يكشنبه 18 فروردين 1387 - ساعت 19:45
شماره خبر: 100935171793
محمود كريمي
رصد چيزهاي نو با سفر فكري در دنياي ديجيتال
از تيرماه سال گذشته با ابزار تحليل سيستمي ساده اما بسيار قدرتمند «9 پنجره» نوشتن اين ستون را شروع كرديم. پس از 16 شماره، بر اساس بازخوردهايي كه داشتيم به سراغ ابزار «روند تكامل» رفتيم و در كنار معرفي هر يك از اين روندها، از ايدههاي علمي و آينده سخن گفتيم. در اين شماره، مروري داريم بر بعضي از مواردي كه به دليل جذابيتشان براي شما گزينش شدهاند:
توريسم: به كمك فناوري اطلاعات، به گذشته جاذبههاي گردشگري مثل تخت جمشيد يا اهرام مصر و بناهاي به يادگار مانده از روم باستان ميرويم و همزمان با تماشاي امروز آن روزگار كهن را هم پيشروي ما تصوير ميشود.
شبيهسازي گذشته در فضاي واقعي و امروزي آن، مثل يك نمايش روِيايي خواهد شد. شما به جايي ميرويد و چند دقيقه بعد، همه گذشته به كمك فناوري اطلاعات برايتان بازسازي ميشود. صداي خسرو پرويز ميآيد و سپاه و دربارش را همانجا ميبينيم. انگار وسط يك فيلم سينمايي هستيم.
دولت الكترونيكي: رايگيريها و ارزيابي عملكردها و سنجش كيفيت و كميت خروجي دستگاههاي دولتي، نه با ارايه گزارش خودشان بلكه با نمرهدهيها و ارزيابيهاي مستمر مشتريان آنها و مردم، سنجيده ميشود. ملاك خوبي و موفقيت چيزي خواهد بود كه مشتري ميگويد. قيد بودجه و هزينههاي دستگاه دولتي براي انجام هر كاري نيز، شاخص ديگري ميشود كه ارزش انجام كار در دستگاه دولتي مربوط به نشان ميدهد. انگار همه دستگاههاي دولتي با سيستمي مثل نوار قلب در حال پايش مدام هستند.
زندگي مجازي: روباتها همزيست ما ميشوند و با آنها زندگي ميكنيم. به سادگي، در محل كارمان چند همكار روبات خواهيم داشت و مديرمان هم شايد روبات باشد. فرزندان ما همبازيهايي دارند كه انسان نيستند اما بسيار خوب و عادي و هوشمندانه بازي ميكنند. گذشتههاي ما به روز ميآيند. شما ميتوانيد روزي خاص، ساعتي مشخص يا رخدادي از گذشتهتان را فراخوان كنيد و آن را مثل واقعيت موجود اما به شكل مجازي مرور نماييد. از همه پيشينه زندگي شخصي و حرفهاي شما نسخهاي پشتيبان تهيه ميشود كه دسترسي به آن با نام كاربر و رمز عبور شما ممكن است.
سينما: اگر هميشه روياي بازي كردن به جاي فلان بازيگر محبوب خود را داشتهايد، شايد زمان زيادي به پايان انتظارتان نمانده باشد! به كمك نرمافزارها و با شبيهسازي ريزهكاريها بازي مارلون براندو يا استاد عزتالله انتظامي، شما ميتوانيد در فيلمي از ايشان و به جاي آنها بازي كنيد. حالا كه نرمافزارهاي شبيهساز صدا متولد شدهاند و صداي دوبلورها را كپيسازي ميكنند، تصويرسازها هم سر و كلهشان پيدا ميشود.
اقتصاد موبايل: ترافيك تبادل اطلاعات، يكي از مسالههاي اصلي است كه در آينده نزديك گريبانگير صاحبان اين كسب و كار خواهد بود. امروز هم ساعتهاي پرترافيك و روزهاي شلوغ پيامك زدن و گرفتن را شاهديم. اما در نظر بگيريد كه انجام كارهاي مختلف به كمك اين گوشي همراه شدني خواهد شد و ترافيك موبايل چند برابر وضع موجود خواهد شد. چراغهاي راهنمايي و خطويژه و خيابانهاي دوطرفه و يكطرفه كه در سيستم حمل و نقل داريم، در دنياي تبادل دادههاي نمودهاي مشابهي مييابند.
دموكراسي: نظرسنجيها با حواس ديگري به جز تنها لامسه (نوشتن) و بينايي (ديدن) قابل انجام خواهند بود. همين كه شما در ذهن خود به جمعبندي و تصميم ميرسيد ميتوانيد راي خود را منتقل كنيد. رايخواندن از حافظه و حرف دل را شنيدن بعيد نخواهد بود.
شبكه: حذف شدن هارد ديسكها از كامپيوتر چندان عجيب نيست. سرعت شبكه به اندازهاي بالا ميرود كه چيزي كمتر از سرعت پردازشگر كامپيوترمان نخواهد داشت. در اين صورت به شرط نگراني نداشتن از خطاهايي مانند قطعي شبكه، چرا بايد چيزي جز نمايشگر و صفحه كليد روي ميز كارمان باشد. همه فايلها به سادگي از روي هارد ديسك موجود در شبكه مورد استفاده قرار ميگيرند. همين حالا مگر گوگل درايوي را در اختيار ما قرار نداده است؟ و مگر محصولاتThin Client به بازار معرفي نميشوند.
وبلاگ: اين نرمافزارها بعد از تحليل چند پست از وبلاگنويس، اعلام آمادگي ميكنند كه او فقط انديشهاي كه در ذهن دارد را بگويد يا روايتي يك خطي از موضوع را بيان كند و باقي ماجراي نوشتن و پرداخت موضوع و پيدا كردن مفاهيم علمي و ربط دادن به مثالها و ... را به او بسپارد. انگار خود نرمافزار افكار من و شما را ميخواند و بعد دستبهكار ارسال پستها ميشود (با حفظ امانت در لحن صدا، نوع روايت، استفاده از واژهها و ...).
حمل و نقل جادهاي: وقتي از مبدا به سمت مقصدي حركت ميكنيم، از همان ابتدا با اعلام مقصد به خودرو، شما از مدت زمان سفر، مكانهاي مناسب براي توقف، سرعت سير مجاز و منطقي، ترافيكهاي سنگين احتمالي در مسير، مقدار سوخت مصرفي و عوارضي كه بايد بپردازيد، آگاه ميشويد.
امنيت: امنيت در فناوري اطلاعات منجر به تولد «شبكههاي بيمه» ميشود. همين شركتي كه خودروي ما را بيمه شخص ثالث كرده، فردا ميآيد و وبسايت و فلان بانك اطلاعاتي ما را هم بيمه ميكند. وقتي خودروي ما پوششي از محصولات نانوفناوري داشته باشد، ديگر مساله تصادف و خسارت ديدن در آن حل شده و با هر حادثهاي خودروي من خود بهخود به وضع عادي بازميگردد. كسب و كار دنياي فناوري اطلاعات مشاغلي چون بيمهها را دگرگون ميكند.
پورتال: همه به دنبال اين خواهند گشت كه به جاي دادن آدرسهاي مستقل به مشتريان خود، آنها را به پورتالي كه در آن، كنار ديگران حضور دارند ارجاع كنند. چرا كه براي مشتري، بازديد از يك پورتال مثل سر زدن به يك پاساژ بزرگ، خيلي راحتتر است و يافتن همه آنچه ممكن است نياز او باشد، از اين طريق آسانتر. داشتن يك دفتر يا ويترين بدون مغازه در چنين پاساژي، حداقل چيزي است كه نميتوان از آن به راحتي گذشت. پس يك كادر در يك پورتال ارزش بسياري دارد.
بازي: بازيهايي كه اگر در آن با رايانه همبازي شويم واكنشهاي او طبيعي جلوه ميكنند. حريف ما در بازي به ما آب ميپاشد و ما اين طرف پشت تلفن همراه يا نمايشگر رايانه خود، خيس ميشويم! با مشت خوردن از او دردمان ميگيرد و اگر جايزهاي ببريم طي چند ثانيه به حسابمان واريز ميشود. اگر سيبي را از گوشهاي از نقشه بازي پيدا كنيم و برداريم، سيبي واقعي را در دستمان ميبينيم و ميتوانيم آن را گاز بزنيم!
نرمافزار: رباتها در زندگي نقش مهمي بازي ميكنند. به همين دليل ميتوانيد با مراجعه به يك سوپر ماركت اجزاي مختلف يك ربات را به دلخواه بخريد و با مونتاژ كردن آن و تنظيمات نرمافزاري موجودي كه دوست داريد را به خانه يا محل كار خود ببريد (درست مثل تهيه مواد غذايي مورد نياز براي پختن غذا!)
ترافيك و حمل و نقل: كنترلهاي ترافيكي و سرعت رفتنها و رعايت قانونهاي راهنمايي و رانندگي خارج از كنترل ما خواهند شد. مثلا تابلوي حداكثر سرعت مجاز به خودروي ما (موتور و ترمز خودرو و ...) فرمان ميدهد كه از سرعت خود بكاهد و فرمان سرعت يافتن خودرو با بيشتر گاز دادن راننده را وتو ميكند.
پزشكي: براي انجام آزمايشهاي تشخيص طبي، نياز به آزمايشگاه رفتن حذف ميشود. هر كسي يك آزمايشگاه ديجيتال دارد كه در اندازههاي ميكرو ساخته شده و زيرپوستش نصب ميشود! اين آزمايشگاه مدام نمونهبرداريهاي مورد نياز را از خون، عروق و ديگر اندام لازم برميدارد و همان جا دادههاي لازم را تحليل و پس از پردازش به مركز پزشكي طرف قرارداد شما ارسال ميكند. تصور كنيد از زيرپوست شما تبادل اطلاعات با مركز پزشكي صورت گيرد. شايد پزشك شما زنگ بزند و از شما بخواهد كه در خوردن شيريني پرهيز كنيد يا بيشتر به ورزش بپردازيد. حتي ميشود كه شما بدون مراجعه به متخصص، دادههاي وضع موجود بدن خود را براي چند پزشك ارسال كنيد و از آنها كمك بخواهيد.