر قرار گرفت که پذیرش آنها به منزله عقبنشینی از آرمانها و اهداف صهیونیستی و مقاومت در برابر آنها به منزله تشدید هزینههای مالی، جانی و امنیتی در اسرائیل به شمار میآید.
با این همه و علیرغم نقش قابل توجه «تحول» پارامترهای بنیادین در تشدید آسیبپذیریهای نظام سیاسی اسرائیل، مهمترین چالشها و نقاط آسیبپذیری این رژیم در 4 سطح داخلی، همجوار، منطقهای و بینالمللی را میتوان به شرح زیر فهرست کرد:
الف) چالشهای ساختار داخلی
1- فعالیت شکافهای متعدد و همزمان قومی، نژادی، مذهبی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی، پتانسیل تعارض و اختلافات مهم را در جامعه و نظام سیاسی اسرائیل افزایش میدهد.
2- گروههای مهاجر با تهدید نظام ارزشی و اجتماعی جامعه و مهاجرت معکوس با گسست دوباره از نظام ارزشی و فرهنگی حاکم، مسائل فراوانی را در جامعه اسرائیل به وجود آوردهاند.
3- گذار نسلی از آرمانهای اولیه نیز یکی دیگر از چالشهای ساختار داخلی است که بر اثر تقویت مطالبات واقعگرایانه و فاصله گرفتن از آرمانهایی که تا پیش از این توجیهکننده تجاوزات و هزینههای اشغال سرزمینهای همجوار بود، تشدید شده است.
4- جرم، جنایت و انواع فساد سیاسی، اداری، اقتصادی ، حزبی و اخلاقی، از دیگر تهدیدات ساختار پرشکاف داخلی و بافت مهاجرنشین اسرائیل بهشمار میآیند که برآسیبپذیری نظام سیاسی خواهند افزود.
5- مناقشات سازش و بنبستهای مکرر فراروی آنکه همواره مانع حل و فصل نهایی مسائل بر اساس برنامههای این رژیم برای تداوم اشغالگری شده است نیز یکی دیگر از عوامل بحرانساز برای اسرائیل بهشمار میرود.
6- بیثباتی کابینههای سیاسی نیز یکی دیگر از نقاط آسیبپذیری رژیم صهیونیستی طی سالهای پس از اشغال است که ریشه در مجموعه تهدیدات فوق دارد.
ب) چالشهای مناطق اشغالی همجوار
1- تقویت جنبش اسلامی حماس در نوار اشغالی غزه
2- تضعیف تشکیلات خودگردان در مناطق اشغالی 1967
3- تقویت جنبش مقاومت حزبالله بویژه پس از جنگ 33 روزه، در لبنان و منطقه
4- بنبست در مذاکرات با سوریه پیرامون آینده منطقه اشغالی جولان
ج) چالشهای منطقهای
1- تحریم سیاسی اسرائیل از سوی اکثر قریب به اتفاق ملتهای ساکن در کشورهای خاورمیانه
2- تخریب قدرت بازدارندگی نظامی روانی اسرائیل پس از جنگ 33 روزه
3- تقویت ائتلاف منطقهای دشمنان رژیم صهیونیستی (ایران، سوریه، حزبالله و حماس)
4- تضعیف جریانهای محافظهکار منطقه بویژه در شرایط بحرانی
5- فشار افکار عمومی ملتهای منطقه بر تساهل و تسامح دولتهای خواستار مذاکره با این رژیم
6- تداوم تهدیدات منطقهای از سوی دشمنان اسرائیل
د) چالشهای بینالمللی
1- تحریم علمی و فرهنگی اسرائیل از سوی مراکز آکادمیک و موسسات مطالعاتی اروپایی
2- تشدید فشار افکار بینالمللی برای متعهد ساختن اسرائیل نسبت به قطعنامهها و توافقات بینالمللی در حوزههایی چون تسلیحات هستهای، قطعنامههای شورای امنیت (194 و ...) و میثاقهای بینالمللی
3- حساسیت جهانی نسبت به لابیگری گروههای فشار صهیونیستی در فرآیند تصمیمگیریهای سیاسی و اقتصادی کشورهای دیگر
4- آنتی سمیتیسم به عنوان پاسخی به عملکرد نامطلوب اسرائیل در موارد فوق و البته در پارهای از مواقع بزرگنمایی شده و تحت کنترل صهیونیسم بینالملل
5- تضعیف انگارههای صهیونیستی همچون هولوکاست، گتوهای اجتماعی، مظالم تاریخی و ... در عرصه مطالعات علمی و افکار عمومی
ظهور چنین چالشهایی در ساختار داخلی، همجوار، منطقهای و بینالمللی فراروی اسرائیل، تنها بخشی از نقاط ضعف و آسیبپذیری نظام سیاسی این رژیم در سالهای معاصر است.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
