ارجاع بی‌‌ضابطه بیماران به بیمارستان‌های خصوصی ممنوع شد

این هشدار فقط قسمتی از بخشنامه‌ای است که دیروز سیدحسن امامی رضوی آن را به معاونان درمان دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور ابلاغ کرد. در این بخشنامه که دیروز مهر آن را منتشر کرد، معاون درمان وزارت بهداشت اعلام کرده است که این نوع انتقال‌ها بخصوص در بخش اورژانس بیمارستان‌ها ممنوع است و در صورتی که چاره‌ای جز اعزام بیماران مراکز دولتی به مراکز خصوصی وجود نداشت، پزشکان باید مساله را مکتوب گزارش دهند.آنها که این بخشنامه را تنظیم کرده‌اند احتمالا به این نکته هم فکر کرده‌اند که برای پیشگیری از مهاجرت بیماران از بخش دولتی به خصوصی باید امکانات بیمارستان‌های دولتی هم به سطح قابل قبول برسد و به همین خاطر در ادامه این بخشنامه آمده است:

نظارت دقیق بر تعیین تکلیف بیماران تحت نظر در اورژانس باید مطابق با استاندارد زمانی انجام شود و اجرای دستورالعمل نحوه کشیک‌های پزشکان مقیم در بیمارستان‌های تحت پوشش به منظور ویزیت بیماران بستری در حداقل زمان پیگیری شود. نظارت بر موسسات پزشکی در ساعات شب، ایام تعطیل و شرایط حاد و بحرانی و حوادث غیرمترقبه با دقت و قوت بیشتر انجام شود و بخش‌های اورژانس و ویژه بیمارستان‌ها با آمادگی کامل ارائه خدمت کنند.

چرا معاون درمان وزارت بهداشت ناگهان تصمیم می‌گیرد در قالب بخشنامه‌ای به بیمارستان‌های دولتی درباره کوچ دادن بیماران به بخش غیردولتی هشدار بدهد و عواقب چنین تخلفی را به آنها گوشزد کند؟ جریان از این قرار است که گزارش‌های مردمی به وزارت بهداشت و رسانه‌ها اثبات می‌کند برخی پزشکان شاغل در بیمارستان‌های دولتی، بیمارانشان را وادار می‌کنند برای دریافت خدماتی همچون جراحی به بیمارستان‌های خصوصی بروند.

عابد فتاحی، چشم پزشکی که حالا عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس نیز هست، در گفت‌وگو با جام‌جم، انگیزه این رفتار برخی پزشکان را صرفا طمع برخی پزشکان برای افزایش درآمدشان می‌داند. لابد خیلی‌ها که اخبار حوزه سلامت را پیگیری می‌کنند، به اینجا که می‌رسند‌، می‌گویند اساس این استدلال درست نیست؛ چراکه یادشان هست همین تازگی‌ها مجلس پیشنهاد حذف ممنوعیت دوشغله بودن پزشکان در بخش دولتی و خصوصی را رد کرد و بنابر این از نظر قانونی پزشکی که در بخش دولتی کار می‌کند، به هیچ وجه نمی‌تواند در بخش خصوصی نیز شاغل باشد، اما این ممنوعیت فقط روی کاغذ حقیقت دارد و فتاحی نیز تائید می‌کند که بسیاری از پزشکان همچنان به کار همزمانشان در بخش‌های دولتی و خصوصی ادامه می‌دهند و قانون مصوب مجلس نیز جلودارشان نیست.این نکته را هم باید در نظر گرفت که برخی پزشکان شاغل در بیمارستان‌های دولتی همان سهامدارهای بیمارستان‌های خصوصی هستند و بنابراین به نفعشان است که بیمارانشان را از بخش دولتی به بیمارستان‌های خصوصی هدایت کنند.با این اوصاف شاید ابلاغ بخشنامه‌ای برای ممنوعیت اعزام بیماران به بخش خصوصی و جلوگیری از سوءاستفاده مالی برخی پزشکان از شرایط، منطقی به نظر برسد، اما عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس یکی از کسانی که امیدی به عملی شدن این بخشنامه نداد.

گفتیم که گزارش‌های مردمی به وزارت بهداشت و رسانه‌ها، مسئولان را به تنظیم بخشنامه ممنوعیت اعزام بیماران از بخش دولتی به خصوصی ترغیب کرده است، اما میان آن گزارش‌ها، نکات مطرح شده دیگری هم از سوی بیماران و خانواده‌هایشان وجود دارد که نشنیده گرفته شده است؛ نکاتی که همگی به آماده نبودن نسبی بیمارستان‌های دولتی در برخی بخش‌ها برای پذیرش بیماران وجود دارد.

در این باره شاید بهتر باشد به برخی پیامک‌های ارسال شده برای جام‌جم و تماس‌های مردمی در این باره اشاره کنیم. یکی از این پیامک‌ها از سوی خانواده بیماری است که در آن از جام‌جم خواسته‌اند برای پذیرش بیمارشان در بخش آی.سی.یو یکی از بیمارستان‌های دولتی، پا درمیانی کند! آنها نوشته‌اند که چند روزی است بیمارشان با وجود نیاز شدید به بستری شدن در بخش ای.سی.یو در بخش عمومی بیمارستان انتظار می‌کشد.

در تماس دیگری با جام‌جم، بیماری تعریف می‌کند برای جراحی زائده‌ای دردناک در پایش، از بیمارستانی دولتی معروفی در تهران برای پنج ماه دیگر وقت گرفته است؛ در حالی که این درد، زندگی او را به کلی مختل کرده و نمی‌داند چگونه باید این مدت را دوام بیاورد.

لیلا دختری که مبتلا به سرطان خون است نیز در تماس با جام‌جم می‌گوید: «ماه‌هاست در انتظار نوبتم برای پیوند مغز استخوان از یک بیمارستان دولتی هستم... آنها گفته‌اند دیگر تماس نگیرم و اگر جای خالی پیدا شود، حتما خبرم می‌کنند و من به آنها حق می‌دهم که شرایطم را درک نکنند، چون نمی‌دانند این بیماری چقدر سخت و دردناک است.»این روال برای گرفتن وقت، از بیمارستان‌های دولتی برای دریافت خدمات به جایی رسیده است که فتاحی می‌گوید: «گاهی بیماران شهرستانی برای دریافت خدمات از بیمارستان‌های دولتی با من تماس می‌گیرند و اصرار می‌کنند از طریق واسطه‌ها کمکشان کنم تا از بیمارستان‌ها خدمات بگیرند.» اما مشکل بیمارستان‌های دولتی که باعث نابسامانی خدمت‌رسانی در این مراکز شده فقط شمار بالای مراجعه‌کنندگانشان نیست؛ بلکه با توجه به اعمال ریاضت‌های اقتصادی که حتی امامی رضوی هم بارها در ماه‌های اخیر به آنها اشاره کرده است، هم‌اکنون دست بیمارستان‌های دولتی خالی است و با کمبود امکانات مواجه هستند و به همین علت برخی بیماران خودشان ترجیح می‌دهند فشار مالی را تحمل نکند و از خدمات بیمارستان‌های خصوصی بهره‌مند شوند.

این مساله را فتاحی هم تائید می‌کند و به آن جزئی دیگر نیز می‌افزاید: «گاهی بیمارستان‌های دولتی هم به حدی برای بیماران خرج می‌تراشند که سرجمع مخارج‌شان با دریافت خدمات از بیمارستانی خصوصی برابری می‌کند.»

از سوی دیگر به گفته این عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، رفتار برخی کارکنان بیمارستان‌های دولتی نیز در شأن بیماران و خانواده‌هایشان نیست. او می‌گوید: «برخورد آنها با بیماران به گونه‌ای است که گاهی به عنوان یک پزشک شرمسار می‌شوم! آنها طوری با بیماران رفتار می‌کنند که انگار بابت درمانشان منتی بر آنها دارند!» بخشنامه‌ای که امامی رضوی آن را به معاونان درمان دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور ارسال کرده است، شبیه یک دیوار است میان بخش بیمارستان‌های دولتی و خصوصی، اما نه یک دیوار معمولی بلکه دیواری بسیار کوتاه که خیلی راحت می‌شود پا را از یک طرفش گذاشت آن طرف دیگر، مگر آن‌که وزارت بهداشتی‌هایی که بخشنامه را نوشته‌اند، فکری هم به حال افزایش امکانات بیمارستان‌های دولتی کنند تا آنها در مواجه با حجم عظیم بیماران، سطح خدمت‌رسانی‌شان را تنزل ندهند و مراجعه‌کنندگانشان را راضی نگه دارند.

مریم یوشی‌زاده / گروه جامعه