بررسی اثرات مخرب قاچاق بر تولید و اشتغال

قاچاق کالا سیاست‌های تجاری را خنثی می‌کند و در تخصیص و مصرف ارز اخلال به وجود می‌آورد. دولت براساس وضعیت ارزی کشور سیاست‌هایی را در باره حجم واردات و صادرات وضع می‌کند، ولی قاچاق کالا اهداف دولت را توازن تجاری و سیاست‌های بازرگانی اتخاذ شده بی‌اثر می‌سازد، زیرا قاچاق کالا به داخل بر اقتصاد ملی هزینه ارزی تحمیل می‌کند و قاچاق کالاهای صادراتی نیز باعث می‌شود، اهداف اقتصادی دولت از بعد نظارت بر خروج ارز تامین نشود.

تشویق صدور کالا از مجاری غیررسمی و استفاده از ارز حاصل از آن برای واردات کالای قاچاق (که باعث بدتر شدن وضعیت ارز می‌شود) و نیز افزایش تقاضای ارز در بازار آزاد به تشدید تاثیرات تورمی منجر خواهد شد. از این رو، قاچاق کالا به طور غیرمستقیم و با ایجاد نابهنجاری اقتصادی، باعث ایجاد تنش در تولید داخلی می‌شود.

در کشور ما برای مقابله با بحران بیکاری و تبدیل آن به فرصتی اقتصادی باید سالانه حدود یک میلیون فرصت شغلی پایدار ایجاد شود و این در حالی است که این رقم در بهترین سال‌ها به 500 هزار هم نرسیده است. براساس آمار سازمان بین‌المللی کار، هر یک میلیارد دلار قاچاق کالا 100هزار فرصت شغلی را در کشور مقصد از بین می‌برد و در حالی که ایران با بحران بیکاری و سیر صعودی فعالان جویای کار روبه‌روست، با ورود شش میلیارد دلار قاچاق کالا حدود 600 هزار فرصت شغلی در کشور نابود می‌شود.

بر مبنای محاسبات کارشناسان اقتصادی، قاچاق سالانه دو میلیارد دلار کالا منجر به افت تولیدات صنعتی به میزان 8 درصد می‌شود. بنابراین، تاثیر قاچاق بر تولید ناخالص داخلی ملموس است. افت تولیدات صنعتی بر اشتغال در جامعه تاثیرات نامطلوبی می‌گذارد و به عبارت دیگر مشکل اشتغال را دامن می‌زند. با دو میلیارد دلار ارزش قاچاق کالا در ایران می‌توان 200 هزار فرصت شغلی ایجاد کرد. بنابراین قاچاق کالا فرصت سرمایه‌گذاری را برای ایجاد اشتغال مولد و موثر در رشد تولید ناخالص داخلی از بین می‌برد.

منبع: خبرگزاری صدا و سیما

دکتر سارا شاکری

دکترای مدیریت بازاریابی