پدر علم کویرشناسی ایران:

ایران وارد دوره ترسالی نشده است

پروفسور کردوانی در گفت‌وگو با جام‌جم آنلاین مطرح کرد:

مالچ پاشی برای بیابان زدایی غیر کارشناسی است/ بگذارید دریاچه ارومیه بمیرد!

پروفسور پرویز کردوانی چهره ممتاز علم جغرافیای ایران معتقد است احیای دریاچه ارومیه امکان پذیر نیست، این دریاچه مثل انسانی است که سرطان پیشرفته و درگیرشونده با اعضای مختلف دارد، به باور او چاه‌های کشاورزی،‌ الگوی غلط کشت و مصرف بالای آب سفره‌های زیرزمینی این دریاچه را به نابودی کشانده است.
کد خبر: ۱۰۴۴۲۱۳
مالچ پاشی برای بیابان زدایی غیر کارشناسی است/ بگذارید دریاچه ارومیه بمیرد!

به گزارش جام‌جم آنلاین، پرویز کردوانی، استاد دانشگاه و چهره ماندگار جغرافیای ایران از جمله شخصیت‌های شناخته شده علمی کشورمان است، او سینه‌ای پر از درد برای دریاچه ارومیه دارد و البته حرف‌هایش هم به همین اندازه مهم و جنجالی هستند.

این استاد دانشگاه که مهمان جام‌جم آنلاین بود، گفت: 2 سال پیش تاکید کردم هرکه به این دریاچه آب ببندد کار غیر کارشناسی کرده است؛ الان هم می‌گویم هر کس برای بیابان زدایی مالچ نفتی بپاشد، این کار غیرکارشناسی است؛ شما این‌ها را بنویسید من را به دادگاه بکشند! جرات ندارند؛ کتابی 700 صفحه‌ای دارم با عنوان طرح‌های (تخیلی بزرگ) برای ایران بزرگ؛ روس‌ها قرار بود که خلیج فارس را به دریای مازندران وصل کنند، گفتم نکنید! چیزی است که من 30 سال پیش جلویش را گرفتم؛ سال‌ها پیش در کتابم در مورد خشکسالی هشدار دادم، راه حل‌هایش را هم برشمردم.

کردوانی تاکید کرد: امکان ندارد دریاچه ارومیه احیا شود. سرازیر کردن آب به سمت دریاچه ارومیه غیرکارشناسی است. دریاچه ارومیه به دلیل توسعه غلط کشاورزی به وضعیت کنونی دچار شد. منبع آب دریاچه ارومیه سه چیز است. نخست بارندگی، دوم آب‌های سطحی و سوم آب‌ها و سفره‌های زیر زمینی. کشاورزان آنقدر چاه زدند که سطح آب سفره‌های زیرزمینی کاهش یافت و طبق قانون ظروف مرتبطه آب دریاچه ارومیه پایین رفت.

برادر رئیس جمهور چه گفت؟

چهره ماندگار جغرافیا ادامه داد: وقتی آقای قاضی پور از نمایندگان استان آذربایجان غربی به من نامه نوشت و خواست که برای دریاچه ارومیه فکری کنم، من به این استان سفر کردم. رفتم از ملکان و بناب شروع کردم تا به ارومیه رسیدم در ارومیه نشستم گریه کردم. گفتم نمیشود، امکان پذیر نیست! دریاچه احیا نمی‌شود. مسئولان الان هم نمی‌گویند چرا با وجود روانه شدن این حجم از آب به سمت دریاچه ارومیه باز هم سطح آب دریاچه مدام پایین می‌رود. علت همان قانون ظروف مرتبطه است. الان تعداد 700 روستا در این منطقه آبشان شور شده است تمامشان در حال مهاجرت هستند. نماینده‌های مجلس هم صدایشان درآمده است. برادر رئیس جمهور روز عاشورا با من تلفنی تماس گرفت و گفت: به من گفته اند که پروفسور کردوانی می‌گوید باید دریاچه ارومیه خشک شود. گفتم بله باید خشک شود! بگذارید مثالی بزنم دریاچه مانند کسی است که سرطان گرفته و سرطان آن هم از نوع متاستاز است. یعنی پیش رونده است و معده و روده و کبد را درگیر کرده حالا آقای کلانتری(دبیر ستاد احیای دریاچه ارومیه) می‌گوید اگر کردوانی گفته است دریاچه ارومیه مریض شده یعنی ما ولش کنیم؟ نه پس بروید خرجش کنید! خب بابا نکنید! حالا این پروژه احیای دریاچه ارومیه 7 میلیارد بودجه می‌خواست..خبر دارید که؟ دولت اعتبارشان را قطع کرد چون فهمید احیای دریاچه دیگر امکان ندارد.

مهمترین علل مرگ دریاچه

از کردوانی پرسیدم مهم‌ترین علت یا دلایل مرگ دریاچه ارومیه چیست که پاسخ داد: علت اصلی خشک شدن دریاچه چاه‌های کشاورزی بود. کشاورزان زیاد چاه زدند. نمایندگان مجلس می‌گفتند توسعه! توسعه! فکر می‌کردند هر چه بیشتر چاه بزنی افتخار است. هرچه بیشتر کارخانه درست کنی افتخار است. خب این‌ها آب می‌خواهد! می‌گفتند توسعه دهیم، نمی‌گفتند درست استفاده کنیم.

دریاچه خشک شده ارومیه ریزگرد نخواهد داشت

برخی مسئولان نسبت به پیامدهای خشکسالی این دریاچه از جمله طوفان‌های نمکی و ریزگردها ابراز نگرانی کرده‌اند، اما کردوانی نگاه دیگری دارد و به جام‌جم آنلاین گفت: نمک دریاچه ارومیه از نوع کریستال- بلور نمک است و ریزگرد ندارد؛ اما مردم نیز نباید با خودرو روی سطح دریاچه تردد کنند از طرفی اگر شما روی خاک آب بریزید که دیگر ریزگردی از آن بلند نمی‌شود، پس در دریاچه ارومیه که شاهد هستیم 9 ماه از سال در آن منطقه بارندگی است دیگر ریزگردی وجود نخواهد داشت. در عین حال باید بگویم اما ریزگردی هم اگر باشد از اطراف دریاچه است. بنده مدارکی دارم که اطراف دریاچه ارومیه را قُرُق کرده اند و مراتع را از مردم گرفته و هزاران دام را بیرون رانده‌اند. 14 هزار هکتار نیز جنگل کاری شده است. فقط بخاطر ریزگرد اطراف دریاچه و البته به غلط زیرا این اقدامات در سمت ارومیه اتفاق افتاده در صورتی باد از آن سمت است.

راه های بهره وری از دریاچه خشک شده

اما مرگ دریاچه ارومیه با وجود آن که خبر بسیار بد و تاسف انگیزی برای هر ایرانی است اما باز هم می‌تواند برکاتی به همراه داشته باشد و از آن استفاده بهینه داشت، نکته‌ای که کردوانی درباره آن این گونه توضیح داد: دریاچه ارومیه را باید خشک کنند، چون هر چقدر هم آب بریزند از طریق ارتباط با سفره‌های زیر زمینی از دریاچه خارج می‌شود و تنها شوری آب چاه‌ها را بدنبال دارد. الان نمک کشور از شهرهایی چون گرمسار، سمنان، بستک در استان هرمزگان، خور و بیابانک، دریاچه مهارلو و... تامین می‌شود و در خوزستان هم از آب دریا نمک می‌گیرند. ملاحظه کنید! ما این همه به نمک احتیاج داریم، این نمک، نمک با کیفیتی است، حتی برای خمیردندان قابل استفاده است. همانطور که می‌دانید برای استخراج از چاه‌های نفت هم به نمک نیاز داریم. پس نمک دریاچه را برای مصارف مختلفی می‌توانند استفاده کنند. بعد از این‌که نمک را جمع کردند می‌توانند شروع به کاشت گیاه کنند با توجه به بارندگی خوبی که در 9 ماه از سال در منطقه وجود دارد ظرف 3 سال با یک پارک گیاهی روبرو خواهیم بود. یک زمان شهرهای اطراف دریاچه در تابستان خیلی خنک بود اما الان که نمک روی سطح زمین وجود دارد، چون نمک کانی است، در زمستان‌ها سرما و در تابستان‌ها گرما ساکنان شهرها را آزار می‌دهد. من زمانی گفتم که اگر می‌خواهید دریاچه را احیا کنید اول نمک آن را جمع کنید. دریاچه ارومیه در گذشته 32 میلیارد متر مکعب آب داشته الان می‌خواهند 14 میلیارد متر مکعب آب را به دریاچه سرازیر کنند. در گذشته غلظت نمک دریاچه تا حدی بود که هیچ گونه موجودی جز آرتمیا نمی‌توانست آن را تحمل کند. با این 14 میلیارد متر مکعب آب تا حدی شور خواهد بود که آرتمیا هم در آن رشد نخواهد کرد.الان کلی چاه را در اطراف دریاچه ارومیه بسته اند تا بلکه دریاچه نجات پیدا کند. سوال من این است که شما که می‌گفتید هیچ گونه ارتباطی بین آب‌های زیر زمینی و دریاچه نیست پس چرا چاه‌ها را می‌بندید؟

newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۱۷
نوذر
Iran (Islamic Republic of)
۰۴:۵۵ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
كاملا موافقم...... نمك دریاچه بخوبی با یك گریدر قابل استحصال است...معدن نمك زیر دریاچه هم قابل اكتشاف و بهره برداری خواهد بود. پس از آن كاشت گیاههایی مانند پسته و گز در این منطقه میتواند انقلابی برپا كند. چاههای آب جنوب دریاچه باید بسته شوند. چاه های شمال و غرب دریاچه هم آنهایی كه سطح آبشان پایین تر از سطح دریاچه باشند نیز باید بسته شوند. بعد از صد سال شاید دریاچه احیا شود.
مهدی نصیری
Iran (Islamic Republic of)
۰۷:۳۲ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
سلام دكتركردوانی ... چقدر روخانه به دریاچه ارومیه واریز میشد چقدر سد زدند سیمینه رود و زرینه رود كجا رفتند دكتر .لطفا ...فقط سدها بشكنید درست میشه
هموطن
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۰۷ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
آقای كردوانی اگر دنبال نمك برای چاههای نفت و تولیدخمیردندان و....هستند الان نیز می توانند از نمك این دریاچه استفاده كنند البته با اجازه اهالی منطقه و مسولین استان ولی لازم نیست حكم به نابودی این دریاچه و كاشت نهال و موارد دیگربدهند. الان وضعیت دریاچه خوب است و مردم منطقه نیز در حال همكاری خوب بامسولین امرهستند از آقای قاضی زاده نیزتشكرلازم راداریم وسپاسگذار این عزیزنیزهستیم دریاچه ارومیه نگین درخشان شمال غرب كشوربخصوص آذربایجان است ...
نسیم شمال
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۱۶ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
به داد دشت بهار همدان هم برسید از بس سیب زمینی كاشتند هم خاكش را مریض كردند و هم آبش را تمام كردند زمانی بود از تنور خانه ی ما آب بیرون می آمد الان تو 80متری دنبال آب می گردند...من نمی دانم دولت و مجلس چرا به این مسائل مهم رسیدگی نمی كنند دشت های در حال بحران چرا همینجوری به امید خدا رها شدند؟؟؟
حمید
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۵۱ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
مشكل از چاه نیس از پلی كه زدن هس ولی ...
ع ب
Iran (Islamic Republic of)
۱۰:۲۰ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
سلام
پیشنهاد می شود در مواردی كه اظهار نظری در مورد مسایل مهم زیست محیطی می شود نظرات كارشناسی و بر اساس استدلال علمی انتشار یابد. مثلا استفاده از انواع مالچ ها از جمله مالچ نفتی برای تثبیت موقت برای استقرار گیاه و نگهداشت آب برای رشد گیاه ضروری است. در اینجا نویسنده مقاله استفاده از مالچ را منتفی می داند. بعلاوه نویسنده محترم قبلا استفاده از مواردی را توصیه كرده اند كه از استدلال علمی كافی برخوودار نیست مانند پخش سنگریزه برای تثبیت تپه های شنی. استاد دانشگاه
بینام
Iran (Islamic Republic of)
۱۱:۲۵ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
درسویس دارند بزور دریاچه مصنوعی برای جلب توریست میسازند جای تاسف دارد كه كشور ما با این وسعت زیاد به چنین وضعیت اسفباری افتاده....
شكوهی
Iran (Islamic Republic of)
۱۲:۰۹ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
سلام . لطفا در صورت امكان گفت و گویی در مورد دریاچه بختگان واقع در استان فارس شهرستان نی ریز با استاد كردوانی داشته باشید. سپاسگذارم.
مدرس دانشگاه
Iran (Islamic Republic of)
۱۲:۲۲ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
باسلام، بنده به عنوان متخصص این رشته با قاطعیت میتونم بگه كه نظرات دكتر كردوانی هیچ پایه علمی ندارد و جامعه علمی هیچ حرفی را از ایشان قبول نمیكند. از رسانه ها خواهشمندم از انتشار مطالب غیر علمی و خلاف واقع خودداری كنند چون تبعات ان خیلی زیاد است.
نجم
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۱۹ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
پس باید نتیجه گرفت اونایی كه سرطان دارن درمان رو ول كنن و برن بمیرن.بعضی وقتا جنگیدن برا زنده موندن خودت یا هر شخص دیگه یا دریاچه ای كه هیچ امیدی به زنده موندنش نیس.اثبات مردانگی و انسانیت رو نشون میده.مرهم نیستید لاقل نمك بر روی زخم نباشید
سیدمهدی عزآبادی (پژوهشگر ومخترع ممتازكشور)
Iran (Islamic Republic of)
۱۵:۰۸ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
با سلام وتقدیم احترام: با عرض معذرت حضورجناب آقای دكتر كردوانی لازم است مواردی را درارتباط با مصاحبه نامبرده به استحضار برسانم.
- با توجه به سوابق جناب استاد از طرفداران پروپاقرص مالچ پاشی كه اثرات منفی بسیاری را بدنبال دارد بودند تغییر نظرشان جای شكر دارد.
- تراز سطح آب در ظروف مرتبطه همسان است وهمانطور كه از اسم آبهای زیرزمینی پیداست تراز سطح استاتیك یا دینامیكشان از سطح دریاچه ارومیه بسیار پایینتر است.لذا برداشت آب از سفره های زیر زمینی ربطی به سطح آب دریاچه ارومیه ندارد.البته اگرسطح سفره زیرزمینی آبی در مواردی نادر از نظر ارتفاع هم سطح دریاچه باشد (مثلاً مناطق پست اطراف دریاچه) برداشت در كاهش ارتفاع سطح دریاچه تاثیر گذار است.
- دریاچه ارومیه باز مانده دریای بسیار بزرگی است كه تمام نمكهای محلول در آب آن اكنون در این دریاچه تجمع نموده اند لذا جمع آوری نمكهای این دریاچه كه جناب استادكردوانی توصیه فرموده اند به این سادگی ها میسر نیست.
-خورشید از مشرق طلوع می كند لذا مسیرطبیعی اغلب بادها از غرب به شرق است با توجه به این اصل به نظر می رسد برخلاف نظر استاد درختكاری در سمت غربی دریاچه(سمت شهر ارومیه) می تواند دركاهش جا بجائی ریزگردهای نمكی دریاچه به محیط اطراف تاثیر مثبت داشته باشد.
- نمك دریاچه به هر شكل كه باشد متدرجاً تحت تاثیر عوامل محیطی(غالباً تنش حرارتی وبادها)به گرد تبدیل شده توسط باد وطوفان شهرهاومناطق اطراف را آلوده می كند.
- اگر خدا نكرده دریاچه ارومیه به نمكزار تبدیل شود نه تنها دایم باعث كاهش رطوبت هوا در مناطق هم جوار میشود بلكه جریانات عمودی هوای ایجاد شده در روی سطح آن( به علت خاصیت ترمودینامیكی نمك كه از محیط اطراف زودتر گرم وزودتر نیز سرد میشود ) باعث اوج گرفتن ابرهای عبوری از منطقه شده میزان بارندگی بطور قابل ملاحظه ای كاهش می یابد.
- برخلاف نظرجناب آقای دكتركردوانی كه به میراندن دریاچه رغبت داشته وسفارش میكنند، اینجانب باتوجه اثرات سوء زیست محیطی وتغییرات اقلیمی منفی ناشی ازفقدان دریاچه ارومیه اعتقاد دارم به هر ترتیب شده باید از طریق مطالعه وتحقیق و تشریك مساعی همه ارگانها ونیز همراهی های مردمی از تلف شدن دریاچه ارومیه جلوگیری نمائیم .
سعید
United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
۱۷:۲۵ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
دمتون گرم واقعا خسته نباشید اینا هیچ كدوم از یاد ما آذربایجانی ها نخواهد رفت
شهروند
Iran (Islamic Republic of)
۱۷:۳۳ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
بگذار تا بگریم چون ابر در بهاران
جواد
Iran (Islamic Republic of)
۱۸:۲۶ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
چرا اینقدر برای داشته هامون بی اهمییتیم
برای داشتن یه دریاچه یا رودخانه تو یه شهر چرا...
با سیاست غلط یه عده مسئول كه حاضرن اكو سیستم رو نابود كنن واقعا چرااااا؟؟
نمونه دیگر بعد ارومیه ، زاینده روده كه با سیاست غلط نابودش كردن
سعید
Iran (Islamic Republic of)
۲۲:۳۱ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۱
۰
۰
یا كمال احترامی كه به ایشان دارم این رو باید عرض كنم كه وضعیت فعلی كشور در زمینه محیط زیست نتیجه تصمیم گیری و اعمال نظر ایشان و برخی دیگر هست.
اگه رویه ایشان و مسولین درگیر در امر محیط زیست صحیح بود الان این وضعیت وخیم را نداشتنم یا حداقل تا این حد فجیع نبود.
همیشه راهی هست، ایشان تمام درها را بسته می بینند .
رسول عزیزی نژاد
Iran (Islamic Republic of)
۰۱:۵۸ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۲
۰
۰
ای استاد ! اكثرتصمیم گیریها برای معضلات آسیبها و پدیده ها در این كشور ازجمله احیای آب دریاچه ارومیه كارشناسی نیست.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۳:۲۶ - ۱۳۹۶/۰۴/۰۲
۰
۰
جناب پروفسور كردوانی
ضمن احترامی كه به مقام علمی شما قائلم ولی با نظر شما موافق نیستم.

نیازمندی ها