ولاسکو: به چیزی جز حضور ایران در المپیک فکر نمی‌کنم

این آزمون خوبی برای سنجش توانایی‌هایم بود. من تجربه کار در آرژانتین و کشور‌های اروپایی را دارم. علاقه داشتم در آسیا هم توانایی‌های خودم را محک بزنم. در آسیا تیم‌های متفاوتی وجود دارند. در این مقطع زمانی می‌خواهم در والیبال ایران تغییراتی به وجود آورم البته به شرطی که ذهن والیبالیست‌های ایرانی آماده تغییر باشد. فدراسیون والیبال ایران قبل از من هم با آوردن گائیچ نشان داد که تصمیم بزرگی دارد. احساس کردم آنها نمی‌خواهند تیمشان تنها با ولاسکو تمرین کند؛ بلکه فکر بزرگی دارند. رسیدن به هدف بزرگ، فکر بزرگ می‌خواهد.

ببینید، من طی سال‌ها فعالیتم در کشورهای مختلف فرصت آشنایی با جوانان بسیاری را داشتم، اما اعترف می‌کنم که حضور در کشوری با تمدن کهن برایم تجربه‌ای کاملا متفاوت محسوب می‌شود، زیرا دنیای حاکم بر کشورهایی نظیر ایران با آنچه من در غرب تجربه کرده‌ام تفاوت‌های زیادی دارد.

طبیعی است که تفاوت زیادی وجود داشته باشد، اما در میان تمام این تفاوت‌ها فقط یک چیز باعث شگفتی من شد و آن ماه رمضان و فعالیت ورزشکاران در آن است. اعتراف می‌کنم برایم بسیار جالب است که ورزشکاران ایرانی با وجود روزه‌داری می‌توانند عملکرد بسیار خوب و قابل قبولی داشته باشند و موفق عمل کنند. البته فکر می‌کنم فقط من نباشم که از این موضوع شگفت‌زده باشم.

منظورتان چه موانعی است؟

باید اعترف کنم من هیچ گاه توجهی به تبلیغات منفی علیه ایران نداشتم، ضمن این که از نظر من هدایت تیم ملی یک کشور یک پست حکومتی نیست که آدم بخواهد با در نظر گرفتن شرایط فرهنگی و مذهبی آن کشور در موردش تصمیم‌گیری کند. من فکر کردم همان طور که در آرژانتین و ایتالیا فعالیت کردم، در ایران هم می‌توانم کار کنم و به اهداف مورد نظر خود دست یابم. من با هدف صعود به المپیک 2012 لندن قدم به ایران گذاشتم و به هیچ چیز دیگر هم فکر نمی‌کنم.

نه این فقط یک هدف است. من معتقدم تنها حضور در المپیک مهم نیست. به نظر من والیبال ایران می‌تواند هم قهرمان جام ملت‌های آسیا شود، هم به المپیک لندن برود و هم در لیگ جهانی حاضر باشد، اما برای رسیدن به این اهداف، مهم تغییر ظرفیت‌هاست. من به دنبال بازیکنانی هستم که خیلی راحت تغییر کنند و اصلا خودشان بخواهند که تغییر کنند. اگر بتوانیم تیمی داشته باشیم که همه بازیکنانش این خصوصیت را داشته باشند به هدفمان خواهیم رسید. واقعیت این است که اگر خود بازیکن نخواهد، تغییر خیلی سخت است.

وقتی من به دنبال بازیکنانی هستم که براحتی باید تغییر کنند مطمئن باشید که خودم هم باید تغییر‌پذیر باشم. من با شرایط زندگی در ایران خیلی زود کنار آمدم و حالا هم لذت می‌برم که با فرهنگ جدیدی آشنا شده‌ام. اگر غیر از این باشد مطمئنا خیلی زود خسته می‌شوم. من به این پاسخی که به شما دادم ایمان دارم. همان روزها که قرار بود به ایران بیایم به یک روزنامه ایتالیایی گفتم به دو دلیل چنین تصمیمی گرفته‌ام؛ اول به دلیل حرفه‌ای و اعتقادی که به توانایی والیبال این کشور دارم و دوم شانس فوق‌العاده‌ای که برایم مهیا شده است تا فرهنگ آنجا را ببینم و از نزدیک با آن آشنا شوم. نمی‌خواهم تنها با خواندن کتاب ایران را بشناسم. می‌خواهم در بین مردم آن را ببینم و لمس کنم. برایم خیلی جذاب است که در بطن فرهنگ مردم جهان زندگی کنم.

مسلما نه! باید به شما بگویم من تا به حال هرگز به خاطر پول کار نکرده‌ام.

چرا دروغ بگویم. آن اوایل وقتی جوان بودم برای پول کار کردم چراکه به آن نیاز داشتم. اصلا یکی از دلایلی که بازی کردن را کنار گذاشتم و به مربیگری روی آوردم به همین خاطر بود. آن سال‌ها به یک بازیکن والیبال پول زیادی نمی‌دادند، اما وضعیت مربیان فرق داشت. برای همین چون می‌خواستم تشکیل خانواده بدهم و زندگی کنم، ناچار بودم کار کنم و پول دربیاورم، اما این حس هم خیلی زود گذشت. من همیشه فکر می‌کردم بهترین چیز انجام کاری است که دوست دارم. من عاشق مربیگری والیبالم و دوست دارم مربی تیم ‌ملی باشم و الان هم مهم‌ترین انگیزه‌ای که مرا به ایران آورد این است که می‌خواهم با تیمی کار کنم که مرکز توجه دنیا نیست. این انگیزه کافی است تا مرا به هدفم برساند. بازیکنان شما انگیزه زیادی برای رسیدن به هدف دارند و این همان چیزی است که من به دنبالش هستم. من در این مدت به دفعات به والیبالیست‌های ایرانی یادآور شده‌ام که رویا داشته باشند، چراکه در غیر این صورت به اهداف بزرگ نمی‌رسند. من هم نمی‌خواهم رویا داشتن را متوقف کنم. خود من هم رویای جدید می‌خواهم و همین احساس خوبی به من می‌دهد.

در این سوال به نکته‌ای اشاره کردید که من با آن مخالفم. این که می‌گویید من سال‌ها مربی تیم‌های بزرگ بوده‌ام اشتباه است، چراکه همه تیم‌هایم بعدا بزرگ شده‌اند. وقتی دستیار سرمربی تیم‌ملی آرژانتین شدم، این تیم در بین 24 تیم دنیا بیست و دوم بود، اما با این تیم آنقدر کار کردیم که در نهایت روی سکوی جهانی قرار گرفت، یا زمانی که سرمربی ایتالیا شدم آنها به هیچ عنوان تیم خوبی نبودند، همین تیم که در مسابقات جهانی 1986 سیزدهم شده بود در سال 1990 قهرمان جهان و اروپا شد. انتخاب ایران هم در ادامه همین طرز فکر بود. چون دوست دارم این تیم را هم خودم بسازم.

بازیکنان ایران، تکنیک و فیزیک خوبی دارند و حتی در حمله و دفاع روی تور وضعیت‌شان خوب است، اما تلاش من این است که سازماندهی خط حمله و بعضی تاکتیک‌ها را تغییر دهم، چون باور دارم که این تیم می‌تواند در همه پست‌ها پیشرفت کند. من معتقدم پتانسیل ملی‌پوشان ایران چیزی فراتر از نتایجی است که آنها تاکنون کسب کرده‌اند.

والیبالیست‌های ایرانی در سرویس و دریافت‌ها عملکرد خوبی ندارند، اما در حمله و دفاع خوب هستند با این حال در دفاع روی تور نیز باید بهتر از اینها عمل کنند. اگر این تغییرات بسرعت انجام شود، شک نکنید بزودی در دنیا حرف‌های زیادی برای گفتن خواهید داشت.

خیلی خوب با هم تعامل کردیم. هرچه نیاز داشته‌ام را فراهم کرده‌اند. از رسیدگی آنها ممنونم. ما یک هدف بسیار بزرگ داریم و آن هم این است که می‌خواهیم در المپیک 2012 لندن حاضر باشیم که فدراسیون در این راه تلاش بسیاری انجام می‌دهد. چیزی که از امکانات برای ما مهم‌تر است، یکدلی و آمادگی روحی است که باید برای حضور در این مسابقات داشته باشیم.

بله! بازی خوب و جذابی بود و جالب است بدانید یکی از فیلم‌هایی که من با دیدن چندباره آن در مورد قبول پیشنهاد فدراسیون ایران تصمیم‌گیری کردم، همان بازی بود.

نکته جالب برای من در آن بازی این بود که بازیکنان ایرانی در دقایقی بسیار خوب و حرفه‌ای بازی می‌کردند و در لحظاتی هم دچار اشتباهات بچگانه می‌شدند و امتیاز‌های راحتی را از دست می‌دادند. اما در مجموع ایرانی‌ها در همان بازی نشان دادند چه پتانسیل بالایی برای حضور در عرصه جهانی والیبال دارند.

من معتقدم برای کسب موفقیت‌های بزرگی چون صعود به لیگ جهانی والیبال یا المپیک‌ها باید 24 بازیکن همسطح و حرفه‌ای داشت و اولین شرط داشتن چنین بازیکنانی تشکیل تیم «ب» است. تیمی که بتواند در مواقع ضروری تیم ملی را تغذیه کند تا در مواقعی که بازیکنان اصلی با مصدومیت و محرومیت مواجه شدند یا حتی قهر کردند سرمربی تیم ملی با مشکل مواجه نشود.

به هر حال این دو بازیکن در ایتالیا اردوی تیم ملی را به حالت قهر ترک کردند، اما من در اینجا قصد ندارم در مورد شخص خاصی صحبت کنم. آنها گفتند دیگر نمی‌خواهند در اردوی تیم ملی حضور داشته باشند و من هم به نظرشان احترام می‌گذارم.

من فقط می‌دانم اگر تفکر حرفه‌ای در بین بازیکنان والیبال حکمفرما باشد چنین اتفاقاتی هیچ وقت رخ نمی‌دهد، چراکه در والیبال حرفه‌ای بازیکن باید تابع تصمیمات سرمربی باشد.

خب از نظر من این تمرینات پرفشار نیستند. اینها فقط رعایت اصول حرفه‌ای تمرین کردن هستند که من از ملی‌پوشان می‌خواهم خود را ملزم به انجامش کنند.

اگر من آیتم‌های قبلی تمرینات ملی‌پوشان والیبال ایران را حذف کردم و از آنها خواستم با جدیدترین متدهای جهانی تمرین کنند فقط به این خاطر بود که تمریناتی که در گذشته انجام می‌شد در والیبال امروز دنیا کارایی نداشت. در این میان نباید فراموش کرد خستگی بازیکنان از لیگ سنگین و فشرده فصل گذشته هم مزید بر علت شد تا چند بازیکن دچار آسیب‌دیدگی شوند، اما به هر حال این برای ما که هدفی بزرگ را برای خود ترسیم کرده‌ایم کاملا طبیعی بود.

من همان زمان هم گفتم که ما با ایجاد تغییراتی در تاکتیک و ترکیب تیم، در حال ورود به دنیای والیبال مدرن هستیم و باید بهای آن را هم بدهیم. طبیعتا نتایجی که تیم ملی والیبال ایران در چین گرفت برای خود من هم راضی‌کننده نبود، اما نباید این را فراموش کرد که ما برای رسیدن به حداکثر پتانسیل خود بعد از این تغییرات احتیاج به زمان داریم. ما باید آینده‌نگر باشیم و طوری برنامه‌ریزی کنیم که برای دستیابی به هدف اصلی‌مان یعنی راهیابی به المپیک 2012 لندن به موفقیت برسیم.

بدون شک ما در این مسابقه‌ها به چیزی جز قهرمانی فکر نمی‌کنیم. به همین خاطر یکی از دغدغه‌های من این است که تمام بازیکنان را برای این مسابقات آماده کنم. ما در مسابقات چین مصدومان زیادی داشتیم و نتوانستیم با تمام قدرت به مصاف حریفانمان برویم، اما رقابت‌های قهرمانی آسیا تقریبا اولین محک جدی تیم ملی محسوب می‌شود و ما باید حداکثر استفاده را از این فرصت ببریم.

صادقانه می‌گویم که در این خصوص هنوز فکر نکرده‌ام، اما شخصا دوست ندارم در گروه‌های آسان قرار بگیرم چون تیم‌هایی که در گروه‌های آسان قرار دارند معمولا در مراحل آخر با مشکل مواجه می‌شوند، اما گروه سخت و راه سخت برای یک تیم می‌تواند در مسیر بازی‌ها آموزنده باشد و روحیه جنگندگی تیم را بالا ببرد.

کشورهای جنوب شرق آسیا بویژه ژاپن و چین خیلی شبیه هم بازی می‌کنند. آنها روی سیستم‌های سنتی تمرکز دارند و بسختی تغییرات را می‌پذیرند، اما والیبال ایران با آنها متفاوت است و شاید بتوان گفت بیشتر به سبک اروپایی‌ها نزدیک است. ایران پتانسیل زیادی برای ارتقا دارد و راحت‌تر تغییر می‌کند. به طور کلی من شانس بیشتری برای موفقیت والیبال ایران در آسیا قائل هستم.

من فکر می‌کنم ایرانی‌ها تلفیقی از هر دو سیستم را بازی می‌کنند، ضمن این که امروز سیستم بازی‌ها به هم نزدیک شده و دیگر نمی‌توان شیوه‌ای خاص را برای یک تیم در نظر گرفت. سال‌ها پیش چند شیوه در مدارس والیبال دنیا وجود داشت و همه از سبک‌های تقریبا خاصی پیروی می‌کردند، اما امروزه سبک‌های نوین والیبال به وجود آمده که همواره در حال رشد و توسعه هستند. از طرفی با گسترش وسایل ارتباطی هر کس می‌تواند بازی تیم‌های مختلف جهان را ببیند و تحلیل کند. قبلا برای تحلیل بازی‌های روسیه باید حتما به المپیک می‌رفتیم، اما حالا می‌توانیم سیستم بازی آنها را از هر کجای جهان تحلیل کنیم. به همین دلیل شیوه بازی‌ها به هم نزدیک شده و دیگر مثل سال‌های گذشته تفاوت قابل توجهی بین سبک والیبال کشورهای مختلف وجود ندارد. این موضوع تنها به والیبال محدود نمی‌شود بلکه در سایر رشته‌های ورزشی مثل فوتبال و بسکتبال هم صادق است.

والیبالیست‌های خیلی خوبی در ایران بازی می‌کنند. البته سطح بازی آنها یکسان نیست. در لیگ برتر بازیکنان جوان در کنار والیبالیست‌های حرفه‌ای و با تجربه به میدان می‌روند. شیوه‌ بازی تیم‌ها هم در مواردی با یکدیگر تفاوت دارد. من فکر می‌کنم سطح والیبال ایران از بسیاری کشورهای اروپایی بالاتر است.

فکر می‌کنم لیگ ایران از سطح کیفی مناسبی در رقابت‌های باشگاهی بهره می‌برد، اما نمی‌توان لیگ ایران را خیلی عالی توصیف کرد، چون برای مثال تعداد بازیکنان خارجی در آن خیلی کم است. این در حالی است که در هر تیم ایتالیایی حداقل 4 بازیکن خوب و سطح بالا حضور دارند. از سوی دیگر به نظر من فاصله زیادی میان 8 تیم اول و 8 تیم دوم لیگ وجود دارد. این قضیه وقتی روشن‌تر می‌شود که در میان همان 8 تیم هم، 4 تیمی که در نیمه‌نهایی حضور دارند فاصله بسیار زیادی با 4 تیم دیگری که صعود کردند دارند و این نمی‌تواند نکته مثبتی در یک لیگ سطح بالا باشد. البته فکر می‌کنم والیبال ایران در بخش استعدادیابی عملکرد مناسبی داشته و در حال حاضر شاهد حضور جوانانی هستیم که در مسابقات لیگ بسیار زیبا بازی می‌کنند.

من فکر می‌کنم بازیکنان حاضر خوب هستند، اما کیفیت بازی آنها در مقایسه با بازیکنان ایرانی پایین‌تر است. اکثر بازیکنانی که از خارج به لیگ ایران می‌آیند از فرم ایده‌آل خود خارج شده‌اند و آخرین سال‌های دوران حرفه‌ای خود را در ایران سپری می‌کنند. این اتفاق در سال‌های قبل در لیگ ایتالیا هم می‌افتاد.

اگر منظورتان برگزاری کلاس‌های آموزشی است باید بگویم امکانش در این شرایط مقدور نیست، چراکه اگر من بخواهم این گونه رفتار کنم وقتی را که باید برای ساختن تیم ملی بگذارم تا حدودی از دست خواهم داد، اما همان روز اول که به ایران آمدم هم گفتم تمامی مربیان ایرانی می‌توانند از تمرینات تیم ملی به عنوان کلاس‌های آموزشی استفاده کنند.

من هم خودم ورزش را با فوتبال آغاز کردم و آنقدر موفق بودم که در 13 سالگی به عضویت آکادمی فوتبال استودیانتس درآمدم. آن زمان خیلی‌ها آرزوی بازی در این تیم را داشتند و البته هنوز هم همین طور است. با این حال از ۱۵ سالگی والیبال را شروع کردم و در نهایت خیلی زود یک مربی حرفه‌ای والیبال شدم. البته باید بگویم هنوز هم یک هوادار دو آتشه استودیانتس هستم.

بله. من 3 سال به عنوان مدیر تیم فوتبال اینتر میلان ایتالیا فعالیت کردم. یعنی زمانی که لیپی سرمربی تیم بود، من مدیر اجرایی تیم فوتبال بودم. البته قبل از آن، این سمت را در لاتزیو هم داشتم. آن سالی که کرانیوتی مدیر بود و دینوزوف سرمربی تیم.

من تا سال ۱۹۹۷ سرمربی تیم ملی والیبال ایتالیا ماندم و بعد که بیرون آمدم، در یک زمان ۲ ساله استراحت می‌کردم تا این که پیشنهاد کرانیوتی باعث شد به رم بروم و مدیر اجرایی لاتزیو را قبول کنم. من مدیر اجرایی باشگاه لاتزیو بودم و یک سال ادامه دادم. بعداز آن تجربه، موراتی زنگ زد و پیشنهاد حضور در اینتر را مطرح کرد که من هم قبول کردم. درست همان سالی که رونالدو در اینتر با آن مصدومیت زانو مواجه شد.

هدف مسوولان و مردم کشور شما، هدف من نیز هست، اما هیچ قولی در این ارتباط به شما نمی‌دهم. این فرهنگ اشتباهی است که از مربیان خود قول قهرمانی می‌گیرید، چراکه در دنیای ورزش حرفه‌ای کسانی موفق‌ترند که تلاش بیشتری داشته و اهداف متعالی‌تری را در سر بپرورانند. هدف با قول فاصله زیادی دارد. اگر تلاش کنیم به هدف می‌رسیم، اما اگر تنها قول دهیم مطمئن باشید به چیزی دست نخواهیم یافت. من برای رسیدن به اهدافم پا به ایران گذاشته‌ام و تمام تمرکزم را هم معطوف به این هدف خواهم کرد.

والیبال ایران باید در آسیا حرف اول و آخر را بزند و جایگاه مناسبش برتری در بین والیبالیست‌های قاره کهن است، اما در اروپا هنوز راه زیادی برای رسیدن به ایده‌آل در پیش دارید. تیم‌هایی مثل برزیل، ایتالیا، آمریکا و کوبا هر روز بهتر از گذشته عمل می‌کنند و با فرا گرفتن علم جدید این رشته درصدد پیشی گرفتن از یکدیگر هستند. ایران باید در نخستین گام، راه صعودش به لیگ جهانی را فراهم کند. زیرا مصاف با این تیم‌ها تنها در لیگ‌های جهانی میسر می‌شود و آشنایی با نحوه بازی آنها والیبالیست‌های ایران را باتجربه‌تر و حرفه‌ای‌تر از گذشته می‌کند. تلاشم را می‌کنم تا به هدفمان دست پیدا کنیم، اما هیچ تضمینی برای موفقیت وجود ندارد، زیرا فقط خدا می‌تواند پیش‌بینی کند در آینده چه پیش خواهد آمد.