ملاقات با ابرها در شهرهای آسمانی
با وجود سبقت گرفتن عمودی سازهها در رقابت حرفهای معماران، آنها که هر یک مدعی اضافه کردن چند متری بیشتر بر پیشانی آسمانخراشها هستند و همچنین وسوسه اولین بودن برای برخی شهرهای خاص برای جلبنظر گردشگران و بازار سرمایه، به نظر نمیرسد با برج 828 متری خلیفه دبی همه چیز تمام شده باشد. در حالی که این برج رفیع قصد دارد هدف سفت و سختی برای نزدیک شدن رقبای دیگر به جمع آسمانیها باشد، کارشناسان ابرسازهها معتقدند احتمال میرود تنها چند سال دیگر بتواند در اوج باقی بماند. از گوشه و کنار دنیا پیشنهاد آسمانخراشهای جدید فراوانی از سوی شرکتهای بزرگ توسعهدهنده مطرح میشود؛ البته نباید از نظر دور داشت که برخی از این پروژهها که خیز بلندی برای شکستن انواع و اقسام رکوردها برداشتهاند به واسطه تنشهای اقتصادی جهانی راهی بهتر از جای گرفتن در سطلهای زباله یا بایگانی نیافتهاند. با این اوصاف برای دیدن هیولاهای بعدی که بتوانند با طول بیشتری آسمان را بخراشند، باید به ملاقات مدعیان اصلی انجمن شوالیههای آسمانی آینده رفت.
شهر آسمانی 1000
توکیو، ژاپن
ارتفاع:1001 متر
برای شهری مثل توکیو وجود ابر سازهای که مشکلات تراکم جمعیت را از سر راه برداشته و در ضمن پاسخگوی تقاضا برای فضای سبز و اداری با کارکرد بالا و همچنین رعایت مسائل زیستمحیطی و اجتماعی باشد، امری اجتنابناپذیر است. با این اوصاف وجود شهری آسمانی و احداث سرزمینی مصنوعی در هوا میتواند راهحل مناسبی به نظر برسد. برای دستیابی به این اهداف طراحان ابتدا با پایهای 396 متری که زیربنایی معادل چند بلوک شهری است، کار را آغاز میکنند و سپس باقی سازه را که مشتمل بر 14 بخش دیگر است به صورت دستهدسته بر بالای همدیگر بنا میکنند. هر سطح همچون شهرکی از این شهر آسمانی عمل میکند و بخشی در مرکز حلقه مثل میدان عمومی پارکمانند خواهد بود که ساکنان، مدارس و بازار گرد آن قرار گرفتهاند. این سازه مشتمل بر 10 هزار خانه و با ظرفیت استفاده 130 هزار نفر است. مصالح مورد استفاده شامل بتون مسلح با الیاف کربنی به جای آهن برای کاهش وزن سازه و سامانههای خدمات آب و فاضلاب تو کار ساختمان که مسوول فرآوری و احیای فاضلاب و آب مصرفی است از جمله خصوصیات بارز این شهر آسمانی به شمار میرود.
برج نخیل
دبی، امارات متحده عربی
ارتفاع: 1001 تا 1400 متر
این ابر برج استوانهای شکل، دارای 8 تاج یا مناره است که همگی در نوک سازه در یک نقطه به هم میرسند. گرچه ارتفاع رسمی هدف برای این پروژه آشکار نشده است، اما احتمالا همان 1001 متر بلندی را خواهد داشت. طراحان آن قصد دارند تا این ابر سازه را به عنوان نخستین تحقق واقعی یک شهر عمودی به جهان معرفی کنند. در این منارهها بیش از 15 هزار نفر به زندگی، کار و فعالیتهای اجتماعی خواهند پرداخت. جای گرفتن ستونهای تکیهگاهی بر اساس یک الگوی ستارهای شکل 16 نقطهای متقارن و الهامبخش معماری و طراحی عربی است که نظر مهندسان را به خود جلب میکند، چون یک بنای متقارن توزیع بار یکسانی بر واحدهای ساختمانیاش دارد. اما بخش جالب توجه و شگرد اختصاصی برج نخیل در رویکردش به مقوله مهم گردابهای بادی است که میتواند سبب لرزشهای خسارت باری برای ساختمانهای مرتفع شود. در واقع به جای این که باد اطراف پوسته فلزی شیشهای سازه قیفی شود، برج نخیل از رویکرد غیر متداول و نادر داشتن شکافهای بزرگ در دل ساختمان بهره میبرد و با مجموعهای مضاعف از شیارها اجازه عبور تندبادها را درست از میان خود میدهد. هر 25 طبقه برج با پلهای معلق صفحه مانند بزرگی، باعث اتصال همه مناره شده و به عنوان میدان دهکده برای سکنه بالانشین عمل میکند.
برج بیونیک
شانگهای، چین
ارتفاع: 1228
برج 15 میلیارد دلاری زیستسازه محور چین قرار است با معرفی عناصر طراحی افراطی و رادیکال برای سازهای به ارتفاع 1228 متر، اصول و قواعد مهندسی سنتی را شکسته و به چالش بکشد. در عوض فوندانسیونهای عمودی و پایههای شناور مشابه با ریشه درخت مشتمل بر صدها مهار و لنگر درهم پیچیده در زمین، شالوده اصلی این سازه زیست بنیان را تشکیل میدهند. برای پشتیبانی و حمایت این خرپاهای در هم فرو رفته، از آشیانه پرندگان الهام گرفته شده است که سبک و توخالی هستند. در این ابر شهر عمودی دریافت آب، انرژی و سایر تدارکات و ملزومات بهوسیله 92 ستون عمودی صورت میگیرد که شباهت زیادی با سیستم آوندهای چوب و آبکش در گیاهان آوندی دارد؛ چنین سامانهای پشتیبانی و استحکام سازه را دوچندان خواهد کرد.
برج میاپولیس
میامی، آمریکا
ارتفاع: 914 تا 1001 متر
آسمانخراش 160 طبقه و 22میلیارد دلاری میاپولیس، مجتمعی به میزبانی همه جاذبههای زندگی شهرنشینی و گردشگری در یک محوطه است. یک پارک تفریحات داخلی سرپوشیده، آپارتمان و سوئیتهای شیک و مجلل، فضاها و دفاتر اداری و تجاری، یک مرکز هنرهای نمایشی و همچنین یک تفرجگاه ساحلی و لنگرگاه مخصوص قایقهای تفریحی ازجمله اهداف منظور شده در این هیولای ساحلی است. طراحان قصد دارند تا مجموعهای دوستدار محیط زیست را ارائه کنند که تمامی استانداردهای ساختمان سبز در آن لحاظ شده باشد. البته حل مشکل ارتفاع این سازه رفیع برای مخاطرات احتمالی پروازی و گرفتن مجوز از سازمان هوایی فدرال ازجمله چالشهای بنا کردن آن است.اما سازندگان امیدوارند این مجموعه به عنوان جدیدترین جاذبه فلوریدای جنوبی نزدیک به یک میلیارد درآمد مالیاتی را جذب و به اقتصاد محلی تزریق کند.
برج چالش هزاره
ارتفاع: 1582 متر
این برج مفهومی که شاید در کویت برپا شود به اندازه یک مایل دریایی یا 1852 متر به دل آسمان فرو میرود. به گفته طراح این پروژه خیالانگیز برای رسیدن به چنین ارتفاعی نمیتوان از بتون و سیمان، شبکههای آرماتوربندی، سیستمهای رایج سنتی، ملاط شن و آهک یا جرثقیل استفاده کرد. این سازه غیرمتعارف از زوایای قائم و نماهای عمودی معاف است و در واقع از یک هندسه غیرطبیعی و عجیب درهم پیچیده پیروی میکند. در عوض اصول و مبانی رایج سازه، در این طراحی سعی شده تا ساختار وجهی دانههای برف مدنظر گرفته شود تا به لحاظ ساختمانی بتوان ترکیب حجم بالایی از اشیا و مصالح را با وزن کم پشتیبانی کرد.
برج سهقلوی دبی
دبی، امارات متحده عربی
ارتفاع: 600، 800 و 1001 متر
ساختمان بلندتر به معنای ساختمان عریضتر نیز هست. این تعریف را باید دلیل این بدانیم که چرا ساختمان شماره یک دبی با ارتفاع 1001 متر با 3 برج ساخته خواهد شد، امروز کشش و تمایل شهرسازی و مهندسی سازه به سمت هر چه بلندتر کردن ساختمانهاست و برای همین لازم است تا پایهها عریضتر شوند ولی این نکته مهم را نباید از نظر دور داشت که عریض شدن تا حدی قابل قبول است که تعریف یک ساختمان واحد را تحتالشعاع قرار ندهد، اما هر سه این برجهای 600 تا 1001 متری از یک شالوده سه رکابی یا به زبان آرشیتکتها پایه حائل سر بر میآورند. بین سه پای برج دبی کانالی جریان خواهد داشت که امکان قایقرانی و عبور کشتیهای کوچک از زیر آن را فراهم میکند، اما پشتیبانی و تکیه گاه بیشتر برای برجها از پلهای هوایی رابطی نشأت میگیرد که ساکنان برج میتوانند در محل آن جمع شوند. تصور طراحان برای احداث این پلهای آسمانخراشی این بوده که آنها را در محل پایه حائل برج ساخته و سپس با استفاده از یک مکانیسم بالابرنده تا محل قرارگیری بالا بکشند. عملیات پاکسازی سایت از سال 2008 شروع شده و چنانچه ساخت و ساز با جدیت شروع شود، تکمیل این غول سه قلو بین 7 تا 10 سالی زمان خواهد بود.
برج مبارک الکبیر
الحریر، کویت
ارتفاع: 1001 متر
این ماموت ساختمانی دقیقا خود را تا ارتفاع 1001 متری بالا خواهد کشید. این ارتفاع خاص در واقع یادآور افسانههای
قومی ـ فرهنگی خاورمیانه و آسیای جنوبی و کنایهای از حکایتهای هزار و یک شب است که طراحان این برج آن را با ظرافت و باریکبینی مورد توجه قرار دادهاند، اما برج الکبیر برای شکستن رکورد افسانهای 1001 متری از 3 برج به هم پیوسته سود خواهد جست که کل مجموعه سازه را پشتیبانی میکنند. این برجها یا «تیغهها» حول یک محور مرکزی سه گوش پیچ میخورند که بالابرها و تجهیزات مکانیکی را نگه میدارد. هر تیغه همچنان که بالا میرود 45 درجه حول محور عمودی تاب میخورد تا مقاومت و استحکام سازه تامین شود و تا حدی هم در نوک خود بزرگتر و پهن میشود. برای متفرق ساختن تندبادهایی که در ارتفاع بالا و با سرعت وزش 240 کیلومتر بر ساعت میتوانند باعث به لرزه درآمدن برج شوند، این برج عظیم شاهد نخستین بهکارگیری آرایش و صفآرایی شهپرهای عمودی در معماری خواهد بود؛ چیزی که مسافران هواپیمایی به طور طبیعی و در قالب بالههای افقی روی لبه بال یک هواپیما میبینند. این شهپرها مثل نوارهای پیوستهای به نظر میرسند که به طور عمودی در امتداد 6 لبه پیشتاز سه تیغه برج عمل میکنند. در واقع این شهپرها دائما در حال جنبش هستند و در حالی که برای به چنگ آوردن خورشید تنظیم میشوند، نور آفتاب باعث درخشش سطوحشان میشود. این وضعیت موجب اضافه شدن انعکاس مواج ملایمی بر لبه تیغهها شده که به نوبه خود درخشش پویایی به برج میبخشد. سال 2016 برای تاریخ تکمیل پروژه اعلام شده است.
حوریه هادی
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
