ارسال پیام به افکار عمومی عرب

سیاست عربستان سعودی در قبال رسانه‌ها از دیرباز به لحاظ سیستماتیک سعی در حذف صدای مخالف و القای دیدگاه حاکمان این کشور به مثابه افکار عمومی جهان عرب را داشته است.
در رسانه‌های مجازی نیز برای مثال بنا بر آمار بیش از 50درصد حساب‌های کاربری سعودی در توییتر، به‌اصطلاح فیک هستند و به‌طور میانگین، روزانه صد هزار توییت پست می‌کنند. حاکمیت عربستان با توجه به موقعیت ویژه توییتر، دو هدف راهبردی داخلی و خارجی را از طریق سیاست‌های خود دنبال می‌کند؛ حذف صدای مخالفان و ایجاد فشار و فضاسازی علیه کشورهایی نظیر ایران سپس قطر و ترکیه. این در حالی است که در این پازل رژیم اسرائیل جایی ندارد! با این حال اما ایرانیان در بسیاری از شاخص‌های سیاسی از کشورهای عربی جلوتر هستند و توانسته‌اند به‌رغم ضعف‌های موجود داخلی و فشارهای فراوان خارجی به موفقیت‌های قابل توجهی دست پیدا کنند.
در حالی‌که بسیاری از کشورهای عربی در جنگ‌های قبیله‌ای به سر می‌برند، یا به دست نیروهای سکولار نظامی و مستبدان اداره می‌شوند، یا دارای نیروهای بنیادگرایی هستند که اندیشه جهادی و آرمان‌های آنها قابلیت و امکان اجرایی شدن ندارد، ایران توانسته است تجربه نظام سیاسی مردم سالار را با شیوه‌های عدالت، شورا، بیعت، مصلحت، اجتهاد و ... در قالب جمهوری اسلامی پیاده و نهادهایی همچون رهبری، تشخیص مصلحت، مجلس، شورای نگهبان، سپاه پاسداران و بسیج مردمی... را پیاده‌سازی کند.
با توجه به این موارد، پیشنهاد می‌شود سیاست‌های زیر در فضای رسانه‌های مجازی برنامه ریزی و اجرایی شود:
از چهره‌های شاخص رسانه‌ای در جهان عرب برای حضور در ایران دعوت شود. صرف حضور این افراد می‌تواند منجر به تولید صدها ساعت محتوای ویدئویی و یادداشت‌های زیادی با رویکرد مثبت شود.
ضرورت دارد شخصیت‌های رسانه‌ای ایران که به زبان عربی مسلط هستند و در شبکه‌های ماهواره‌ای دعوت می‌شوند یا درک درستی از ژئوپلیتیک جهان عرب دارند، با توجه به گرایش مردم این کشور‌ها به‌خصوص نسل جوان به شبکه‌های اجتماعی، فعالیت خود را در فیس‌بوک، توییتر و یوتیوب آغاز کنند و به شبهه‌زدایی و ارائه مواضع ایران به‌صورت مستمر و خلاقانه بپردازند.
همچنین فعالیت دیپلمات‌ها و سیاستمداران ایرانی به زبان عربی در این فضا ضرورت دارد. امری که در یادداشت‌های گذشته نیز به اهمیت آن با ارائه راهکارهایی پرداخته شد.
یکی از اتفاقات تاثیر گذار پیشقدم شدن در ایجاد رابطه بین دانشکده‌های خبری رسانه‌ای، جامعه‌شناسی و ارتباطات ایران با کشورهای مختلف و دعوت متقابل از استادان و دانشجویان بخصوص استادانی است که نگاه منفی یا مبهمی به ایران دارند. صرف حضور این افراد باعث نزدیکی دیدگاه‌ها و رفع نسبی کدورت‌ها می‌شود و تاثیر خود را در حوزه عمومی فضای رسانه‌ای خواهد گذاشت. کرسی‌های آزاداندیشی با حضور گروه‌های متنوع و البته غیرافراطی برای چاره‌اندیشی برای حل اختلافات و بحران‌های منطقه‌ای از دیگر راهکارهایی است که می‌تواند در این زمینه به‌کار گرفته شود.
تربیت دانشجویان در مقاطع مختلف تحصیلی و ایجاد رشته‌هایی با رویکرد تربیت کارشناسان آشنا به جریان‌های سیاسی رسانه‌ای عربی و مسلط به ابزارهای نوین رسانه‌ای برای فعالیت جدی و هدفمند در این فضا ضروری است. امری که فقدان آن در سال‌های اخیر به‌شدت احساس شده و هزینه‌های زیادی را ایجاد کرده است.

محمد ولوی

جام‌جم