رادیو و رمضان، ترکیبی آشنا در حافظه جمعی ایرانیان است؛ همراهیای که سالهاست با صدای سحر، اذان، دعا و گفتوگوهای صمیمی در خانهها جریان دارد. ماه مبارک رمضان برای رادیو نه یک مناسبت تقویمی کوتاهمدت، بلکه فرصتی برای نوسازی ارتباط با مخاطب و بازتعریف نقش رسانه در زندگی معنوی جامعه است.
با آغاز پخش سریال رمضانی «اسباب زحمت» در دو شب گذشته، میتوان نشانههای روشن نگاه و دغدغههای سعید آقاخانی را در قاب این مجموعه دید؛ نگاهی که همچنان ریشه در مسائل اجتماعی دارد اما اینبار در فضای مناسبتی ماه رمضان، با زبانی نرمتر و صمیمیتر روایت میشود.
ماه مبارک رمضان بهعنوان یکی از پرمخاطبترین فصلهای تولید و پخش برنامههای تلویزیونی همواره با حساسیتهای ویژهای در انتخاب محتوا همراه بوده است. در این ایام، مخاطبان انتظار دارند آثاری را تماشا کنند که ضمن حفظ ارزشهای معنوی این ماه، بتواند نیازهای فرهنگی و سرگرمی آنها را نیز پاسخ دهد.همین موضوع گاه این پرسش را مطرح میکند که آیا تهیهکنندگان و سازندگان برای قرارگرفتن در چارچوبهای پخش در این ایام به نوعی دچار خودسانسوری در تولیدات میشوند؟
سالهاست که برنامههای سحرگاهی رادیو، پیش از آنکه شهر بیدار شود، در خانهها طنین میاندازد و همنشین سفرههای ساده و صمیمی سحری است. از نسلهای گذشته تا امروز، بسیاری از خانوادهها با صدای گرم گویندگان و نغمههای معنوی رادیو، روزه خود را آغاز کردهاند؛ رسانهای که در خلوتترین ساعات شب، حالوهوایی آرام، دعا، مناجات و گفتوگوهای امیدبخش را به خانهها میآورد.
سالها پیش، وقتی شبکههای تلویزیونی نه هنوز به تعداد امروز و انتخابها محدودتر بودند، سریالهای ماه رمضان بهانهای برای جمعشدن خانوادهها بود. صدای تیتراژ که بلند میشد، استکانهای چای تازهدم روی میز قرار میگرفت و گفتوگوها برای دقایقی کوتاه میشد تا قصه آغاز شود. آن شبها، تلویزیون عضوی از خانه بود؛ مهمانی آشنا که بعد از افطار، روایتش را با جمع خانواده قسمت میکرد.
در سالهای اخیر پویانمایی تلویزیونی به یکی از مهمترین ابزارهای تربیتی و فرهنگی برای کودکان تبدیل شده است؛ رسانهای اثرگذار که میتواند همزمان نقش سرگرمکننده و آموزشی ایفاکند.درمیان انبوه انیمیشنهایی که قهرمانانی خیالی را به کودک معرفی میکنند،تولید آثاری با هویت دینی وبومی ضرورتی انکارناپذیر است.
مستند درتلویزیون، صادقترین گونه روایت است؛جایی که واقعیت بیواسطه با مخاطب سخن میگوید. مستندهای تلویزیونی با ثبت تاریخ، هویت و تجربههای جمعی، نقش مهمی در آگاهیبخشی، انتقال ارزشها و حفظ حافظه فرهنگی جامعه ایفا میکنند.
روایت در قالب مستند از وقایع تاریخی، اجتماعی و فرهنگی، یکی از دقیقترین و اثرگذارترین شیوههای بازنمایی واقعیت در جامعه است. مستند میتواند با ثبت و تحلیل وقایع، تاریخ را نه فقط در قالب روایت خشک و مکتوب، بلکه در قالبی زنده و دیداری برای نسل امروز معنا کند. در دورهای که حجم عظیمی از اطلاعات و روایتها در فضای رسانهای منتشر میشود، مستندنگاری دقیق و واقعنگارانه نقشی اساسی در شکلگیری نگاه درست مخاطب به گذشته و حال دارد.
بیان مقام معظم رهبری خطاب به محمود کریمی مبنی بر اجرای سرود ماندگار «ای ایران» مسیر تازهای را پیش روی فعالان عرصه فرهنگ و رسانه گشود. در پی این سخن راهگشا، ترانه میهنی ای ایران بار دیگر و با حضوری پررنگتر در جان مردم جاری شد. چند وقتی است شبکه تهران با خلق مجموعهای ویژه از این اثر،نماهنگی راباهمین عنوان روانه آنتن کرده که نسخه صوتی آن نیز از رادیو پخش میشود.
تلویزیون بهعنوان رسانهای فراگیر و اثرگذار، همواره نقشی تعیینکننده در بازنمایی مفاهیم بنیادین انقلاب اسلامی داشته است. تجربه فعالیت رسانه ملی نشان میدهد هر زمان با نگاه خلاق و متعهد وارد میدان روایت انقلاب شدهایم، توانستهایم برنامههایی ماندگار، اثرگذار و مورد استقبال مخاطبان تولید کنیم؛ برنامههایی که نهتنها ارزشهای انقلاب را تبیین کردهاند بلکه امید، اعتماد و همبستگی اجتماعی را نیز تقویت کردهاند.