فضاي مطلوب براي برنامه‌هاي اقتصادي، راه درازي در پيش دارد. شرط موفقيت رسانه در فضاي جديد اين است كه كاملا درگير زندگي روزمره بشود.

رسانه در 30 سال گذشته مانند يك كتاب ادبي بود ولي در پيچيدگي فعلي اين‌گونه نيست و نمي‌تواند باشد زيرا محيط مانند گذشته بسيط نيست.

در جامعه كه شرايط و درگيري‌هاي ناخواسته‌اي مثل ترافيك وجود دارد، درگيري‌ها با خود و با ديگران در بردارنده گرفتاري‌هاي زيادي است. در رسانه عمومي آدم‌ها نمي‌آيند كه به اقتصاد گوش بدهند، آدم‌ها نمي‌آيند كه جامعه ‌شناسي بدانند ، براي آد‌م‌ها ، رسانه ، 80 درصد كاركرد تفريحي دارد. در شرايط فعلي هم راديو داراي كاركرد اطلاع‌رساني است. بر اين اساس در جامعه امروز، فرد براي رفع نيازهاي خود به سوي رسانه مي‌آيد.

در حوزه اقتصاد، اولين پرسش اين است كه مخاطب چه مي‌خواهد؟ اول بايد ببينيم كه در حوزه اجتماع چه نيازهايي وجود دارد؟ در تئوري‌هاي بازاريابي به اين موارد مي‌توان پرداخت.

وضعيت برنامه‌هاي اقتصادي را چگونه ارزيابي مي‌كنيد؟

برنامه‌ هاي اقتصادي كه در شبكه‌ها داريم داراي درصد مخاطب كمي هستند. اين درصد كم مطلوب نيست ، در حالي كه مي‌خواهيم با توده مردم صحبت كنيم و اين بايد به 20 درصد برسد. مردم مي‌خواهند بدانند تورم با جان و زندگي آنها چه نسبتي دارد. نمي‌خواهند تعريف تورم را بدانند.

برنامه‌هاي اقتصادي ما مبتني بر اقتصاد كلان است. اين موضوع صحبت با كارشناسان است؛ اما با توجه به مردم بايد به گونه‌اي صحبت كنيم كه موضوع به بود و نبود مربوط ‌شود. برنامه‌هاي اقتصادي را با ضرورت‌هاي روزانه مردم بايد پيوند بدهيم.

آيا تجديد‌نظر در ميزان كمي برنامه‌ها مي‌تواند راهگشا باشد؟

برنامه‌هاي كيفي و اثر بخشي اقتصادي آنها مهم است، ميزان كمي مهم نيست. بايد بدانيم رسانه مرجع براي مردم كدام است. شايد بردن مسائل اقتصادي در سريال ها راهگشا باشد.

اتفاقا راه‌اندازي همايش رسانه و اقتصاد براي طرح موضوع بسيار مهم است. اين نشان مي‌دهد سازمان نسبت به مساله حساس است.

براي پيوند آن با مسائل مردم بايد برنامه‌هاي جدي‌تري داشته باشيم. در حال حاضر در گروه‌هاي اقتصادي نگرش بچه‌هاي اقتصاد ، دانشگاهي است، در حالي كه رسانه ما رسانه عمومي است وبايد با هدف‌هاي مردم تناسب ايجاد كرد. معيار سازمان نيز معيار خوب بودن و بروفق برنامه مصوب بودن است كه با اين مساله منافاتي ندارد.

ممكن است اين موضع را با مصداق مشخص كنيد؟

بله. مثلا در مورد تعاوني كه يك تشكل اقتصادي است بايد مردم بدانندكه تعاوني مي‌تواند مشكلات آنها را حل كند و اين كار را بايد تسريع كنيم. در برنامه‌هاي اقتصادي اگر بخواهيم خواسته‌هاي نظام و اهداف اقتصادي نظام را به زندگي مردم مرتبط كنيم بايد ترجيحا يك سطحي از مطلب را بيان كنيم و سطوح ديگر و بالاتر مربوط به كارشناسان است.

در مباحث نظري اقتصادي ترتيب دادن مباحث چالشي بسيار مهم است. اين كار خودش يك روش براي تبليغ و تمركز است.

در مسائل اقتصادي مثل خيلي از مسائل بايد با بحث براي آنها تمركز لازم را نزد مخاطب به وجود آوريم؛ البته در يك جمله بايد گفت اجماع كامل نيز دست‌نيافتني است، اما مهم بحث مردم است. نياز به اقتصاد را بايد با مردم گره بزنيم.

كل برنامه‌هاي اقتصادي اگر بخواهد ماندگار باشد بايد با زندگي گره بخورد، زيرا رقيب رسانه‌اي بسيار زياد است كه مي‌‌تواند باعث راندن و حذف شدن اين دسته از برنامه‌ها شود.

به نظر شما براي اين كه چنين پيوندي صورت پذيرد چه بايد كرد؟

اگر مساله اقتصادي داريم نياز به سياستگذاري جديد هم داريم نه اين كه ايده‌آل‌هاي فردي خودمان را به عنوان سياست قرار دهيم. در سياستگذاري راه كلي را نشان مي‌دهيم. بايد بدانيم كه با مردم صحبت مي‌كنيم و آنها راجع به هر چيز نظر دارند. در خوب بودن يك ساختار مثل تعاوني بحثي وجود ندارد، اما درست عمل كردن چيز مهم‌تري است. بازنگري در موضوع و درك از رسانه بسيار ضروري است.

ما يك سري سياست راهبردي داريم كه توسط رهبر معظم انقلاب ابلاغ مي‌شود. پس از اين مرحله بايد ده‌ها سياست را به اقتضاي حوزه عملي تنظيم كنيم و اين سياست‌ها در هر حوزه عملي متفاوت است. بر اين اساس، شوراي اقتصاد سازمان بايد سياست‌هاي اجرايي را در هر شبكه تعريف و ابلاغ كند.

در واقع سياست‌هاي راهبردي بايد ويژگي تبديل‌پذيري به عدد و رقم را داشته باشد و مثلا در يك مورد آزمايشي مثل تعاوني، عمل و سپس اثربخشي آن را محاسبه كنيم. در عين حال اين كار دشواري است كه رصد و دقت و پشتكار مي‌خواهد.

نظر شما راجع به ايجاد شبكه اقتصاد چيست؟

شبكه اقتصاد مي‌تواند يك امر كلي باشد. ما براي موضوع اقتصاد مي‌توانيم راديوي ترويج، راه‌اندازي كنيم كه هدف آن افزايش توليد و گردش اقتصادي سرمايه باشد. اين كار مي‌تواند در هر منطقه، مناسب با شرايط باشد.

در يك منطقه اضافه توليد براي گندم را ببيند يا در يك منطقه ديگر توليد سيب‌زميني را مطرح كند. با اين كار، هم رسانه پول درمي‌آورد و هم صنايع مرتبط با آن را فعال مي‌كند. اين مساله مي‌تواند در ديگر وجوه نيز تسري يابد.

ما شبكه اقتصاد مي‌خواهيم ولي بايد بگوييم اقتصاد چه چيزي است؛ به عنوان مثال راديو تجارت موفق عمل كرد، زيرا با وزارت بازرگاني پيوند خوبي برقرار كرد و در حال حاضر در منطقه‌اي مثل كيش، پرشنونده‌ترين راديوست.

مردم در عصر حاضر به خاطر درگيري‌ها مسائل را وقتي دنبال مي‌كنند كه به رگ حيات آنها مرتبط باشد. تحصيلات زماني پله ترقي اجتماعي بود و كنكور بسيار مورد توجه بود، اما با روند كاهش فعلي، چند سال ديگر اين ويژگي از ميان مي‌رود. جا انداختن يك مساله اقتصادي يا يك تشكل اقتصادي در كشور مشكل دارد كه براي حل آن به تغيير نگرش نياز داريم و اين مساله كار دارد.

چه فرهنگ اقتصادي را قابل ترويج در رسانه مي‌دانيد؟

افرادي كه مسائل اقتصادي را با مثال‌هاي عيني و در كنار مردم مطرح مي‌كنند به راحتي فرد را مجاب مي‌كنند، آن چيزي را كه به دنبال آن هستيم بايد ربطش را با حوزه اجتماعي پيدا كرد.

اثر شوراي اقتصاد يا شوراي سلامت يا در كل شورا كه البته نكات مهمي را نيز مطرح مي‌كنند مستلزم يك ساختار سيستمي است. روابط ساخت يافته‌اي كه در سازمان جاري باشد، وجود ندارد. يكي از كارهاي مهم اين است كه هدف‌ هاي اصلي و رفتاري براي تحقق سياست‌هاي اجرايي مي‌تواند در شوراي اقتصاد مشخص و احصاء شود و البته يكي از دغدغه‌هاي من در حوزه برنامه‌ريزي همين است كه اين مساله به ميزان 40 درصد حداقل آن هم در 3 سال آينده محقق شود.

در واقع شوراها به طرح و برنامه معاونت برنامه‌ريزي و شبكه مي‌توانند وصل شوند. مي‌خواهم بگويم در اين راستا كار شوراي اقتصاد، تبديل سياست‌هاي كلي به سياست‌هاي اجرايي است؛ مثلا يك سياست اجرايي را دنبال كنيم كه نگرش مردم نسبت به تاجر و تجارت در راديو تجارت را بايد در جريان برنامه‌سازي عوض كرد. اين يك روش اجرايي محاسبه‌پذير و قابل عمليات است.