هم اكنون اين نتايج حاكي از شناخت دانشمندان روي تعداد زيادي از ژنها و منطقههاي ژنتيكي است كه روي قد تاثير گذارند و حتي ممكن است از اين طريق درمان تازهاي براي بيماريهايي چون استئوآرتريت (التهاب مفاصل) و سرطان ايجاد شود. البته برخلاف تعدادي از ويژگيهاي اندازه بدن مثل چاقي كه ناشي از عوامل ژنتيكي و زيست محيطي است، 90 درصد متغيرهاي طبيعي در قد انسان برحسب عوامل ژنتيكي است تا براي مثال رژيم غذايي.
از سال گذشته، گروهي از محققان از جمله دكتر تيم فرايلينگ از دانشكده پزشكي پنسيلوانيا، دكتر اكستر و پرفسور مارك مككارتي از دانشگاه آكسفورد اولين متغير ژني تاثيرگذار روي قد را شناسايي كردند كه اين ژن باعث تفاوت 5/0 سانتيمتري قد ميشد.
هم اكنون محققان از روي نمونههاي كاربردي ِ دِي اِن اِي از بيش از 30 هزار نفر، 20 جايگاه ژني (نواحي رمزدار ژنتيكي) متغيرهاي تاثيرگذار را روي قد بزرگسالان بررسي كردند. دكتر فرايلينگ در اين خصوص ميگويد: چند نوع از مناطق ژنتيكي كشف كرديم كه ثابت كرد قد تحت تاثير چند ژن در استخوانهاي بلند قرار نميگيرد. در عوض، تحقيقات ما معرف ژنهايي بود كه ميتوانستند انواع مختلف فرآيندهاي مهم بيولوژيكال را مشخص كند.
با تشخيص اين كه كدام ژنها رشد طبيعي را تحت تاثير قرار ميدهند، ميتوان فرآيندي را كه به رشد غيرعادي نه فقط در اختلال قدي بلكه در رشد تومورهاي مغزي منجر ميشود، را شناخت. به طور كلي، نيمي از جايگاههاي جديد محتوي ژنهايي كه عملكرد خوبي دارند از سوي دكتر فرايلينگ شناسايي شدند. بعضي ژنها ممكن است به تقسيمبندي اساسي سلول كه براي تحقيق در خصوص سرطان لازم است، نظم بخشند.
تقسيم بندي نامنظم سلولي ميتواند منجر به رشد تومورهاي مغزي بينجامد. وظيفه ژنهاي ديگر، ارسال پيام از سلول به سلول ديگر است كه اين مرحله در رشد اوليه جنين در رَحِم فرآيندي مهم به شمار ميرود. در حالي كه ژنهاي ديگر به عنوان متغيرهايي براي تغيير وضعيت ژنها به ژنوميديگر مورد استفاده قرار ميگيرند و تنظيم گرهاي اصلي ناميده ميشوند.
البته به طور خاص، جايگاهي ژني در استئوآرتريت وجود دارد، متداولترين شكل آرتروز شامل اثرات فرسايش روي ساختمان بدن است. از طريق مطالعات پيشين مشخص شد اين جايگاه ژني ارتباط مشابهي را تقويت ميكند و شايد امكان شركتش در رشد بافت غضروفي وجود داشته باشد.
از 20 جايگاه ژني كه از سوي دكتر فرايلينگ و همكارش بررسي شدند، نيميشامل ژنهايي هستند كه تقريبا كوچكاند يا به هيچ وجه شناخته شده نيستند. از طريق مقايسه يافتههاي محققان با نتيجه تحقيقاتشان در سال گذشته، متداولترين ژن چاقي، ژن FTO شناسايي شد. بدون شك اگر چه تاثيرژن روي اندازه بدن مشخص شده اما هنوز نقش ژن نامشخص است.
دكتر مايك ويدون، نويسنده علمي پيشكسوت درباره اين تحقيقات ميگويد: شايد بيشتر از 100 نوع ژن تاثيرگذار روي قد وجود داشته باشد و بسياري از اين ژنها به روشهاي پيشبيني نشده يا عجيب روي قد موثر واقع ميشوند. در حال حاضر تلاش كنوني ما به منظور فهم چگونگي تاثير اين ژنها روي رشد بدن است. اين تحقيق ميتواند راههاي جديدي براي درمان سلسلهاي از بيماريها باز كند.
مترجم: اسماء تواضعي
منبع: science