سالهای سال است که تئاتر ایران از کمبودهای مختلفی رنج میبرد و هیچکدام از مدیران تئاتری تا به حال نتوانستهاند این مشکلات را آن گونه که باید حل کنند، چرا که کلید حل بخشی از این مشکلات در دست مدیرکل اداره هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نیست.
کمبود سالنهای اجرای تئاتر، تمرکز فعالیتهای تئاتری در تهران،اجرایی نشدن قرارداد تیپ، به رسمیت شناختن فعالیت در حوزه تئاتر به عنوان یک شغل و برپایی جشنوارههای مختلف تئاتری با صرف بودجههای زیاد از جمله مشکلاتی هستند که طی این سالها فراروی اهالی تئاتر بودهاند.
اجرای قرارداد تیپ
مسافر آستانه سالهای سال در دل تئاتر و مسائل آن بوده و از همه ما بهتر و دقیقتر مشکلات و راهحلهای آن را میداند.
این جمله را حسین کیانی، کارگردان و نمایشنامهنویس به ایسنا میگوید. او از مدیر جدید تئاتر ایران انتظار دارد به قراردادهای تیپ سر و سامان بدهد. این خواستهای است که محمد یعقوبی، نمایشنامهنویس و کارگردان تئاتر نیز بر آن تاکید دارد؛ انتظار ما از مدیر جدید اداره کل هنرهای نمایشی پایبندی به اجرای قرارداد تیپ است.
قرارداد تیپ که هنرمندان تئاتر از آن نام میبرند، قراردادی است که از سوی خانه تئاتر تدوین شده و طبق آن، فعالان بخشهای مختلف تئاتر ایران درجهبندی شدهاند و دستمزد آنها نیز تعیین شده است. این قرارداد آنگونه که یعقوبی میگوید: در دوره مدیریت قبلی اداره کل هنرهای نمایشی تصویب شده و حالا هنرمندان انتظار دارند، مدیر جدید تئاتر نیز به این توافق پایبند باشد. حمیدرضا آذرنگ، نمایشنامهنویس و کارگردان تئاتر هم یکی از مشکلات بزرگ هنرمندان این حوزه را تاخیر در پرداخت دستمزدها میداند.
سیاستگذاری برای ارتقای تئاتر
با این حال بابک محمدی، کارگردان تئاتر به مساله دیگری اشاره میکند و به ایسنا میگوید: باید سیاستگذاری یکی از مهمترین برنامههای مدیر جدید تئاتر ایران باشد.
او امیدوار است که مدیر جدید تئاتر ایران بتواند به گونهای سیاستگذاری کند که دست کم در سال 20 تئاتر خوب نوشته و اجرا شود.
محمدی معتقد است: سیاستگذاری تئاتر کشور نباید علیه روند تکاملی این هنر باشد و مدیران تئاتری باید به گونهای برنامهریزی کنند که بتوانند هنرمندان بیشتری را جذب کنند، نه این که موجبات دوری آنها را از این عرصه فراهم آورند.
آذرنگ نیز امیدوار است در دوره جدید شأن بچههای تئاتر رعایت شود.
این کارگردان و نمایشنامهنویس میگوید: سالهاست گلایه داریم که چرا شغل ما به عنوان حرفه تعریف نمیشود، اما توقعات از ما همیشه حرفهای است.
محمد یعقوبی هم معتقد است که مدیر جدید تئاتر باید راهی برای ارتباط با بچههای تئاتری باز کند.وی با اشاره به پیشینه تئاتری حسین مسافرآستانه امیدوار است که او به عنوان یک تئاتری بتواند جلوی افزایش قیمت بلیتهای تئاتر را بگیرد.
مشخص شدن ضوابط
«بسیاری از کارگردانها حتی با این که عضو خانه تئاتر هستند، 2 سال یک بار هم نمیتوانند سالن بگیرند. در حال حاضر ضوابط تخصیص اجرا به کارگردانها معلوم نیست و ما انتظار داریم همه چیز مشخص و شفاف شود.»
این جملهها را حسین کیانی میگوید و بر ضرورت صراحت و روشنگری در مسائل تئاتر تاکید میکند.
از سوی دیگر آذرنگ نیز با اشاره به تکثر جشنوارههای مختلف هنری میگوید: «هر روز شاهد شکوفه زدن بسیاری از جشنوارههای گوناگون با اسامی متفاوت هستیم که هریک بودجه کلانی را به خود اختصاص میدهند. هزینه کردن این بودجه در مدت زمان محدود برگزاری یک جشنواره آن هم برای تعداد معدودی کار منطقی نیست.
هنرمندان تئاتری البته خودشان بیش از هرکس دیگر میدانند که حل مشکلات تئاتر از عهده یک فرد خارج است؛ اما انتظاراتی دارند که سالهاست برآورده نشده است.
حال باید منتظر ماند و دید حسین مسافرآستانه چه مسیری را در پیش میگیرد و تئاتر ایران را به چه سمت و سویی هدایت میکند.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم