آشوب در دولت‌شهر

به گزارش بلومبرگ، برخی اتفاقات در چند روز اخیر دائما تکرار شده است: پلیس هنگ‌کنگ برای متفرق کردن معترضان به شلیک گاز اشک‌آور روی آورده است. در طرف مقابل، معترضان برای فرار از این وضعیت به سمت منطقه مرکزی تجاری حرکت کرده و سپس به دو گروه جدا تقسیم شدند. به نظر می‌رسد تاکتیک‌های آنها پس از چند هفته تغییر کرده که هدف از این کار گیج کردن نیروهای پلیس بوده است.
شاهدان می‌گویند به دلیل این اتفاقات در چند شب گذشته ابری از گاز اشک آور بر فراز منطقه مرکزی سای یینگ پون دیده شده است. این دقیقا همان منطقه‌ای است که دفتر اصلی دولت چین در هنگ‌کنگ در آنجا واقع شده است. معترضان حتی این ساختمان را مورد حمله قرار داده و نقاشی‌هایی روی دیوارهایش کشیده بودند که باعث نگرانی و هشدار از سوی پکن شد.
واکنش تازه چین
به دنبال درگیری‌های مجدد میان معترضان و پلیس هنگ‌کنگ، پکن بار دیگر از کری لام، رهبر حامی پکن در هنگ‌کنگ و دفتر دولت چین در امور هنگ‌کنگ و ماکائو که اختیاراتی در سطح کابینه دارد، حمایت به عمل آورد. یانگ گوآنگ، سخنگوی این دفتر در کنفرانسی خبری تاکید کرد: دولت مرکزی قویا از کری لام برای هدایت هنگ‌کنگ، براساس قانون حمایت می‌کند و کاملا پشتیبان اجرای مقررات به دست پلیس هنگ‌کنگ است.
به گفته این سخنگو، مهم‌ترین مساله این است که هنگ‌کنگ طبق قانون این ناآرامی را کنترل کند. او چهره‌های بی‌مسؤولیت در غرب را عامل تحریک مشکلات در هنگ‌کنگ دانست و هدف آنها را محدود کردن توسعه چین عنوان کرد. به گفته او، چنین تلاش‌هایی ناکام خواهد ماند.
ضربه اقتصادی ناشی از اعتراضات
این اعتراضات به‌شدت بر اعتبار این دولت‌شهر به عنوان یک محیط آرام و باثبات برای تجارت و سرمایه‌گذاری ضربه زده است. پال چان، وزیر اقتصاد هنگ‌کنگ روز گذشته اعلام کرد که بسیاری از خرده فروش‌های محلی و مشاغل یک کاهش چشمگیر را در فعالیت‌های تجاری خود تجربه کرده‌اند و هشدار داد سرمایه‌گذارهای کوچک و متوسط ممکن است با فشارهایی در صورت ادامه اعتراضات روبه‌رو شوند.
این مقام مسؤول هنگ‌کنگی و سایر مقام‌های این منطقه از زمان بازگشت این دولت‌شهر به حکومت چین در ۱۹۹۷ با طولانی‌ترین پیامدهای بزرگ‌ترین بحران سیاسی در منطقه روبه‌رو شده‌اند و دست‌و‌پنجه نرم می‌کنند.
در همین حال، روزنامه فایننشال تایمز هم در گزارشی به عواقب و ضررهای اقتصادی پرداخت که ممکن است تداوم این اعتراضات به همراه داشته باشد. در بخشی از این گزارش آمده است اجاره شرکت‌ها در مناطق تجاری هنگ‌کنگ در شش ماهه نخست سال 2019 در مقایسه با شش ماهه نخست سال گذشته حدود 40 درصد کاهش داشته است. تداوم این اعتراضات موجب شده تا حضور شرکت‌های تجاری چینی نیز در این منطقه کاهش چشمگیری داشته باشد. پیتر چرچوس، مدیر یک شرکت سرمایه‌گذاری در این زمینه به فایننشال تایمز می‌گوید: از زمان آغاز این اعتراضات در دو ماه گذشته، تمایل شرکت‌های چینی برای انتقال به هنگ‌کنگ بسیار کم شده است.
نکته دیگری که در این میان وجود دارد این است که به واسطه این اعتراضات، تنش‌ها بین چین و آمریکا نیز تحت تاثیر این اتفاقات قرار گرفته است. طی چند روز اخیر چند معترض پرچم آمریکا را در جریان اعتراضات در دست داشتند که این تهدیدی در بدتر شدن تنش بین آمریکا و چین است. پکن اخیرا اعلام کرده بود، واشنگتن باید نفوذ خود را از روی معترضان بردارد و این در حالی است که ایالات متحده حمایت از معترضان را انکار می‌کند. در طرف مقابل، آمریکا با انتشار بیانیه‌ای به پکن تاکید می‌کند تا به حقوق معترضان که مخالف کنترل بیشتر بر این دولتشهر هستند، احترام بگذارد.

سناریوهای احتمالی

همزمان با تداوم این اعتراضات، شبکه خبری ان‌.بی‌.سی در گزارشی به بررسی سناریوهایی پرداخت که ممکن است در ادامه اتفاق بیفتد. بنا بر این گزارش، یکی از گزینه‌ها این است که مقامات هنگ‌کنگ و چین صبر کرده تا آرامش نسبی به این دولت‌شهر بازگردد سپس رهبران و چهره‌های اصلی معترضان را دستگیر کنند.
گزینه یا سناریوی بعدی که بعید اما محتمل به نظر می‌رسد، این است که نیروهای نظامی چین به طور مستقیم در ناآرامی‌های هنگ‌کنگ دخالت کرده و با وضع حکومت نظامی، اوضاع را به طور کلی آرام کنند. البته چینی‌ها به خوبی می‌دانند اعزام نیروهای نظامی به خیابان‌های هنگ‌کنگ می‌تواند تاثیر بسیار منفی بر بازارهای این منطقه داشته باشد.
طی سال‌های اخیر مقامات هنگ‌کنگ دائما اصرار داشتند تحت کنترل و اداره پکن نیستند و در صورت مداخله چینی‌ها در این ناآرامی‌ها، این عقیده از بین می‌رود و به مراتب فشارها بر پکن نیز افزایش می‌یابد. سناریو پایانی هم این است که مقامات چینی امتیازهای بیشتری به معترضان بدهند و در مقابل خواسته‌های آنها کوتاه بیایند.

علی باقری

بین الملل