• 0

اسارت قانون سقط درماني در چنبره بروکراسي

سه شنبه 13 مهر 1389 ساعت 08:40
با گذشت 5سال از تصویب قانون سقط‌درمانی در کشور هنوز اعلام می‌شود نیمی از افرادی که برای دریافت مجوز سقط درمانی به مراکز پزشکی قانونی مراجعه می‌کنند به‌علت اقدام دیرهنگام (بعد از 4 ماهگی) موفق به دریافت این مجوز نمی‌شوند.

براساس این خبر که از سوی خبرگزاری فارس اعلام شده، هنوز نیمی از زایمان‌هایی که می‌تواند به مرگ مادر و جنین منجر شود، به‌خاطر اقدام دیرهنگام تا 9 ماهگی ادامه می‌یابد، مگر این‌که پروسه سقط به شکل غیر قانونی انجام شود.

در قوانین اسلامی درباره زمان ولوج روح در جنین زمان‌های مختلفی از سوی فقها و اندیشمندان اسلامی ارائه شده، اما معمولا زمان ولوج روح در کتب فقهی و روایی بین 4 ماه و نیم یا 5 ماهگی یا محسوس شدن حرکات جنین توسط مادر تعبیر شده است.

در حال حاضر طبق قانون مصوب مجلس شورای اسلامی در سال 1384 سقط‌درمانی با تشخیص قطعی 3پزشک متخصص و تأیید پزشکی قانونی، قبل از ولوج روح (4 ماه) و با رضایت زن مجاز شناخته شده است.

اما به‌رغم این مصوبه و تلاش‌های انجام شده برای قانونی شدن سقط‌هایی که می‌تواند از مرگ مادر یا جنین جلوگیری کند، هنوز آگاهی و استفاده از این قانون برای نیمی از زنان باردار منتفی است.

رئیس مرکز تحقیقات پزشکی قانونی با تأکید بر لزوم مراجعه بموقع افراد برای تقاضای صدور مجوز سقط‌درمانی به فارس می‌گوید: پزشکان باید در نخستین فرصت ممکن سلامت جنین را بررسی کنند، زیرا در صورت تأخیر در تشخیص، حتی در مواردی که اندیکاسیون (علت پزشکی) سقط‌درمانی وجود داشته باشد، با گذشت مدت زمان مجاز (قبل از 4 ماهگی)، امکان صدور مجوز سقط‌درمانی وجود ندارد.

جابر قره‌داغی ادامه می‌دهد: در مواردی که یک پزشک وجود نقص جدی در جنین را تشخیص بدهد یا اندیکاسیون‌های جنینی و سقط محرز باشد، باید در 4 ماهگی یا پیش از آن فرد را به مراکز پزشکی قانونی معرفی کرد تا پس از بررسی‌های لازم، مجوز سقط‌درمانی صادر شود.

به گفته او، این مجوز در صورت وجود نقص در جنین و بیماری مادر و در مواردی نادر در صورت هردو مشکل صادر می‌شود.اما این همه دلیل ماجرا نیست، چرا که متخصصان زنان و زایمان بارها اعلام کرده‌اند که پروسه طولانی تایید پزشکی قانونی و صدور مجوز خود دلیلی برای تاخیر درمان مادر از طریق سقط است.

دکتر نیلا طبسی، متخصص زنان و زایمان و نازایی با تایید این موضوع به «جام‌جم» می‌گوید: تشخیص بسیاری از ناهنجاری‌های جنین بعد از 14هفتگی امکان‌پذیر است، در حالی که انجام کارهای اداری و بروکراسی برای صدور مجوز ممکن است تا 18 هفتگی طول بکشد.

او تاکید می‌کند که در بسیاری از موارد مادران باردار از زمان تشخیص مشکل جنین تا 4 ماهگی دست کم 10 روز برای دریافت مجوز سقط‌درمانی زمان دارند که همین مدت زمان کم سبب می‌شود امکان صدور مجوز به دلیل حلول روح منتفی شود.

گذشته از این موضوع مسائل دیگری نیز در این میان مطرح می‌شود؛ بی‌توجهی مادران نسبت به اقدامات پزشکی برای اطمینان از سلامت جنین، نبود آگاهی خانواده‌ها در این خصوص، ضعف اطلاع‌رسانی ارگان‌های مربوطه مانند پزشکی قانونی و وزارت بهداشت و در مواردی تعلل پزشک از جمله دلایل تاخیر در روند تشخیص و اقدام برای سقط‌درمانی است.

نگاهی به آمارهای سالانه سقط‌درمانی در کشور به نسبت میزان شیوع نارسایی‌های جنینی و خطرات بارداری نشان می‌دهد سقط‌درمانی‌ها در کشور چندان راهگشا نیست.

براساس اعلام سازمان پزشکی قانونی کشور در بهار امسال 1061 مجوز سقط جنین در کشور صادر شده است. در سال 1386 در کل کشور حدود 2156 مورد مجوز سقط جنین صادر شده و این آمار در سال 1387 در کل کشور 2365 مورد بوده است. در سال 1388 نیز 3316 مورد صادر شده است.

قوانین سقط‌درمانی در ایران

در ایران براساس قانون مجازات اسلامی، سقط جنین برای حفظ جان مادر قبل از ولوج روح مجاز است و در سال 1376 بر اساس فتوای رهبر معظم انقلاب، اجازه سقط جنینِ مبتلا به تالاسمی ماژور قبل از ولوج روح و با مجوز پزشکی‌قانونی صادر شد.

همچنین در سال 1381 کمیته کشوری سقط جنین، آیین نامه‌ای با 49 مورد اندیکاسیون قطعی مادری و جنینی را برای سقط جنین پیشنهاد کرد و پس از آن در نگاه جامعه و مسوولان به این موضوع به عنوان یک مساله بهداشتی تغییر ایجاد شد.

در حال حاضر طبق قانون مصوب مجلس شورای اسلامی در سال 1384 سقط درمانی با تشخیص قطعی 3پزشک متخصص و تأیید پزشکی قانونی، قبل از ولوج روح (4 ماه) و با رضایت زن مجاز شناخته شده است.

مدارک لازم برای سقط‌درمانی

درخواست بررسی و صدور مجوز سقط جنین باید تنها در ادارات کل پزشکی قانونی استان‌ها و نیز مراکز پزشکی قانونی شهرستان‌هایی که شرایط لازم در این خصوص با تأیید معاونت پزشکی و بالینی سازمان داشته باشند تا 4 ماه از زمان لقاح پذیرش شود.

رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور با اشاره به این‌که حضور زوجین با مدارک شناسایی معتبر و تکمیل فرم مربوط در پزشکی قانونی برای صدور مجوز سقط جنین الزامی است، ادامه می‌دهد: در صورت عدم حضور یا عدم دسترسی به پدر جنین یا وکیل وی استعلام مراجع ذی صلاح قضایی برای بررسی و صدور مجوز سقط جنین ضروری است.

احمد شجاعی می‌گوید: ارائه حداقل 3 مشاوره تخصصی در تأیید تشخیص و یک نوبت سونوگرافی با تعیین سن جنین ضروری است و مجوز سقط جنین باید عکسدار و با مشخصات کامل هویتی مادر صادر شود.

به گفته رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور طبق قانون سقط درمانی، سقط با تشخیص قطعی 3 پزشک متخصص و تأیید پزشکی قانونی مبنی بر بیماری جنین که به علت عقب افتادگی یا ناقص الخلقه بودن موجب حرج مادر است یا بیماری مادر که با تهدید جانی مادر توأم باشد، قبل از ولوج روح (4 ماهگی) با رضایت زن مجاز است و در این صورت مجازات و مسوولیتی متوجه پزشک مباشر نخواهد بود.

افزایش موارد غیرقانونی سقط جنین

گذشته از مواردی نظیر بارداری‌های ناخواسته، فقر فرهنگی، ازدواج‌های نافرجام یا موقت و ترس از آبرو که سقط‌های غیر قانونی رادر پی دارد، مشکلات موجود برای اجرای قانون سقط درمانی و بخصوص ضعف و محدودیت‌های موارد مورد تایید برای سقط درمانی کار را به جایی رسانده است که وزیر بهداشت نیز چندی پیش نسبت به افزایش موارد سقط‌های غیرقانونی هشدار داد.سقط‌های غیرقانونی در مراکز غیر بهداشتی در حالی انجام می‌شود که این عمل عوارضی همچون پارگی رحم، نازایی ثانویه، خونریزی طولانی و سقط ناقص و گاه مرگ مادر را موجب می‌شود؛ مساله‌ای که وزیربهداشت هم آن را تایید کرده و نسبت به تداوم این روند هشدار داده است. به گفته دستجردی، انجام عمل سقط جنین، مراقبت‌های جدی می‌طلبد، چرا که کوچک‌ترین عارضه‌ای باعث عفونت و سقط عفونی و همچنین سوراخ شدن رحم می‌شود و خطر مرگ را در پی دارد.وی می‌افزاید: سقط جنین غیرقانونی گاهی حتی بیماری طولانی‌مدت و معلولیت را در پی دارد و یک عمر گریبانگیر مادر می‌شود.

مستوره برادران نصیری 
گروه جامعه

به اشتراک گذاری
کد خبر : 670750964287103959
برچسب‌ها :
لینک کوتاه :

ارسال نظر

  • مخاطبان گرامی، برای انتشار نظرات لطفا نکات زیر را رعایت فرمایید:
  • 1- نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • 2- نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های اسلامی منتشر نمی‌شود.
  • 3- نظرات پس از ویرایش ارسال می‌شود.
تصویر امنیتی: