هریس در جمع حاضران گفت: «ترامپ وارد جنگی شد که آمریکاییها هرگز آن را نخواستند؛ جنگی که نخستوزیر اسرائیل به او تحمیل کرد. این کار مردی ناامن برای نمایش قدرت بود، در حالی که سربازان آمریکایی را به خطر انداخت و قیمت بنزین را بالا برد.» او عملیات نظامی را «تلاش ضعیف برای سرپوش گذاشتن بر پرونده اپستین» توصیف و ترامپ را به «رهبر باند تبهکار» تشبیه کرد.
وی گفت: «ما با فاسدترین، بیرحمترین و ناکارآمدترین دولت ریاستجمهوری در تاریخ ایالات متحده روبهرو هستیم و مردم آمریکا نمیخواهند پسران و دخترانشان به این جنگ غیرمجاز بروند.» این سخنان با انتقادهای گسترده دیگر مقامات برجسته آمریکایی و اروپایی همخوانی کامل دارد. زهران ممدانی گفت: «همیشه برای جنگ پول داریم، اما برای غذا دادن به فقرا نه!» چاک شومر، حکیم جفریز و تیم کین نیز عملیات را غیرمجاز خواندند و برای تصویب قطعنامه محدودیت قدرت جنگی تلاش کردند.در اروپا، امانوئل مکرون، کییر استارمر و فردریش مرتس در بیانیه مشترکی بر راهحل دیپلماتیک تأکید کردند و گفتند «این جنگ، جنگ ما نیست.» اورسولا فون در لاین و آنتونیو کاستا نیز تشدید تنش را محکوم کرده و خواستار مذاکره فوری شدند.
نظرسنجیها در آلمان، ایتالیا و ژاپن نشان میدهد اکثریت اروپاییان با دخالت آمریکا و رژیمصهیونیستی در ایران مخالفند. در حالی که ترامپ جنگ را برای جلوگیری از ساخت سلاح هستهای تهران توجیه میکند، منتقدان آن را جنگی انتخابی و انحرافی از مشکلات داخلی آمریکا میدانند.
فرار از کابوس اپستین
عملیات موسوم به «خشم حماسی» آمریکایی ــ صهیونی در ۲۸ فوریه (۹ اسفند۱۴۰۴) دقیقا دراوج پوشش خبری پرونده اپستین آغاز و باعث شد جستوجوهای گوگل برای این موضوع بهشدت کاهش یابد. منتقدان آن را«جنگ انحرافی» میدانند که هدفش پوشاندن رسواییداخلی وحفظ محبوبیت ترامپ دربرابر فشارهای فزاینده بود.نظرسنجی(Data for Progress) نشان میدهد ۵۲درصد آمریکاییها باور دارند جنگ حداقل بخشی از تلاش برای منحرف کردن توجه از اپستین بوده است. سناتور جف مرکلی (دموکرات) در مصاحبهای گفت: «داستان پیچیدهتری درباره حملات به ایران وجود دارد اما فکر میکنم یکی از دلایل وسوسه ترامپ برای رفتن به جنگ بدون مجوز، همین باشد.» درهمین راستا، نماینده توماس ماسی (جمهوریخواه) که خود در تصویب قانون اپستین نقش داشت، تأکید کرد: «بمباران کشوری در آن سوی جهان، پروندههای اپستین را از بین نخواهد برد.» او افزود که جنگ زمان کنگره و رسانهها را گرفته و توجه به اسناد را موقتا کاهش داده است. این رویکرد ترامپ را بهعنوان الگویی از جنگهای انحرافی توصیف میکند که در آن مسائل خارجی برای سرپوش گذاشتن بر بحرانهای داخلی به کار گرفته میشود.
ردپای لابی صهیونیسم
یکی از دلایل اصلی ورود آمریکا به درگیری با ایران، پافشاری شدید بنیامین نتانیاهو بر دونالد ترامپ بوده است. بهنقل از نیویورکتایمز، نتانیاهو در ۱۱ فوریه (۲۲ بهمن ۱۴۰۴) با حضور در اتاق وضعیت کاخ سفید، ارائهای طولانی و محرمانه انجام داد و ایران را آماده تغییر رژیم توصیف کرد. او ویدئویی از چهرههای احتمالی جایگزین رژیم نشان داد و ترامپ را متقاعد ساخت که عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل میتواند جمهوری اسلامی را سرنگون کند. ترامپ پس از شنیدن این ارائه، پاسخ داد: «به نظرم خوب میآید.» این جلسه نقطه عطفی بود که ترامپ را از مسیر مذاکره به سمت جنگ سوق داد. در راستای همین روند، سناتور برنی سندرز در اظهاراتی جدید تأکید کرد: «نتانیاهو ترامپ رابه این جنگ فاجعهبار کشاند.» او افزود که برای چهار دهه، نتانیاهو آمریکا را به سمت درگیری با ایران هل داده و اینبار نیز با فشارهای مداوم، واشنگتن را وارد جنگی کرد که مردم آمریکا آن را نمیخواستند. سندرز این اقدام را خلاف منافع ملی آمریکا دانست و هشدار داد که نتانیاهو سیاست خارجی آمریکا را به گروگان گرفته است. این انتقادها با گزارشهایی همخوانی دارد که نشان میدهد نتانیاهو ماهها پیش از آغاز عملیات، ترامپ را تحت فشار قرار داده بود تا از هرگونه مذاکره با تهران جلوگیری کند.
سناتور رند پاول نیز در مصاحبهای تازه گفت: «نتانیاهو ترامپ را متقاعد کرد که ایران تهدید فوری است، در حالی که بسیاری از استدلالها معتبر نبودند.» او افزود این جنگ انتخابی، تحت تأثیر لابی شدید اسرائیل شکل گرفت و آمریکا را درگیر هزینههای سنگین کرد. گزارش نیویورک تایمز تأیید میکند که نتانیاهو با ارائه اطلاعات محرمانه و تأکید بر تغییر رژیم، تصمیم ترامپ را نهایی کرد. منتقدان این رویکرد را «جنگ تحمیلی نتانیاهو» مینامند که واشنگتن را از اولویتهای داخلی دور ساخت.
خطای محاسباتی کاخسفید
فارغ از متغیرهای خارجی، تکبر ترامپ نیز زمینه سقوط نظامیاش در برابر راهبرد نامتقارن جمهوری اسلامی ایران را فراهم کرد. والاستریت ژورنال، در جدیدترین گزارش خود از اتمسفر حاکم بر کاخسفید در ایام جنگ ادعا دارد که ترامپ و برخی مشاورانش از سرعت و سهولت انسداد تنگه هرمز توسط ایران غافلگیر شدند و پیشبینی نمیکردند ایران این کار را به این سرعت و با این گستردگی انجام دهد. ترامپ پیش از جنگ به تیمش گفته بود که تهران احتمالا پیش از بستن تنگه تسلیم خواهد شد. ترامپ از آسیبپذیری تنگه هرمز مبهوت مانده و به اطرافیانش گفته: «حتی یک نفر با پهپاد میتواند آن را ببندد». او از سرعت بسته شدن آبراه و تأثیر فوری آن بر قیمت نفت و تأمین انرژی ناامید و ناراحت شده است. این روزنامه برجسته آمریکایی خاطر نشان کرد که ترامپ و تیمش از دامنه و سرعت پاسخ ایران (ازجمله انسداد هرمز) شگفتزده شدند، هرچند او از قبل خطر احتمالی آن را میدانست اما انتظار اجرای سریع و مؤثر آن را نداشت. این اشتباه محاسباتی باعث شد که تا اواسط مارس، صدها سرباز آمریکایی کشته و زخمی شوند و گزارش مرکز سوفان نیز تأکید کرد که واشنگتن قدرت مقاومت و تاکتیکهای نامتقارن ایران را دستکم گرفته بود. در نتیجه، جنگ به درگیری فرسایشی تبدیل شد که ذخایر تسلیحاتی آمریکا را کاهش داد و همچنین فشار مالی و انسانی سنگینی بر نیروهای مسلح وارد کرد.