نمایش قدرت نرم در قلب فتنه

این رویداد که میزبان مرضیه هاشمی، سعید خورشیدی و محمدحسین صبوری بود، بیش از آنکه صرفاً معرفی برنامه‌های یک جشنواره سینمایی باشد، به منزله بیانیه‌ای فرهنگی در دفاع از گفتمان انقلاب اسلامی و نمایش پویایی جامعه ایرانی در برابر تلاش‌ها برای القای افسردگی و بی‌تحرکی تحلیل شد.

هاشمی دبیر جشنواره با اشاره به هتک حرمت مساجد، بر وظیفه رسانه در تبیین واقعیت تأکید کرد، در حالی که سعید خورشیدی رئیس شورای سیاست‌گذاری، عمار را نماد قدرت نرم نظام در مواجهه با چالش‌های سخت و نرم دشمنان دانست. همچنین تأخیر در برگزاری جشنواره، استقبال کم‌نظیر بین‌المللی، و گنجاندن بخش ویژه‌ای برای بازتاب حوادث اخیر، از مهم‌ترین محورهای این نشست بود که نشان داد عمار خود را بخشی جدایی‌ناپذیر از تحولات جاری کشور می‌داند.

تبیین واقعیت در بزنگاه بحران مرضیه هاشمی، دبیر جشنواره، سخنان خود را با اشاره مستقیم به ناآرامی‌ها و اقدامات تخریبی اخیر آغاز کرد. این رویکرد نشان داد که جشنواره عمار خود را جدای از مسائل روز نمی‌داند و رسالت خود را در قبال وقایع جاری سنگین می‌بیند.

تأکید هاشمی بر سوختن «۲۵۰۰ مسجد» و «قرآن‌ها» به عنوان تجربه‌ای تلخ، زمینه‌ساز طرح مفهوم اصلی جشنواره شد: وظیفه رسانه، آشکارسازی واقعیت است. هاشمی با تکیه بر سابقه خود به عنوان یک آمریکایی مسلمان‌شده، فضای بین‌المللی را مورد واکاوی قرار داد و از ترس هنرمندان خارجی برای شرکت در جشنواره، حتی در کشورهایی مانند کانادا و آمریکا، پرده برداشت.

او این ترس را ناشی از نمایش چهره‌ای خشن از ایران توسط رسانه‌های غربی دانست؛ چهره‌ای که در تقابل با شجاعت نیروهای امنیتی ایران در مدیریت بحران‌های مشابه در غرب قرار دارد.

دبیر جشنواره با قاطعیت اعلام کرد که دشمنان (آمریکایی‌ها و اسرائیلی‌ها) «تشنه خون ایرانی‌ها» هستند و هرگونه غفلت می‌تواند وضعیت را بدتر کند. وی اعتراض به مشکلات اقتصادی را از اقداماتی مانند آتش زدن مساجد جدا دانست؛ این تفکیک، تلاشی برای جلوگیری از مصادره مطالبات مشروع توسط اغتشاشات سازمان‌یافته بود. نکته قابل توجه در اظهارات هاشمی، میزان استقبال بین‌المللی بود.

رشد سه برابری آثار دریافتی و رسیدن تعداد آثار به بیش از ۷۰۰ اثر از ۱۱ کشور (از جمله عراق، لبنان، یمن، سوریه، پاکستان، افغانستان، مراکش و بریتانیا) نه تنها نشان‌دهنده گسترش دامنه نفوذ گفتمان عمار است، بلکه تلویحاً به شکاف در ادعاهای رسانه‌های غربی مبنی بر انزوای کامل ایران اشاره دارد.مسجد اباذر؛ نماد پیوند ایام الهیانتخاب مسجد جامع اباذر به عنوان محل برگزاری نشست خبری، فراتر از یک انتخاب مکانی ساده بود. سعید خورشیدی، رئیس شورای سیاست‌گذاری جشنواره، این محل را نمادی تاریخی دانست که یادآور مقاومت مردم در برابر فتنه‌های دهه ۶۰ و تلاش ناکام دشمنان برای ترور یکی از رهبران فکری انقلاب در همین مسجد است.

این انتخاب، جشنواره عمار را در امتداد تاریخ مبارزاتی جمهوری اسلامی قرار داد. خورشیدی بر لزوم یادآوری «روزهای الهی» طبق دستور قرآن تأکید کرد و جشنواره عمار را خود به عنوان یکی از نمودهای قدرت نرم انقلاب اسلامی معرفی نمود.

او با استناد به بیانات رهبر انقلاب در خصوص پیروزی انقلاب مبتنی بر قدرت نرم در برابر رژیم پهلوی، تبیین کرد که امروز جامعه ایران ترکیبی از قدرت نرم و سخت را در اختیار دارد.تحلیل خورشیدی از جشنواره عمار بر محور «باطل کردن ادعاهای جریان روشنفکری و دشمنان خارجی» متمرکز بود؛ ادعاهایی که جامعه ایران را خسته، افسرده و متوقف نشان می‌دهد. او با دعوت هنرمندان به دیدن آثار جشنواره، پویایی جامعه‌ای را به نمایش گذاشت که توان خود را صرف حرکت به سوی آرمان‌ها می‌کند.

بخش‌هایی نظیر «رویای ایرانی» که به حرکت نخبگان و دانشمندان می‌پردازد، و بخش «۱۲ روزه» که تجلی حضور غیرتمندانه مردم در دفاع از سرزمین است، شواهدی بر این مدعا بودند.خورشیدی همچنین بر لزوم «آرایش تهاجمی» هنرمندان انقلابی در برابر جریان سازمان‌یافته دشمن و تلاش برای کمک به حکمرانی کشور از طریق هنر تأکید کرد. پرداختن به موضوعاتی چون «تطهیر پهلوی» با ابزار هنر، به عنوان یک ضرورت فرهنگی برای خنثی‌سازی تلاش‌های تاریخی دشمن، از دیگر محورهای مهم سخنان وی بود.پاسخ به نیازهای فوری جامعهمحمدحسین صبوری، دبیر اجرایی جشنواره، جزئیات فنی و زمان‌بندی برگزاری شانزدهمین دوره را تشریح کرد. علیرغم تأخیر پیش آمده (که خورشیدی دلیل آن را ناتوانی در تخصیص ایام منتهی به ۹ دی به جشنواره دانست)، برنامه‌ریزی فشرده‌ای برای پوشش رویدادها صورت گرفته است.

افتتاحیه جشنواره از ۲ بهمن و اختتامیه تا ۹ بهمن برنامه‌ریزی شده که نشان از یک هفته اکران متمرکز در سینما بهمن تهران دارد. آمارهای کمّی ارائه شده توسط صبوری بسیار چشمگیر است: ۳۰۴۰ اثر واصل شده که از این تعداد، بیش از ۳۰۰ اثر به بخش مسابقه راه یافته‌اند.برنامه‌های اجرایی شامل چندین نوآوری برای تسهیل دسترسی مخاطبان است: اکران متمرکز: با توجه به استقبال زیاد، سانس فیلم کوتاه و نیمه‌بلند در یک یا دو روز متمرکز خواهد شد تا گردهمایی هنرمندان هموارتر شود.

دسترسی آنلاین: اکران آنلاین آثار در سامانه عماریار، با تأخیر یک روزه نسبت به اکران مرکزی، سطح دسترسی را گسترش می‌دهد. توجه به اقشار خاص: در نظر گرفتن دو سانس ویژه برای ناشنوایان، نشان‌دهنده تلاش برای فراگیر بودن جشنواره است.یکی از مهم‌ترین تصمیمات اجرایی، ایجاد بخش ویژه‌ای برای پوشش تصویری حوادث اخیر تحت عنوان «شکار دیو سپید» بود.

این بخش که در افتتاحیه جایزه ویژه خواهد داشت، همراه با جایزه‌ای برای اثر برگزیده در مورد شهدای حوادث اخیر، تأکید مجدد جشنواره بر تعهد فوری خود به بازتاب و تحلیل وقایع جاری را نشان می‌دهد. صبوری ضمن قدردانی از تلاش تیم دبیرخانه که علیرغم «بی‌مهری‌ها و مسائل مالی» چراغ جشنواره را خاموش نکردند، بر تداوم این حرکت تأکید نمود.بازنمایی قدرت نرم در کالبد موضوعات رقابتیموضوعات رقابتی شانزدهمین دوره جشنواره عمار، نقشه راه فرهنگی این دوره را ترسیم می‌کند.

این موضوعات، در حقیقت محوری‌ترین درگیری‌های تمدنی و فکری ایران امروز را به تصویر می‌کشند: نبرد تمدنی ایران اسلامی با غرب وحشی، نهضت جهانی مستضعفین و نظم جدید جهانی، آرمان روح‌الله، ملت قهرمان و اتحاد مقدس و مفاهیم زیربنایی چون عدالت، حافظه ملی، جنگ اقتصادی و جنگ فرهنگی. حضور بخش‌هایی مانند «دانشگاه؛ دژ دانش» و همچنین تجلیل از شخصیت‌هایی نظیر بهروز افخمی به عنوان کارگردان و علیرضا دبیر، نشان می‌دهد که جشنواره در حوزه تربیت نیرو و نقش نخبگان در تقویت جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی نیز تمرکز ویژه‌ای دارد. در مجموع، نشست خبری شانزدهمین جشنواره عمار، تصویری از یک نهاد سینمایی را ارائه داد که نه تنها به تولیدات هنری می‌پردازد، بلکه خود را به مثابه یک جبهه فعال در جنگ رسانه‌ای و نرم تعریف می‌کند. این جشنواره قصد دارد با استفاده از هنر، بیداری مردم و انسجام ملی را جشن بگیرد و در مقابل روایت‌های تحریف شده دشمن، شواهد عینی از پویایی و مقاومت جامعه ایرانی را به نمایش بگذارد.