سینما هم به اندازه فوتبال «ملی» است

به گزارش خبرنگار ما، در ابتدای این جلسه مستغاثی به توضیح این نکته پرداخت که بعد از همایش سینمای ضد فتنه و جایگاه نقد و نوشتار در سینما، این سومین همایش انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران است که بـرگزاری چنین همایشی پاسخ به یکی از اصل‌های مهم اساسنامه است که در آن بر مشارکت فعال در تدوین مجموعه برنامه‌ها و سیاست‌های سینمایی کشور اشاره شده اسـت. در ادامـه جـلسه مستغاثی که انگار سـوال‌هـای احـتـمالی خبرنگاران را حدس می‌زد، به این نکته هم اشاره کرد که سینما غیر از کمبود سخت‌افزاری، کمبود نرم‌افزاری هم دارد که از نبود تئوری و نظریه ناشی می‌شود و علت این مشکل به مسوولانی برمی‌گردد کـه در ایـن زمـیـنـه چـنـدان سـرمـایـه‌گذاری نکرده‌اند.  دبیر همایش در ادامه بر این نکته تاکید کرد که در سینمای آمریکا دغدغه‌های ملی معلوم است، اما برای سینمای ما این مساله چندان مشخص نیست و یکی از هدف‌های برگزاری چنین همایشی هم این است که سینمای ملی تعاریف و چارچوب‌های مناسب خود را پیدا کند، زیرا تا سینمایی ملی نباشد، نمی‌تواند جهانی باشد.

در ادامه جلسه به این مساله هم اشاره شد کـه مـوضوع‌های این همایش در 8 شاخه دسـتـه‌بندی شده و قرار است سینماگران، مـنـتـقـدان، کـارشـنـاسان سینمایی و استادان دانـشـگـاه بـا حـضـور در این جلسه درباره موضوع‌هایی مانند: «سینمای ملی ضرورت‌ها و مفاهیم»، «سینمای ملی کاوش در تاریخ»، «سینمای ملی نمایاندن اخلاق و منش ایرانی»، «سـیـنمای ملی هویت در ساختار و فرم»، «سـیـنـمـای ملی روایت و حکایت ایرانی»، «سینمای ملی و بازیگر ملی» و «سینمای ملی نمونه‌ها و مصادیق» ــ که البته هر یک از این موضوع‌ها چند زیر مجموعه هم دارد ــ با هم به بحث و گفتگو بپردازند.

مستغاثی با دیدن برخی خبرنگاران که قصد طرح سوال را داشتند. به این نکته هم اشاره کرد که این همایش قصد نسخه پیچیدن و احیانا وضع کردن قانون را ندارد و تنها وظیفه آن تبیین این مسائل است. بعد هم از دو سینمای دفـاع مـقدس و سینمای معناگرا به عنوان ژانرهای خاص و نمونه‌های سینمای ملی نام برد که می‌توانند مصداق خوبی برای سینمای ملی باشند.

چند دقیقه بعد کیوان کثیریان به این موضوع اشاره کرد که همایش طی 5 روز برگزار می‌شود. روزهای 29 و 30 آذر دانشکده سینما و تئاتر رنگ و بوی سینمای ملی می‌گیرد و در ایـن روز کـارگـاه‌های آموزشی در این دانشکده برگزار می‌شود و 3 روز هم همایش در موزه هنرهای معاصر دنبال خواهد شد. ماحصل نشست‌ها نیز قرار است در قالب کتاب منتشر شود. یک کتاب هم شامل 20 مقاله برای این همایش در دست انتشار است.

در ادامه جلسه از معاونت سینمایی به عنوان یکی از حامیان برگزاری همایش نام برده شد که قرار است در کنار مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی و انجمن سینمای جوانان ایران، همایش را یاری کنند اما با توجه به حضور یکی از کارکنان دفتر روابط عمومی معاونت سینمایی در این کنفرانس و نیز تاکید فراوان همایش بر واژه سینمای ملی و دیگر شعارهای معاون سینمایی؛ خبرنگار ما حدس زد که احتمالا این «حمایت» چیزی بیش از یک حمایت عادی است. صحبت‌ها که به پایان رسید، خبرنگار «جام‌جم» این سوال را مطرح کرد که «واقعا در شرایطی که فیلمسازان ما درگـیـر دریـافت پروانه ساخت و امکاناتی ابتدایی مانند دوربین هستند، برگزاری چنین همایش‌ها و زدن حرف‌هایی کلی، چه فایده‌ای دارد؟ آن هم در مقطعی که هنوز معاون سینمایی به عنوان مبدع واژه سینمای ملی هیچ تعریف روشن و درستی از این موضوع ندارد و هنوز نمونه خوبی از این سینما دیده نشده است؟»

در پـاسخ به این سوال مستغاثی گفت: سینمای ملی مثل هویت ملی است و این مساله وابسته به هیچ دولت و مقطعی نیست. این موضوع یک موضوع فرازمانی است و انجمن این مساله را در نظر نگرفته که کدام مسوول از چه سینمایی حمایت می‌کند؟

سینمای ملی در همه جای دنیا وجود دارد و حتی مدتی قبل مارتین اسکورسیزی هم درباره سینمای ملی آمریکا مطلبی نوشته بود، اما چون سینما در ایران توسط خارجی‌ها وارد شد، به این موضوع پرداخته نشد ولی هر کس که به سینما و ایران علاقه دارد، باید درباره سینمای ملی کار کند.

مستغاثی در پاسخ به این بخش از سوال خبرنگار ما درباره نقد سیاست‌های سینمایی توسط انجمن هم با پذیرش این مساله گفت: نقد کار درستی است و ما هم به آن اعتقاد داریم، اما باید کمی هم کار ایجابی کرد و گفت که اگر این سینما چیز بدی است، چه چیزی خوب است و باید از این زاویه بحث را باز کنیم. سینمای ایران دچار مشکلات ساختاری و سخت‌افزاری فراوان است، اما این سینما مانند فوتبال مساله‌ ملی است و با وجود مشکلات بسیار حاد، به اندازه‌ای مهم است که برای به دست آوردن تیم خوب همه با هم تلاش کنیم.