تکم خوانی آذری‌ها

سایاچی یکی دیگر از مراسم خاص و سنتی آذربایجانی‌هاست. برگزارکننده این مراسم که به سایاچی معروف است در روزهای پایانی سال خانه به خانه و روستا به روستا می‌گردد و با قلبی مالامال از آرزوهای خوش و دعاهای خیر، روزشمار پایان سال را با شعر و ترانه زمزمه می‌کند و خیر و برکت سال آینده را از درگاه بی‌همتای بخشنده برای مردم طلب می‌کند. او همچنین روزهای مانده به عید را شمارش می‌کند، لذا به احتمال زیاد، واژه «سایا» از مصدر ترکی «سایماق» به معنای‌ شمردن گرفته شده است.سایاچی‌ها در مقابل دعاهای خیر و شعرهای دوست‌داشتنی خود از صاحبخانه‌ها هدایا و انعامی دریافت می‌کنند. سمنوپزی نیز از دیگر رسوم زنان آذربایجانی است که امروزه در شهرهای بزرگ تا حدی کمرنگ شده، اما در شهرهای کوچک و روستاها هنوز پابرجاست.

سنت قدیمی بایراملئق (عیدی) و ایل سیکه سی (سکه سال) از دیگر سنت‌های آذربایجان شرقی است که امروزه نیز کماکان در میان اهالی این منطقه رایج است.

بایراملئق یا عیدی، هدیه‌ای است که افراد به مناسبت فرا رسیدن عید به همدیگر می‌دهند و معمولا این هدیه از طرف بزرگ‌ترها به کوچک‌ترها داده می‌شود و شامل تخم‌مرغ‌رنگی و ‌ لباس بوده و اسکناس نو یا پول متداول‌ترین نوع آن است. معمولا برخی افراد که به داشتن دستی با برکت یا به اصطلاح آذری‌ها، دستی سبک مشهورند، با آغاز سال نو به دوستان و آشنایان ایل سیکه‌سی می‌دهند تا با دریافت نخستین پول سال از دستی مبارک، سالی خوب و پر رونق به لحاظ اقتصادی داشته باشند.

این فرد می‌تواند پیرمرد 80 ساله یا کودکی 7 ساله باشد.کوفته غذای سنتی تبریزی‌ها در نوروز است که آن را در 13 فروردین (سیزده بدر) می‌پزند و بعد از سپری کردن ساعات اولیه روز در دل طبیعت آن را دور هم میل می‌کنند.یکی دیگر از باورهای عمومی مردم آذربایجان شرقی جوشاندن شیر در لحظه سال تحویل و انداختن چند سکه هنگام جوشیدن داخل آن شیر است. آنها معتقدند با انجام این کار سالی پر از خیر و برکت و فزونی خواهند داشت.

معصومه درخشان / جام‌جم تبریز